Soru

Zorluk: OrtaDış Yardımlar ve Kalkınma

İktisadi kalkınma literatüründe Resmi Kalkınma Yardımları (ODA) ve Chenery-Strout tarafından geliştirilen İki Açık Modeli arasındaki ilişki dikkate alındığında, dış yardımların tanımı ve kalkınma sürecindeki temel işlevleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Bir kaynağın Resmi Kalkınma Yardımı (ODA) sayılabilmesi için ekonomik kalkınma amacı taşıması ve hibe unsuru içermesi gerekir; bu kaynaklar İki Açık Modeli'nde döviz açığı kısıtını aşarak sermaye malı ithalatını mümkün kılar.Cevap
  2. B
    Resmi Kalkınma Yardımları yalnızca geri ödemesiz hibelerden oluşur ve İki Açık Modeli çerçevesinde sadece iç tasarruf oranlarını artırarak bütçe açıklarını finanse etmek için kullanılır.
  3. C
    İki Açık Modeli'nde tasarruf açığı bağlayıcı kısıt olduğunda, dış yardımların temel işlevi ülkenin uluslararası rezerv birikimini artırarak yerli paranın aşırı değerlenmesini sağlamaktır.
  4. D
    Resmi Kalkınma Yardımları, OECD kriterleri gereği askeri teçhizat transferlerini ve terörle mücadele harcamalarını da kapsayan geniş bir kamu finansmanı aracıdır.
  5. E
    Döviz açığı kısıtı altındaki bir ekonomide sağlanan dış yardımlar, marjinal tüketim eğilimini düşürerek dış borçlanma gereksinimini kendiliğinden ve hızla ortadan kaldırır.

Cevap

Bir kaynağın ODA sayılabilmesi için ekonomik kalkınma amacı taşıması ve hibe unsuru içermesi gerektiğini belirten ve bu kaynakların döviz açığı kısıtını aşmada kullanıldığını ifade eden seçenek doğrudur.
Resmi Kalkınma Yardımları'nın (ODA) uluslararası kabul görmüş tanımı, bu yardımların mutlaka bir 'hibe unsuru' (yani piyasa koşullarından daha avantajlı olması) ve 'ekonomik kalkınma' amacı taşımasını gerektirir. Chenery-Strout tarafından geliştirilen İki Açık Modeli'nde ise, eğer bir ülke tasarrufları yeterli olsa bile gerekli makineleri ithal edecek dövize sahip değilse 'döviz açığı' kısıtı altındadır. Bu durumda dış yardımlar, bu döviz darboğazını aşarak kalkınmayı finanse eder.

Adım Adım Çözüm

1
Resmi Kalkınma Yardımı (ODA) tanımını değerlendir.
OECD-DAC kriterlerine göre bir kaynağın ODA olması için: 1) Resmi sektör tarafından yapılması, 2) Temel amacın kalkınma olması, 3) Belirli bir hibe unsuru (concessionality) taşıması gerekir.
Yardımın ticari kredilerden veya askeri yardımlardan farkını belirlemek için bu kriterler şarttır.
2
Chenery-Strout İki Açık Modeli'ndeki döviz açığını analiz et.
Döviz açığı (Foreign Exchange Gap), hedeflenen büyüme için gereken sermaye malı ithalatının, mevcut ihracat gelirleri ve net sermaye girişleriyle karşılanamaması durumudur.
Az gelişmiş ülkelerde sermaye malı üretimi kısıtlı olduğundan ithalat kapasitesi büyümenin motorudur.
3
Dış yardımın bu modeldeki rolünü birleştir.
Dış yardımlar (ODA), tasarruf açığı olduğunda yatırım kapasitesini, döviz açığı olduğunda ise ithalat kapasitesini artırarak kısıtları gevşetir.
Hangi kısıt daha büyükse (bağlayıcı kısıt), yardım o açığı kapatmak için kullanılır.

Anahtar Kavram

İki Açık Modeli ve ODA Kriterleri
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla