Para otoritesinin daraltıcı para politikası çerçevesinde zorunlu karşılık oranlarını () yükseltmeye karar verdiği bir konjonktürde; bankacılık sisteminin bu müdahaleye karşılık serbest (atıl) rezerv oranlarını () aynı oranda düşürmesi ve hanehalkının nakit tercih oranının () eş anlı olarak azalması durumunda, para çarpanı () ve toplam para arzı () üzerindeki nihai etki hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- Para çarpanı değeri artar ve Merkez Bankası'nın hedeflediği daraltıcı etkinin aksine para arzı genişleme eğilimine girer.Cevap
- BZorunlu karşılık oranındaki artış, serbest rezervlerdeki azalışla tam olarak telafi edildiği için para çarpanı ve para arzı değişmeden kalır.
- CNakit tercih oranındaki düşüş çarpanın payını küçülteceği için para çarpanı azalır ve daraltıcı politikanın etkinliği artar.
- DZorunlu karşılıklar bir para politikası aracı olduğu için, serbest rezervlerdeki değişimden bağımsız olarak para arzı her durumda azalır.
- EParasal tabanın sabit olduğu varsayımı altında, nakit tercih oranındaki azalış para çarpanını etkilemeyeceği için toplam para arzı sabit kalır.
Cevap
Para çarpanı değerinin artması sonucunda para arzının daralmak yerine genişleme eğilimine girmesi beklenen nihai etkidir.
Zorunlu karşılık oranındaki () artış, serbest rezerv oranındaki () aynı miktarda azalışla dengelendiği için toplam rezerv oranı () değişmemiştir. Bu durumda para çarpanının seyri tamamen nakit tercih oranına () bağlı hale gelir. Matematiksel olarak (burada ) formülünde değerindeki bir azalış, çarpanın değerini artırmaktadır. Merkez bankasının daraltıcı yöndeki müdahalesine rağmen, çarpanın büyümesi para arzını artış yönünde etkiler.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Para Çarpanı Dinamikleri ve Sızıntı Oranları
İpuçları
1
Para çarpanı formülünü () hatırlayınız ve toplamının sabit kaldığını varsayınız.
2
Nakit tercih oranı () azaldığında pay mı yoksa payda mı daha hızlı küçülür? Bu durum kesrin değerini nasıl etkiler?
Daha Fazla Pratik
Bankaların serbest rezerv tutma nedenlerini ve bu durumun para politikası aktarım mekanizması üzerindeki etkilerini inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s