Soru

Zorluk: OrtaYeni Klasik İktisat ve Rasyonel Beklentiler

Rasyonel beklentiler hipotezinin geçerli olduğu Yeni Klasik iktisadi perspektifte; Merkez Bankası'nın para arzında yapacağını önceden duyurduğu ve piyasa aktörleri tarafından tam olarak öngörülen sistematik bir genişletici politika hamlesinin kısa dönemdeki etkileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Nominal ücret ve fiyat yapışkanlıkları nedeniyle reel üretim düzeyi artar.
  2. B
    Ekonomik birimler sistematik hatalar yapacağı için işsizlik oranı doğal oranının altına iner.
  3. Hasıla düzeyi doğal seviyesinde kalırken, sadece fiyatlar genel düzeyi artar.Cevap
  4. D
    Beklentiler sadece geçmiş verilere dayalı olarak (uyarlayıcı) oluştuğu için üretimde geçici bir artış yaşanır.
  5. E
    Genişletici para politikası toplam arz eğrisini sağa kaydırarak fiyatlar genel düzeyini düşürür.

Cevap

Sistematik politikalar rasyonel beklentiler altında reel hasıla düzeyini etkilemez, sadece fiyatlar genel düzeyini artırır.
Yeni Klasik iktisat okuluna göre, ekonomik birimler rasyonel beklentilere sahiptir ve kamu otoritesinin ilan ettiği sistematik politikaları öngörerek davranışlarını (beklentilerini) anında güncellerler. Bu durumda gerçekleşen fiyat düzeyi ile beklenen fiyat düzeyi birbirine eşit olur (P=PeP = P^e). Lucas Arz Fonksiyonu çerçevesinde, fiyat sürprizi yaşanmadığı sürece reel hasıla düzeyi doğal seviyesinden sapmaz. Dolayısıyla, genişletici para politikası toplam talebi artırsa da, aynı oranda yükselen fiyat beklentileri arzı azaltır ve sonuçta sadece fiyatlar yükselirken reel üretim değişmez.

Adım Adım Çözüm

1
Politikanın niteliğini ve beklenti oluşumunu belirleme
Politika ilan edildiği için 'beklenen' (anticipated) ve 'sistematik' bir politikadır. Rasyonel beklentiler altında birimler bu bilgiyi anında kullanır.
Yeni Klasik modelde rasyonel birimler, kamu otoritelerinin sistematik hamlelerini öngörürler.
2
Fiyat beklentilerinin güncellenmesi
PeP^e (beklenen fiyat), PP (gerçekleşen fiyat) artışını tam olarak yansıtacak şekilde anında yükselir (P=PeP = P^e).
Sistematik politika hata payını ortadan kaldırır.
3
Lucas Arz Fonksiyonuna uygulama
Y=Yn+α(PPe)Y = Y_n + \alpha(P - P^e) denkleminde (PPe)=0(P - P^e) = 0 olduğu için Y=YnY = Y_n olur.
Üretimin doğal düzeyden sapması için fiyat sürprizi (unanticipated shock) gereklidir.
4
Nihai dengeyi saptama
Toplam talep (ADAD) sağa kayarken, kısa dönem toplam arz (SRASSRAS) beklentilerdeki artış nedeniyle aynı oranda sola/yukarı kayar. Yeni denge doğrudan uzun dönem arz eğrisi (LRASLRAS) üzerinde daha yüksek bir fiyat düzeyinde kurulur.
Politika Etkisizliği Önermesi (PIP) gereği, sistematik para politikası reel hasılayı değiştiremez.

Anahtar Kavram

Politika Etkisizliği Önermesi (Sargent ve Wallace)

İpuçları

1
Yeni Klasik modelde politikanın 'beklenen' (önceden ilan edilen) olup olmaması sonuçları tamamen değiştirir.
2
Lucas Arz Fonksiyonu (Y=Yn+α(PPe)Y = Y_n + \alpha(P - P^e)) denklemini hatırlayın. Hasılanın artması için gerçekleşen fiyatın beklenen fiyattan yüksek olması gerekir.
3
Politika ilan edildiğine ve birimler rasyonel olduğuna göre, beklentiler fiili durumu tam karşılar (P=PeP = P^e). Bu durumda reel hasılada bir sapma bekler misiniz?

Daha Fazla Pratik

Aynı senaryoyu politikanın 'ilan edilmediği' (beklenmedik) bir durum için analiz ederek sürpriz mekanizmasının üretim üzerindeki etkisini pekiştirin.

Alternatif Yöntem

Grafiksel yöntem: AD eğrisini sağa kaydırırken, SRAS eğrisini de eş zamanlı olarak yukarı kaydırarak dengenin LRAS üzerinde kalıp kalmadığını kontrol edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla