Albert O. Hirschman'ın "The Strategy of Economic Development" (İktisadi Kalkınma Stratejis… — KPSS İktisat

Albert O. Hirschman'ın "The Strategy of Economic Development" (İktisadi Kalkınma Stratejisi) adlı eserinde geliştirdiği "Dengesiz Kalkınma" yaklaşımı, kalkınmayı bir denge durumundan diğerine geçiş değil, bir dengesizlikler zinciri olarak ele alır. Hirschman'a göre az gelişmiş ülkelerde asıl kıt kaynak sermaye değil, mevcut kaynakları yatırım kararlarına dönüştürecek "karar alma yeteneği"dir ( $ability$ $to$ $invest$ ).

Bu bağlamda, Hirschman'ın "teşvik edici/zorunlu kılıcı mekanizma" ( $inducement$ $mechanism$ ) analizi dikkate alındığında; Sosyal Sabit Sermaye ( $SOC$ ) ve Doğrudan Üretken Faaliyetler ( $DPA$ ) arasındaki yatırım dizilişlerine dair aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$SOC$ yatırımlarının $DPA$ yatırımlarından önce yapılması ("fazla kapasite yoluyla kalkınma"), karar alıcılar üzerinde "darlık yoluyla kalkınma"ya nispeten daha zayıf bir teşvik ve baskı mekanizması yaratır.Cevap
B
Hirschman'a göre en yüksek toplam bağlantı etkisine ( $total$ $linkages$ ) sahip olan sektörler, hammadde üretimi gibi katma değeri düşük "birincil üretim" aşamasındaki sektörlerdir.
C
"Dengeli Kalkınma" stratejisinin aksine Hirschman, dışsal ekonomilerin sadece kamu eliyle yapılan $SOC$ yatırımları yoluyla yaratılabileceğini, bu nedenle $DPA$ yatırımlarının planlı olarak ertelenmesi gerektiğini savunur.
D
Geriye bağlantı etkisi ( $backward$ $linkage$ ), bir sektörün çıktısının diğer sektörler için girdi olarak kullanılmasını sağlarken; ileriye bağlantı etkisi ( $forward$ $linkage$ ) o sektörün ihtiyaç duyduğu girdilerin yerli üretimini tetikler.
E
$SOC$ ve $DPA$ arasındaki dengesizliğin giderilmesi için piyasa fiyat mekanizması her durumda yeterli teşviki sağladığından, devletin stratejik müdahalesi kalkınma sürecini yavaşlatır.

Cevap

Sosyal Sabit Sermaye (

SOC

) yatırımlarının Doğrudan Üretken Faaliyetlerden (

DPA

) önce yapılması, özel sektörü yatırım yapmaya zorlayacak baskıyı oluşturmadığı için "darlık yoluyla kalkınma"ya göre daha zayıf bir teşvik mekanizmasıdır.

Doğru seçenek, Hirschman'ın 'fazla kapasite' (

excess

capacity

) ve 'darlık' (

shortage

) yoluyla kalkınma arasındaki temel farkı yansıtmaktadır. Hirschman'a göre az gelişmiş ülkelerde 'izin verici' (

permissive

) olan

SOC \rightarrow DPA

yolu yerine, 'zorunlu kılıcı' (

compulsive

) olan

DPA \rightarrow SOC

yolu daha garantidir. Çünkü altyapı darlığı (elektrik kesintileri, ulaşım sorunları vb.) hem halktan hem de sanayiciden gelen yoğun bir baskı yaratarak hükümetin karar almasını sağlar.

Adım Adım Çözüm

Kıt Kaynak Analizi

Kalkınmanın önündeki temel engelin sermaye değil, 'karar alma yeteneği' olduğunu saptamak.

Hirschman'a göre az gelişmiş ülkelerde asıl mesele, mevcut potansiyeli somut yatırıma dönüştürecek mekanizmaların eksikliğidir.

Yatırım Dizilişlerinin Kıyaslanması

SOC \rightarrow DPA

(Fazla Kapasite) ve

DPA \rightarrow SOC

(Darlık) yollarını karşılaştırmak.

Yatırımların hangi sırayla yapıldığı, karar alıcılar üzerinde yaratılan 'baskı' şiddetini belirler.

Baskı Mekanizmasının Değerlendirilmesi

Darlık yolunun (compulsive) fazla kapasite yoluna (permissive) göre daha etkin olduğunu belirlemek.

Altyapı darlığı üretimi engellediği için hükümeti ve girişimcileri eyleme geçmeye zorlar; altyapı bolluğu ise sadece bir imkân sunar ama garantilemez.

Anahtar Kavram

Hirschman'ın Teşvik Edici Mekanizması ve Yatırım Dizilişleri

Daha Fazla Pratik

Hirschman'ın bağlantı etkileri ile Leontief girdi-çıktı analizi arasındaki ilişkiyi inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru