Türkiye’de ulaştırma sektörü, Cumhuriyet’in ilanından günümüze kadar stratejik bir dönüşüm geçirmiştir. Özellikle ’li yıllardan itibaren ulaştırma politikalarında yaşanan eksen kayması, Türkiye ekonomisinin maliyet yapısını ve dış denge görünümünü derinden etkilemiştir. Aşağıdaki tabloda Türkiye’deki yurt içi taşımacılık modlarının yaklaşık payları verilmiştir:
| Ulaştırma Modu | Yolcu Taşımacılığı (%) | Yük Taşımacılığı (%) |
|---|---|---|
| Karayolu | ||
| Demiryolu | ||
| Denizyolu | ||
| Havayolu |
Bu veriler ve Türkiye ekonomisinin tarihsel süreci dikkate alındığında, ulaştırma sektörünün yapısı ve ekonomik etkileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- sonrası Marshall Yardımı desteğiyle benimsenen karayolu öncelikli strateji, modlar arası dengesizliğe yol açarak Türkiye’nin enerji ithalatına bağımlılığını ve lojistik maliyetler üzerinden cari açık baskısını artırmıştır.Cevap
- BErken Cumhuriyet döneminde başlatılan demiryolu seferberliği, ’lı yılların ithal ikameci sanayileşme döneminde de temel ulaştırma stratejisi olarak korunmuş ve bu sayede demiryolunun yük taşımacılığındaki payı denizyolunu geçmiştir.
- CÜç tarafı denizlerle çevrili olan Türkiye'de, kabotaj hakkının sonrası dışa açılma süreciyle birlikte genişletilmesi sonucunda yurt içi yük taşımacılığında en yüksek pay denizyoluna ait hale gelmiştir.
- DUlaştırma ve depolama faaliyetleri, Türkiye’de hizmetler sektörü katma değeri içerisinde payı en küçük olan alt sektördür ve imalat sanayisinin GSYH içindeki payının her zaman gerisinde kalmaktadır.
- Eyılında sivil havacılıkta başlatılan serbestleşme politikaları sonucunda, havayolu taşımacılığı yurt içi yolcu trafiğinde karayolunun payını ’nin altına düşürerek ana ulaşım modu haline gelmiştir.
Cevap
1950 sonrası Marshall Yardımı desteğiyle benimsenen karayolu öncelikli strateji, modlar arası dengesizliğe yol açarak Türkiye’nin enerji ithalatına bağımlılığını ve lojistik maliyetler üzerinden cari açık baskısını artırmıştır.
Türkiye ekonomisinde ’li yıllardan itibaren Marshall Yardımı'nın da etkisiyle karayollarına ağırlık verilmiş, bu durum ulaştırma altyapısının dengesiz gelişmesine yol açmıştır. Karayolunun taşımacılıktaki ’lık payı, Türkiye'nin petrol ithalatına olan ihtiyacını artırmakta ve lojistik maliyetlerin yüksek seyretmesine neden olarak cari açık üzerinde baskı oluşturmaktadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Ulaştırma Politikalarının Ekonomik Etkileri ve Dış Bağımlılık
Daha Fazla Pratik
Türkiye'de ulaştırma sektörünün GSYH içindeki payını ve lojistik performans endeksi (LPI) verilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s