Examkin

Soru

Zorluk: OrtaPara Arzını Etkileyen Faktörler (c, r, e oranları)

Para arzı oluşum sürecinde, Merkez Bankası'nın ticari bankalarca tutulan serbest rezervlere (atıl rezervler) ödediği faiz oranını yükseltmesi durumunda; diğer tüm değişkenler sabitken (ceterisceteris paribusparibus), para çarpanı (mm) ve toplam para arzı (MM) üzerindeki nihai etki aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Para çarpanı azalır, para arzı azalır.Cevap
  2. B
    Para çarpanı artar, para arzı artar.
  3. C
    Para çarpanı azalır, para arzı artar.
  4. D
    Para çarpanı artar, para arzı azalır.
  5. E
    Para çarpanı ve para arzı değişmez.

Cevap

Para çarpanı azalır ve buna bağlı olarak para arzı azalır.
Merkez Bankası serbest rezervlere faiz ödediğinde, ticari bankalar bu fonları kredi olarak kullandırmak yerine rezerv olarak tutmayı daha kârlı bulurlar. Bu durum serbest rezerv oranının (ee) yükselmesine neden olur. Para çarpanı formülünde (m=1+cc+r+em = \frac{1+c}{c+r+e}) paydadaki ee değerinin artması, çarpan katsayısının küçülmesine yol açar. M=m×HM = m \times H özdeşliği gereği, para çarpanındaki azalış toplam para arzını da daraltır.

Adım Adım Çözüm

1
Politika değişikliğinin banka davranışına etkisini belirleme
Serbest rezervlere ödenen faiz artınca bankaların serbest rezerv tutma eğilimi (ee) artar.
Bankalar için rezerv tutmanın fırsat maliyeti azalmış veya doğrudan getirisi artmıştır.
2
Para çarpanı formülüne uygulama
m=1+cc+r+em = \frac{1+c}{c+r+e} formülünde paydada yer alan ee değerinin artması mm değerini düşürür.
Serbest rezervler sistemden bir sızıntıdır; sızıntı oranlarının artması çarpanı küçültür.
3
Para arzı üzerindeki nihai etkiyi saptama
M=m×HM = m \times H denkleminde mm küçüldüğü için MM de azalır.
Parasal taban sabitken çarpanın azalması, her bir birim baz paranın yarattığı toplam para miktarını düşürür.

Anahtar Kavram

Para Çarpanı ve Sızıntı Oranları Arasındaki İlişki

Daha Fazla Pratik

Nakit tercih oranındaki (cc) bir azalmanın (örneğin kredi kartı kullanımının artması) çarpan üzerindeki etkisini inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Fırsat maliyeti yaklaşımı ile de çözülebilir: Rezervlere faiz ödenmesi, rezerv tutmanın fırsat maliyetini düşürerek bankaları likit kalmaya teşvik eder, bu da piyasadaki likiditeyi (para arzını) daraltır.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Para Arzını Etkileyen Faktörler (c, r, e oranları)

Bu konudan daha fazla soru