Soru

Zorluk: Kolay24 Ocak 1980 İstikrar Kararları

2424 Ocak 19801980 İstikrar Kararları ile Türkiye ekonomisinde devletin fiyat oluşumuna doğrudan müdahalesini azaltmak ve piyasa mekanizmasını işler hale getirmek amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, kamu bütçesi üzerindeki yükü hafifletmek ve verimliliği artırmak amacıyla alınan önlemlerden biri aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KI˙TKİT) tarafından üretilen mal ve hizmetlerin fiyatlarının sübvansiyonlar azaltılarak piyasa koşullarına göre belirlenmesine imkan tanınmasıCevap
  2. B
    İthalatta miktar kısıtlamaları ve kotaların daha da artırılarak yerli sanayinin korunması
  3. C
    Tüm özel bankaların kamulaştırılarak devlet kontrolüne alınması
  4. D
    Sabit kur rejimine geçilerek Türk lirasının yabancı paralar karşısındaki değerinin devletçe dondurulması
  5. E
    Devlet Planlama Teşkilatı'nın (DPTDPT) yetkilerinin artırılarak tüm fiyatların merkezi olarak belirlenmeye başlanması

Cevap

Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KI˙TKİT) tarafından üretilen mal ve hizmetlerin fiyatlarının sübvansiyonlar azaltılarak piyasa koşullarına göre belirlenmesine imkan tanınması
2424 Ocak 19801980 Kararları ile devletin ekonomideki müdahaleci rolü sınırlanmıştır. Bu kapsamda, Kamu İktisadi Teşebbüsleri'nin (KI˙TKİT) bütçe üzerindeki mali yükünü hafifletmek için bu kuruluşların ürettiği ürünlere uygulanan devlet destekleri (sübvansiyonlar) kaldırılmış ve fiyatların maliyetlere/piyasa şartlarına göre serbestçe belirlenmesine olanak tanınmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
19701970’li yılların sonundaki ekonomik yapının analizi
Devletin fiyatlar üzerinde yoğun kontrolü ve KI˙TKİT zararlarının bütçeye büyük yük getirdiğinin tespiti
Kararların neden alındığını anlamak için önceki dönemin sorunlarını bilmek gerekir.
2
2424 Ocak 19801980 Kararları'nın temel amacının belirlenmesi
İthal ikameci modelden dışa açık, piyasa odaklı büyüme modeline geçiş
Temel felsefe, fiyatların devlet yerine piyasa tarafından belirlenmesidir.
3
KI˙TKİT fiyatlarına yönelik düzenlemenin incelenmesi
Sübvansiyonların kesilmesi ve fiyatların serbest bırakılması
Bu adım, kamu açıklarını azaltmak ve piyasa fiyat sinyallerini düzeltmek için atılmıştır.

Anahtar Kavram

2424 Ocak 19801980 Kararları ve Fiyat Serbestleşmesi

İpuçları

1
19801980 kararları devlet müdahalesini azaltmayı ve piyasayı serbestleştirmeyi amaçlar.
2
Kamu bütçesini zorlayan en büyük etkenlerden biri, devlet şirketlerinin zararına satış yapmasıydı.
3
KI˙TKİT ürünlerine yapılan zamlar ve sübvansiyonların kaldırılması bu kararların en çok tartışılan halka yansıyan kısmıdır.

Daha Fazla Pratik

2424 Ocak kararlarıyla kaldırılan 'Fiyat Kontrol Komitesi'nin işlevini araştırarak piyasa serbestleşmesini pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla