Examkin

Soru

Zorluk: ZorÖlüme Bağlı Tasarrufların Maddi İçeriği

Mirasbırakan (M), noter huzurunda hazırladığı vasiyetnamesinde şu iki farklı tasarrufa yer vermiştir:

I. Mirasımın 12\frac{1}{2}'sini arkadaşım (A)'ya bırakıyorum; (A) öldüğünde ise bu pay (B)'ye geçecektir.
II. Kütüphanemdeki tüm hukuk kitaplarını yeğenim (C)'ye vasiyet ediyorum; (C) bu vasiyeti herhangi bir sebeple kazanamazsa kitaplar (D)'ye verilecektir.

Türk Medeni Kanunu'nun ölüme bağlı tasarrufların maddi içeriğine ilişkin hükümleri uyarınca, bu tasarrufların hukuki niteliği ve sonuçları hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. I. maddedeki tasarruf "art mirasçı atama" niteliğindedir; (A) ön mirasçı sıfatıyla mirası kazanırken, (B) mirasın kendisine geçeceği ana kadar beklentisi olan bir mirasçıdır.Cevap
  2. B
    II. maddedeki tasarruf bir "mirasçı atama" (instituio heredis) niteliğinde olup, (C) külli halefiyet prensibi gereği mirasbırakanın borçlarından diğer mirasçılarla birlikte müteselsilen sorumlu olur.
  3. C
    I. maddedeki düzenleme bir "yedek mirasçı atama" (substitutio vulgaris) işlemidir; (A) mirası sağ olarak kazandığı takdirde (B)'nin herhangi bir hak sahipliği doğmaz.
  4. D
    I. maddedeki mülkiyeti kısıtlayan ve başkasının ölümüne bağlanan bu tür düzenlemeler, TMK 515 uyarınca "ahlaka veya hukuka aykırı koşul" sayılarak tasarrufu kendiliğinden geçersiz kılar.
  5. E
    II. maddedeki (D) lehine yapılan düzenleme "art vasiyet" niteliğindedir ve (D), (C)'nin ölümüyle birlikte kitaplar üzerinde doğrudan ayni hak kazanır.

Cevap

I. maddedeki tasarruf "art mirasçı atama" niteliğindedir; arkadaş olan kişi ön mirasçı, sonraki kişi ise art mirasçıdır.
I. maddedeki tasarruf, mirasın bir oranının (12\frac{1}{2}) önce bir kişiye, o kişinin ölümünden sonra ise başka bir kişiye geçmesini öngördüğü için TMK 521 kapsamında bir 'art mirasçı atama' işlemidir. Bu durumda ilk atanan kişi 'ön mirasçı' sıfatıyla mirası kazanır, ancak ölümüyle birlikte bu payın 'art mirasçı'ya geçmesi borcu doğar.

Adım Adım Çözüm

1
Tasarrufların konusuna göre nitelendirme yapılması.
I. madde mirasın bir oranına (12\frac{1}{2}) yönelik olduğu için 'Mirasçı Atama' (TMK 516); II. madde belirli bir mal grubuna (kitaplar) yönelik olduğu için 'Belirli Mal Bırakma' (TMK 517) niteliğindedir.
Mirasın tamamı veya belirli bir oranı üzerinde yapılan tasarruflar mirasçı atama, münferit mallar üzerindekiler vasiyettir.
2
Tasarruflardaki ikame (yerine geçme) türünün belirlenmesi.
I. maddede 'öldüğünde geçmesi' ifadesi Art Mirasçılık (TMK 521); II. maddede 'kazanamazsa verilmesi' ifadesi Yedek Vasiyet (TMK 520) oluşturur.
Art mirasçılıkta bir sıralı geçiş (ön mirasçı-art mirasçı), yedek mirasçılıkta ise bir alternatiflik (biri olmazsa diğeri) vardır.
3
Hukuki sonuçların değerlendirilmesi.
Ön mirasçı mirası kazanır ancak terekeyi art mirasçıya devretme yükümlülüğü altındadır (güvence verme borcu doğar). Vasiyet alacaklısı ise sadece bir alacak hakkına sahiptir.
Art mirasçı atamada mülkiyet geçici olarak ön mirasçıya geçer, ancak tasarruf yetkisi art mirasçının haklarını koruyacak şekilde kısıtlanır.

Anahtar Kavram

Art Mirasçılık ve Yedek Mirasçılık Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Art mirasçı atamada ön mirasçının tasarruf yetkisinin sınırlarını ve güvence gösterme yükümlülüğünü inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Ölüme Bağlı Tasarrufların Maddi İçeriği

Bu konudan daha fazla soru