Soru

Zorluk: OrtaÜretim Sistemlerinin Sınıflandırılması ve Özellikleri

Üretim sistemleri; işletmenin sunduğu ürün çeşitliliğine, üretim hacmine, kullanılan teknolojinin esnekliğine ve makine yerleşim düzenine göre çeşitli sınıflara ayrılmaktadır. Bu sistemlerin her biri, kapasite kullanımı ve maliyet yapısı bakımından farklı operasyonel karakteristikler sergiler.

Buna göre, üretim sistemlerinin temel özellikleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Sürekli (akış) üretim sisteminde; ürün çeşitliliği çok düşük, üretim hacmi çok yüksektir ve sistemde genellikle üretilecek ürüne özel olarak tasarlanmış, yüksek kapasiteli özel amaçlı makineler kullanılır.
  2. B
    Siparişe göre üretim sisteminde; çok çeşitli ürünlerin az miktarlarda üretilebilmesi için genel amaçlı makineler kullanılır ve genellikle benzer işlevleri gören tezgahların bir araya getirildiği sürece göre yerleşim düzeni uygulanır.
  3. Parti (batch) üretim sisteminde; bir ürün grubundan diğerine geçiş yapılırken makine ve donanım ayarlarının değiştirilmesine (setup) gerek duyulmaması, sisteme yüksek düzeyde zaman tasarrufu ve esneklik sağlar.Cevap
  4. D
    Kitle üretim sisteminde; standartlaştırılmış ürünler büyük hacimlerde üretilir, işbölümü düzeyi oldukça yüksektir ve işgörenler sürecin çok spesifik, dar kapsamlı aşamalarında uzmanlaşır.
  5. E
    Proje tipi üretim sisteminde; nihai ürün hacim, ağırlık veya nitelik bakımından hareket ettirilemeyecek özelliklere sahip olduğu için sabit bir konumda kalır ve tüm üretim faktörleri bu konuma sevk edilir.

Cevap

Yanlış olan ifade, parti üretim sisteminde makine ayarlarının değiştirilmesine (setup) gerek duyulmadığını belirten seçenektir.
Doğru cevap olan seçenekteki ifade yanlıştır çünkü parti (batch) üretiminde ürün çeşitliliği bulunur ve bir ürün partisinden diğerine geçilirken tezgahların durdurulup yeni ürüne göre takım, kalıp ve ayar değişiminin (setup) yapılması zorunludur. Setup süresinin varlığı, parti üretiminin en temel kısıtlarından biridir.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerdeki üretim sistemlerinin (Sürekli, Siparişe Göre, Parti, Kitle, Proje) operasyonel kısıtlarını analiz etmek.
Her bir üretim sisteminin ürün çeşitliliği, üretim hacmi, esneklik düzeyi ve hazırlık (setup) gereksinimleri hatırlanır.
Kavramsal bir yanlışlığı bulmak için sistemlerin temel tanımlayıcı özelliklerinin bilinmesi zorunludur.
2
Parti (batch) üretimi ile ilgili ifadenin teknik geçerliliğini değerlendirmek.
Parti üretiminde, aynı makinelerde belirli sayıda X ürünü üretildikten sonra Y ürününe geçmek için mutlaka makine ayarlarının (setup/hazırlık) yapılması gerektiği tespit edilir.
Farklı ürün partileri arasında geçiş, fiziksel olarak kalıp, aparat veya yazılım değişimi gerektirir. Bu durum sistemin zaman kaybetmesine yol açan yapısal bir gerçektir.
3
Yanlış yargıyı kesinleştirmek.
İfadede yer alan 'setup gerek duyulmaması zaman tasarrufu sağlar' bilgisinin üretim yönetimi kuramına tamamen ters olduğu teyit edilir.
Parti üretiminin en büyük planlama zorluklarından biri hazırlık sürelerini ve maliyetlerini (setup time/cost) optimize etmektir.

Anahtar Kavram

Üretim Sistemlerinin Temel Karakteristikleri ve Setup (Hazırlık) Süresi
Bu soruyu puanla