Soru

Zorluk: OrtaCumhurbaşkanının Görev ve Yetkileri

19821982 Anayasası'nın güncel metnine göre, Cumhurbaşkanı'nın Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) seçimlerinin yenilenmesine karar vermesi (fesih yetkisi) ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Cumhurbaşkanı bu kararı herhangi bir gerekçe göstermeksizin, tek başına alabilir.
  2. B
    Seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde, TBMM genel seçimi ile Cumhurbaşkanlığı seçimi birlikte yapılır.
  3. Cumhurbaşkanı bu yetkisini kullanmadan önce TBMM Başkanının görüşünü almak zorundadır.Cevap
  4. D
    TBMM'nin kendi seçimlerini yenileyebilmesi için üye tamsayısının beşte üç çoğunluğu gerekirken, Cumhurbaşkanı için böyle bir sayısal sınır yoktur.
  5. E
    Seçimlerinin yenilenmesine karar verilen Meclis ve Cumhurbaşkanının yetkileri, yeni Meclis ve Cumhurbaşkanının göreve başlamasına kadar devam eder.

Cevap

Cumhurbaşkanı'nın seçimlerin yenilenmesine karar verirken Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanının görüşünü alma zorunluluğu bulunmamaktadır.
Doğru yanıt olan seçenek, Cumhurbaşkanı'nın Meclis Başkanı'nın görüşünü alması gerektiğini iddia etmektedir. Ancak 19821982 Anayasası'nın 116116. maddesinde yapılan 20172017 değişikliği ile Cumhurbaşkanı'nın seçimleri yenileme yetkisi herhangi bir makama danışma veya belirli bir siyasi kriz (hükümetin kurulamaması vb.) şartına bağlanmamıştır. Bu nedenle bu ifade yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 116116. maddesindeki seçimlerin yenilenmesi hükümlerini inceleyin.
Cumhurbaşkanı'nın seçimleri yenileme yetkisinin herhangi bir şart veya makam görüşüne bağlanmadığı görülür.
20172017 değişikliği ile parlamenter sistemdeki 'danışma' ve 'hükümet kurulamama' gibi kısıtlamalar kaldırılmıştır.
2
Seçimlerin nasıl yapıldığını teyit edin.
Meclis ve Cumhurbaşkanlığı seçimlerinin 'birlikte' yapılması zorunludur.
Yasama ve yürütme organlarının meşruiyet sürelerinin uyumlu olması amaçlanmıştır.
3
Mevcut seçenekleri bu güncel kurallarla karşılaştırın.
Meclis Başkanı'na danışma şartının yer aldığı ifade güncel anayasal düzene aykırıdır.
Bu kural eski sistemin bir parçası olup mevcut Anayasa metninde yer almaz.

Anahtar Kavram

Seçimlerin Yenilenmesi (Fesih Yetkisi)

İpuçları

1
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi ile birlikte organlar arasındaki 'danışma' mekanizmalarının çoğunun kaldırıldığını hatırlayın.
2
20172017 öncesinde seçimlerin yenilenmesi için 'hükümetin kurulamaması' gibi şartlar ve Meclis Başkanı'na danışma kuralı vardı.
3
Güncel Anayasa madde 116116'yı düşünün; Cumhurbaşkanı bu kararı aldığında seçimlerin 'eş zamanlı' yapıldığını, ancak kimseden görüş almasına gerek olmadığını göreceksiniz.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı'nın seçimleri yenilemesi durumunda kendi görev süresinden feragat etmiş sayılacağı, ancak Meclis yenilerse (2. döneminde) bir kez daha aday olabileceği kuralını inceleyin.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla