Soru

Zorluk: Orta10 Ağustos 1970 İstikrar Kararları

Türkiye'de İkinci Beş Yıllık Kalkınma Planı (1968-1972) döneminde sanayileşmenin hızlanmasıyla artan ara malı ve sermaye malı ithalatının yarattığı döviz darboğazını aşmak amacıyla yürürlüğe konulan 10 Ağustos 1970 İstikrar Kararları'nın temel içeriği aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Türk lirasının ABD doları karşısındaki değerinin 9 TL'den 15 TL'ye çıkarılması suretiyle Cumhuriyet tarihinin o döneme kadarki en yüksek oranlı devalüasyonunun gerçekleştirilmesiCevap
  2. B
    İthal ikameci sanayileşme stratejisinin tamamen terk edilerek dışa açık ve ihracata dayalı bir ekonomik büyüme modeline geçilmesine karar verilmesi
  3. C
    Uluslararası Para Fonu (IMF) ile ilk stand-by anlaşmasının imzalanması ve dış borç ödemelerinin ertelenmesini öngören moratoryum ilan edilmesi
  4. D
    Devlet Planlama Teşkilatı'nın kurulmasıyla birlikte Türkiye ekonomisinde makroekonomik hedeflerin belirlendiği planlı kalkınma dönemine resmen geçilmesi
  5. E
    Ağır sanayi hamlesinin başlatılarak yerli üretimi artırmak amacıyla ithalatın tamamen yasaklanması ve tüm KİT'lerin özerkleştirilmesi

Cevap

Türk lirasının ABD doları karşısındaki değerinin 9 TL'den 15 TL'ye çıkarılması suretiyle Cumhuriyet tarihinin o döneme kadarki en yüksek oranlı devalüasyonunun gerçekleştirilmesi
10 Ağustos 1970 İstikrar Kararları'nın en önemli maddesi, döviz rezervlerinin tükenmesi ve karaborsanın oluşması üzerine Türk lirasının değerinin dolar karşısında 9 TL'den 15 TL'ye düşürülmesidir. Bu uygulama ile ihracatın teşvik edilmesi, ithalatın maliyetinin artırılarak talebin kısılması ve dış ödemeler dengesinin iyileştirilmesi amaçlanmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Dönemin belirlenmesi
İkinci Beş Yıllık Kalkınma Planı (1968-1972) süreci olduğu saptanır.
Soru kökünde belirtilen tarihsel bağlam 1970 kararlarını işaret eder.
2
Ekonomik sorunun analizi
Döviz darboğazı ve dış ödemeler dengesi açığı tespit edilir.
1970 kararlarının temel çıkış noktası döviz krizidir.
3
Uygulamanın netleştirilmesi
1 doların 9 TL'den 15 TL'ye çıkarıldığı (%66 devalüasyon) bilgisi doğrulanır.
10 Ağustos 1970 kararlarının en karakteristik özelliği kur ayarlamasıdır.

Anahtar Kavram

1970 Devalüasyonu ve Dış Ödemeler Dengesi

Daha Fazla Pratik

1970 kararlarının ardından 1974 Kıbrıs Barış Harekatı ve petrol krizlerinin Türkiye ekonomisine etkilerini incelemek, konuyu derinleştirecektir.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla