Soru

Zorluk: Çok zorMülkiyet Hakkı: İçeriği, Kapsamı ve Kısıtlamaları

Türk Medeni Kanunu'nda (TMK) düzenlenen taşınmaz mülkiyetinin içeriği, mülkiyet hakkının kanuni kısıtlamaları (tahditler) ve bu hakkın korunmasına yönelik öngörülen hukuki koruma yolları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Doğrudan yasal kısıtlamalar, herhangi bir tescil işlemine gerek olmaksızın mülkiyet hakkının kapsamını kanun gereği kendiliğinden belirler ve mülkiyet hakkı sahibi ile üçüncü kişilere karşı doğrudan hüküm ifade eder.
  2. B
    Dolaylı yasal kısıtlamalar, mülkiyet hakkını kendiliğinden sınırlamak yerine; hak sahibine, diğer taraftan bir ayni hak (irtifak hakkı) tesis edilmesini talep etme yönünde bir 'kanuni yükümlülük kurma yetkisi' tanır.
  3. Mülkiyet hakkının korunması kapsamında; eşyayı haksız olarak elinde bulunduran zilyede karşı açılan ve eşyanın iadesini amaçlayan dava 'müdahalenin men-i' davası iken; mülkiyet hakkına yönelik her türlü haksız saldırının durdurulmasını hedefleyen dava 'istihkak' davasıdır.Cevap
  4. D
    Kanuni mülkiyet kısıtlamalarının tapu siciline tescil edilmeksizin hüküm doğurması asıl olsa da, bu kısıtlamaların maliklerce sözleşmeyle değiştirilmesi veya kaldırılması ancak resmi senet düzenlenmesi ve tapu kütüğüne şerh verilmesi şartıyla üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilir.
  5. E
    Mülkiyet hakkına dayanan istihkak ve elatmanın önlenmesi davaları, mülkiyet hakkının ayni hak olma niteliğinin bir gereği olarak, eşya varlığını koruduğu ve mülkiyet hakkı devam ettiği sürece herhangi bir zamanaşımı veya hak düşürücü süreye tabi değildir.

Cevap

Mülkiyet hakkının korunmasına yönelik davaların amaçlarını yer değiştirerek açıklayan seçenek hatalıdır.
Türk Medeni Kanunu'nun 683. maddesi mülkiyet hakkının korunmasını düzenler. Buna göre malik, malını haksız olarak elinde tutan kimseye karşı 'istihkak davası' (reivindicatio) açarak malın iadesini isteyebilir. Mülkiyet hakkına yönelik, malın elinden alınması sonucunu doğurmayan ancak kullanımı engelleyen diğer haksız saldırılar için ise 'müdahalenin men-i' (actio negatoria) davası açılır. İlgili seçenekte bu iki davanın amacı birbiriyle karıştırıldığı için ifade yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
TMK 683. maddesindeki mülkiyet hakkı koruma yollarının analiz edilmesi.
Malik, malını haksız elinde tutan zilyede karşı istihkak davası, diğer elatmalar için ise müdahalenin men-i davası açabilir.
Mülkiyet hakkının iki temel koruma mekanizmasının kapsamını netleştirmek gerekir.
2
İstihkak ve müdahalenin men-i davalarının amaçlarının karşılaştırılması.
İstihkak = İade (Geri alma); Müdahalenin men-i = Durdurma/Önleme.
Dava türlerinin hukuki sonuçları ve uygulama alanları birbirinden farklıdır.
3
Doğrudan ve dolaylı yasal kısıtlamaların ayrımının değerlendirilmesi.
Doğrudan kısıtlamalar tescilsiz etkili olurken, dolaylı kısıtlamalar bir irtifak hakkı tesisi talep yetkisi verir.
TMK 731 ve devamındaki kanuni tahditlerin rejimini doğrulamak gerekir.

Anahtar Kavram

Mülkiyet Hakkının Korunması ve Kanuni Kısıtlamaların Niteliği

Daha Fazla Pratik

Mülkiyet hakkının korunmasında zilyetlik davaları ile ayni hak davaları arasındaki farkları (süreler ve ispat yükü bakımından) inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla