Soru

Zorluk: ZorSatışların Yüzdesi Yöntemi ve Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ)

Nova İklimlendirme Sistemleri A.Ş.'nin 2025 yılı net satışları 400.000.000 TL400.000.000 \text{ TL} olarak gerçekleşmiştir. İşletme mevcut durumda tam kapasite ile çalışmakta olup, satışların 2026 yılında %25\%25 oranında artması beklenmektedir. İşletmenin 2025 yılı sonu özet bilançosu aşağıdaki gibidir:

Aktif (Varlıklar)Tutar (TL)Pasif (Kaynaklar)Tutar (TL)
Dönen Varlıklar200.000.000Ticari Borçlar60.000.000
Duran Varlıklar (Net)120.000.000Ödenecek Vergi ve Fonlar20.000.000
Kısa Vadeli Banka Kredileri40.000.000
Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar80.000.000
Özkaynaklar120.000.000
Toplam Aktif320.000.000Toplam Pasif320.000.000

Şirketin net kâr marjı %12\%12'dir ve elde edilen kârın %25\%25'ini temettü olarak dağıtma politikası benimsenmiştir.

Satışların yüzdesi yöntemi varsayımları geçerli olduğuna göre, şirketin 2026 yılı için Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) kaç TL olacaktır?

  1. A
    15.000.000-15.000.000
  2. B
    5.000.0005.000.000
  3. 15.000.00015.000.000Cevap
  4. D
    24.000.00024.000.000
  5. E
    45.000.00045.000.000

Cevap

Doğru cevap, dış kaynak ihtiyacının 15.000.000 TL15.000.000 \text{ TL} olduğunu ifade eden seçenektir.
Satışların yüzdesi yönteminde Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ); gerekli varlık artışından, kendiliğinden artan kaynakların ve işletmede bırakılacak kârın çıkarılmasıyla bulunur. İşletme tam kapasiteyle çalıştığı için duran varlıklar da dönen varlıklarla birlikte satışlara bağlı olarak kendiliğinden artar (A=320.000.000 TLA^* = 320.000.000 \text{ TL}). Pasifte ise yalnızca ticari borçlar ile ödenecek vergi ve fonlar kendiliğinden artar (L=80.000.000 TLL^* = 80.000.000 \text{ TL}), banka kredileri bu kapsama girmez. 2026 yılı beklenen satışları üzerinden (%25\%25 artışla 500.000.000 TL500.000.000 \text{ TL}) %12\%12 net kâr elde edileceği ve bunun %75\%75'inin işletmede bırakılacağı (otofinansman =45.000.000 TL= 45.000.000 \text{ TL}) hesaba katıldığında, DKI˙=80.000.00020.000.00045.000.000=15.000.000 TL\text{DKİ} = 80.000.000 - 20.000.000 - 45.000.000 = 15.000.000 \text{ TL} olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Satışlardaki artışın (ΔS\Delta S) ve yeni satış tutarının (S1S_1) bulunması.
ΔS=400.000.000×0,25=100.000.000 TL\Delta S = 400.000.000 \times 0,25 = 100.000.000 \text{ TL}, S1=400.000.000+100.000.000=500.000.000 TLS_1 = 400.000.000 + 100.000.000 = 500.000.000 \text{ TL}.
Gerekli varlık artışı ve yaratılacak içsel fonları (otofinansman) bulmak için önümüzdeki yılın satış değerleri gereklidir.
2
Kendiliğinden artan varlık (AA^*) ve kaynakların (LL^*) tespit edilerek artışlarının hesaplanması.
A=200.000.000+120.000.000=320.000.000 TLA^* = 200.000.000 + 120.000.000 = 320.000.000 \text{ TL} (Tam kapasite çalışıldığı için duran varlıklar da artar). L=60.000.000+20.000.000=80.000.000 TLL^* = 60.000.000 + 20.000.000 = 80.000.000 \text{ TL} (Banka kredileri kendiliğinden artmaz). Varlık artışı: (320/400)×100.000.000=80.000.000 TL(320 / 400) \times 100.000.000 = 80.000.000 \text{ TL}. Kaynak artışı: (80/400)×100.000.000=20.000.000 TL(80 / 400) \times 100.000.000 = 20.000.000 \text{ TL}.
Satış hacmiyle orantılı olarak işletmenin operasyonel kapasitesinin genişlemesi nedeniyle oluşacak fon ihtiyacı ve kendiliğinden doğan fon kaynağı belirlenmelidir.
3
İşletme içinde bırakılacak kârın (otofinansman) hesaplanması.
Net Kâr =500.000.000×0,12=60.000.000 TL= 500.000.000 \times 0,12 = 60.000.000 \text{ TL}. Dağıtılmayan Kâr Oranı (b) =10,25=0,75= 1 - 0,25 = 0,75. İçsel Fon =60.000.000×0,75=45.000.000 TL= 60.000.000 \times 0,75 = 45.000.000 \text{ TL}.
Yeni dönemdeki kârın dağıtılmayan kısmı, dış kaynak ihtiyacını azaltan en önemli unsurdur.
4
Dış Kaynak İhtiyacının (DKİ) formül kullanılarak bulunması.
DKI˙=Varlık Artıs¸ıKaynak Artıs¸ıI˙c¸sel Fon80.000.00020.000.00045.000.000=15.000.000 TL\text{DKİ} = \text{Varlık Artışı} - \text{Kaynak Artışı} - \text{İçsel Fon} \Rightarrow 80.000.000 - 20.000.000 - 45.000.000 = 15.000.000 \text{ TL}.
Gerekli toplam fon ihtiyacından, kendiliğinden oluşan kaynaklar ve içsel fonlar çıkarılarak dışarıdan bulunması gereken net finansman tutarına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Satışların Yüzdesi Yöntemi ve Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ)
Bu soruyu puanla