Soru

Zorluk: ZorBankacılık Krizleri ve Mevduat Sigortası

Bankacılık sektöründe finansal istikrarı korumak ve sistemik riskin yayılmasını engellemek amacıyla uygulanan mevduat sigortası mekanizması, mudilerin banka yönetimlerini denetleme eğilimini azaltırken; banka yöneticilerinin, sigorta güvencesinin yarattığı konfor alanı içinde daha yüksek getirili ancak daha riskli yatırım projelerine yönelmesine neden olabilmektedir. Mevduat sigortası sözleşmesi yapıldıktan sonra ortaya çıkan bu davranış değişikliği ve risk artışı sorunu, aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?

  1. A
    Ters seçim (Adverse selection)
  2. Ahlaki tehlike (Moral hazard)Cevap
  3. C
    Gresham yasası
  4. D
    Likidite tuzağı
  5. E
    Para ikamesi

Cevap

Ahlaki tehlike (Moral hazard)
Ahlaki tehlike kavramı, bir ekonomik ajanın eylemlerinin maliyeti başkaları tarafından üstlenildiğinde (burada mevduat sigortası fonu veya devlet), ajanın daha riskli davranma eğilimini ifade eder. Mevduat sigortası, mudileri korurken piyasa disiplinini zayıflatır ve bankaları aşırı risk almaya teşvik eder.

Adım Adım Çözüm

1
Mevduat sigortasının sistemik risk ve güven üzerindeki etkisini analiz edin.
Mevduat sigortası banka hücumlarını önleyerek istikrar sağlar ancak aktörlerin teşvik yapısını değiştirir.
Sistemin işleyiş mekanizmasını anlamak için sigortanın amacını tanımlamak gerekir.
2
Asimetrik bilginin zamanlamasını (işlem öncesi mi sonrası mı) belirleyin.
Soruda belirtilen durum, mevduat sigortası sistemi kurulduktan (sözleşme sonrası) sonra ortaya çıkan bir davranış değişikliğidir.
Ters seçim ve ahlaki tehlike arasındaki temel fark işlem zamanlamasıdır.
3
Banka yönetimi ve mudi arasındaki 'piyasa disiplini' kaybını değerlendirin.
Mudilerin 'nasılsa param devlet güvencesinde' diyerek bankayı denetlememesi ve bankanın bu serbestlikte riskli projelere yönelmesi tespit edilir.
Teşviklerin bozulması (incentive distortion) ahlaki tehlikenin ana nedenidir.
4
Bu analize uygun olan iktisadi kavramı eşleştirin.
İşlem sonrası ortaya çıkan bu risk artışı durumu 'Ahlaki Tehlike' olarak adlandırılır.
Literatürde sigorta sistemlerinin yarattığı bu tip yan etkiler ahlaki tehlike kavramıyla karşılanır.

Anahtar Kavram

Ahlaki Tehlike (Moral Hazard) ve Mevduat Sigortası İlişkisi

İpuçları

1
Sorun mevduat sigortası sistemi uygulanmaya başladıktan sonra mı yoksa önce mi ortaya çıkıyor?
2
Sigortanın varlığı nedeniyle mudilerin bankayı izleme motivasyonunun azalmasına ne ad verilir?
3
Literatürde 'Too Big to Fail' (Batmak İçin Çok Büyük) bankaların sergilediği riskli davranışlar da bu başlık altında incelenir.

Daha Fazla Pratik

Mevduat sigortasının bu olumsuz etkisini azaltmak için uygulanan 'risk tabanlı prim' sistemlerini araştırabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla