Merkez Bankası'nın piyasadaki geçici likidite fazlasını sterilize etmek amacıyla açık piyasa işlemleri (APİ) çerçevesinde yürüttüğü "ters repo" operasyonları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Merkez Bankası mülkiyetindeki menkul kıymetleri bankalara satarak piyasadan likidite çeker ve bu işlem sonucunda Merkez Bankası bilançosunun pasifinde yer alan rezerv para kaleminde bir daralma meydana gelir.Cevap
- BBu işlem, piyasadaki likidite sıkışıklığını gidermek amacıyla Merkez Bankası'nın menkul kıymet satın alması şeklinde gerçekleşir ve bankacılık sisteminin serbest rezervlerini artırır.
- CTers repo işlemi sonucunda Merkez Bankası'nın aktifinde yer alan 'Dış Varlıklar' kaleminde bir artış yaşanırken, pasifteki 'Bankalar Mevduatı' kaleminde bir artış görülür.
- Dİşlem sonucunda piyasa faiz oranlarının düşmesi ve para çarpanının yükselmesi yoluyla para arzının genişlemesi hedeflenir.
- EBu operasyon, Merkez Bankası'nın doğrudan alım-satım işlemleri kategorisinde yer alır ve menkul kıymetlerin mülkiyetinin kalıcı olarak el değiştirmesini sağlar.
Cevap
Ters repo işlemi sonucunda Merkez Bankası menkul kıymet satarak piyasadan likidite çeker, bu da Merkez Bankası bilançosunun pasifindeki rezerv parayı azaltır.
Ters repo işleminde Merkez Bankası, piyasada oluşan geçici likidite fazlasını çekmek için elindeki Devlet İç Borçlanma Senetlerini (DİBS) bankalara satar. Bankalar bu senetler karşılığında Merkez Bankası'na ödeme yapar. Bu ödeme bankaların Merkez Bankası nezdindeki serbest rezervlerinden düşüldüğü için, Merkez Bankası bilançosunun pasif kısmında yer alan rezerv para (veya bankalar mevduatı) kalemi azalır. Bu durum parasal tabanın daralmasına ve likidite sterilizasyonuna yol açar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Ters repo, Merkez Bankası'nın geçici olarak likidite çektiği daraltıcı bir açık piyasa işlemidir.
İpuçları
1
Ters reponun temel amacı piyasadan para çekmektir (likidite sterilizasyonu).
2
MB bir şeyi sattığında piyasadan para çıkar. MB bilançosunda piyasadaki bu para 'pasif' kalemindedir.
3
Bankalar MB'den kağıt alıp nakit verirlerse, MB'deki mevduat hesapları (rezervleri) azalır. Bu da bilançonun pasif tarafının küçülmesine neden olur.
Daha Fazla Pratik
Doğrudan satış ile ters repo arasındaki farkı ve Merkez Bankası bilançosundaki 'Net İç Varlıklar' üzerindeki etkilerini inceleyin.
Alternatif Yöntem
Muhasebe mantığıyla düşünün: MB (Satıcı) menkul kıymet (-) Aktif, Nakit (+) Aktif gibi görünse de; bankaların parası MB için bir yükümlülüktür. Banka rezervleri azaldığında MB'nin pasifi azalmış olur.
Tahmini Süre:1m 30s