Examkin

Soru

Zorluk: OrtaArazi Kullanımı ve İşletme Yapısı

Türkiye'de tarımsal işletme yapısı incelendiğinde; işletmelerin sayıca yaklaşık %65\%65'lik bir kısmının 5050 dekardan küçük arazileri işletmesine rağmen, bu grubun toplam tarım alanından aldığı payın yaklaşık %20\%20 seviyelerinde kaldığı görülmektedir. Buna karşın, sayıca %1\%1'den az olan büyük ölçekli işletmelerin toplam tarım alanının %15\%15-%20\%20'sini kontrol etmesi, Türkiye'de tarımsal işletmeler için hesaplanan Gini Katsayısı'nın 0,600,60 seviyesinin üzerinde (yüksek) çıkmasına neden olmaktadır.

Buna göre, Türkiye ekonomisindeki bu yapısal durum aşağıdakilerden hangisinin doğrudan bir göstergesidir?

  1. Toprak mülkiyeti ve işletme büyüklüğü dağılımındaki yapısal eşitsizliğinCevap
  2. B
    Tarımsal istihdamın toplam istihdam içindeki payının hızla azaldığının
  3. C
    Birim alan başına elde edilen tarımsal verimliliğin her işletme ölçeğinde aynı olduğunun
  4. D
    Gelir dağılımındaki adaletin tarım sektöründe tam olarak sağlandığının
  5. E
    Tarımsal işletmelerin tamamının modern sermaye yoğun üretim tekniklerine geçtiğinin

Cevap

Türkiye'de tarımsal işletmeler arasındaki arazi dağılımının dengesiz olması, toprak mülkiyeti ve işletme büyüklüğü dağılımındaki yapısal eşitsizliğin bir göstergesidir.
Gini katsayısı, bir ekonomik değerin (gelir, arazi, servet vb.) paydaşlar arasındaki dağılımını ölçer. Türkiye'de işletme sayısının büyük çoğunluğunu oluşturan küçük aile işletmelerinin toplam araziden aldığı payın düşük kalması, buna karşılık az sayıdaki büyük işletmenin geniş alanlara hakim olması, arazi dağılımının homojen olmadığını ve ciddi bir yapısal eşitsizlik içerdiğini gösterir. Bu durum, tarım ekonomisi literatüründe toprak mülkiyeti ve işletme ölçeği kutuplaşması olarak ifade edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen verileri analiz etme
İşletmelerin sayıca büyük kısmının (%65) çok küçük bir alanı (%20), az sayıdaki büyük işletmenin ise geniş alanları kontrol ettiği saptanmıştır.
Türkiye'deki tarımsal işletme yapısının sayısal ve alansal dağılım profilini belirlemek için gereklidir.
2
Gini Katsayısı kavramını yorumlama
Gini katsayısının 0,60 gibi yüksek bir değer almasının, ölçülen büyüklüğün (arazi) dağılımındaki eşitsizliğin yüksek olduğu anlamına geldiği belirlenmiştir.
İstatistiksel verinin ekonomik anlamını doğru kavramak için gereklidir.
3
Yapısal sonuç çıkarma
Sayıca çok olan küçük işletmelerin yetersiz araziye sahip olması ve arazinin belirli ellerde yoğunlaşması 'yapısal eşitsizlik' veya 'dağılım adaletsizliği' olarak tanımlanır.
Soruda sorulan doğrudan göstergeyi (kanıtı) tespit etmek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Tarımsal İşletme Yapısı ve Gini Katsayısı

İpuçları

1
Gini katsayısı 0 ile 1 arasında değer alır ve dağılımdaki dengesizliği ölçer.
2
İşletme sayısı ile işletilen alan arasındaki uçurum ne kadar fazlaysa, Gini katsayısı o kadar yükselir.
3
Türkiye'de çok sayıda küçük işletme bulunmasına rağmen arazilerin az sayıdaki büyük işletmede toplanması, mülkiyet ve kullanımda eşitsiz bir dağılım olduğunu gösterir.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'de tarım arazilerinin miras yoluyla parçalanmasının bu işletme yapısı üzerindeki etkilerini araştırınız.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Arazi Kullanımı ve İşletme Yapısı

Bu konudan daha fazla soru