Soru

Zorluk: ZorHayvan İdare Edenin Sorumluluğu

Bayram, tatile giden komşusu Cemil'in köpeğine bakmayı geçici olarak kabul etmiştir. Bayram köpeği parkta gezdirdiği sırada, yoldan geçen bir çocuğun köpeğe taş atması üzerine köpek ürkmüş ve o sırada yol kenarında park halindeki bir aracın kaportasına çarparak maddi hasar vermiştir. Araç sahibi, köpeği zapt ederek bahçesine kapatmış ve durumu Bayram’a bildirmiştir.

Bu olayla ilgili Türk Borçlar Kanunu'ndaki hayvan idare edenin sorumluluğu ve hapis hakkı hükümleri çerçevesinde aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Köpeğin mülkiyeti Cemil'e ait olsa da zarar anında hayvanın fiili kontrolü ve idaresi Bayram'da olduğu için, Bayram "hayvan idare eden" sıfatıyla kusursuz sorumluluk hükümlerine göre sorumludur.
  2. Hayvanın ürkmesine üçüncü bir kişinin (çocuğun) kusurlu eylemi sebebiyet verdiği için, araç sahibinin hayvanı alıkoyma (hapis hakkı) yetkisi doğmaz; araç sahibi doğrudan çocuğa veya velisine başvurmalıdır.Cevap
  3. C
    Bayram, köpeğin bakımında ve gözetiminde durumun gerektirdiği tüm özeni gösterdiğini veya bu özeni gösterseydi bile zararın gerçekleşmesini engelleyemeyeceğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir.
  4. D
    Araç sahibi, hapis hakkını sadece uğradığı maddi zararın tazminini güvence altına almak amacıyla kullanabilir ve bu durumu gecikmeksizin ilgilisine bildirmekle yükümlüdür.
  5. E
    Bayram, araç sahibine tazminat ödediği takdirde, köpeğin ürkmesine ve dolayısıyla zarara yol açan çocuğun velisine karşı rücu hakkını kullanabilir.

Cevap

Hayvanın ürkmesine üçüncü bir kişinin kusurlu eyleminin sebebiyet vermesi, araç sahibinin hayvan üzerindeki hapis hakkını kullanmasına engel teşkil etmez.
Hayvanın ürkmesine veya saldırganlaşmasına üçüncü bir kişinin (olayda taş atan çocuğun) sebebiyet vermiş olması, zarar görenin Türk Borçlar Kanunu madde 68 çerçevesinde sahip olduğu hapis hakkını ortadan kaldırmaz. Hapis hakkı, zarar verenin kim olduğundan ziyade, zararın hangi hayvandan kaynaklandığına ve bu zararın tazmininin güvence altına alınmasına odaklanır. Üçüncü kişinin kusuru, hayvan idare edeninin bu kişiye rücu etmesini sağlar ancak zarar görenin hayvanı zapt etme yetkisini engellemez.

Adım Adım Çözüm

1
Hayvan idare eden sıfatının belirlenmesi
Bayram, köpeğin bakımını üstlendiği ve üzerinde fiili denetim yetkisi olduğu için 'idare eden'dir.
Sorumluluk mülkiyete değil, fiili hakimiyete (zilyetliğe) bağlıdır.
2
Sorumluluğun hukuki niteliğinin tespiti
Bu sorumluluk türü 'olağan sebep sorumluluğu' (kusursuz sorumluluk) olup kurtuluş kanıtına açıktır.
TBK 67 uyarınca idare eden, gerekli özeni gösterdiğini ispat ederek sorumluluktan kurtulabilir.
3
Hapis hakkının (zapt etme yetkisi) değerlendirilmesi
Zarar gören, zararı güvence altına almak için hayvanı alıkoyabilir.
TBK 68 uyarınca hapis hakkı, zararın sebebi olan hayvanın davranışının (ürkme, saldırı vb.) kaynağına bakılmaksızın (üçüncü kişi kışkırtması dahil) kullanılabilir.

Anahtar Kavram

Hayvan İdare Edenin Sorumluluğu (TBK 67-68)

Daha Fazla Pratik

Adam çalıştıranın sorumluluğu ile hayvan idare edenin sorumluluğu arasındaki 'kurtuluş kanıtı' benzerliklerini karşılaştırınız.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla