Soru

Zorluk: ZorSatışların Yüzdesi Yöntemi ve Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ)

Gıda sektöründe faaliyet gösteren Toros Tarım Ürünleri A.Ş.'nin 2025 yılı net satışları 4.000.000 TL4.000.000 \text{ TL} olarak gerçekleşmiştir. İşletmenin 2025 yılı bilançosuna göre toplam varlıkları 3.200.000 TL3.200.000 \text{ TL} olup, bunun 2.000.000 TL2.000.000 \text{ TL}'si satışlarla orantılı olarak artış gösteren dönen varlıklardan, 1.200.000 TL1.200.000 \text{ TL}'si ise duran varlıklardan oluşmaktadır. İşletme mevcut durumda %80 kapasite ile çalışmaktadır.

İşletmenin kısa vadeli yabancı kaynakları toplamı 800.000 TL800.000 \text{ TL}'dir. Bu tutarın 400.000 TL400.000 \text{ TL}'lik kısmı satıcı kredileri ve ödenecek giderlerden oluşurken, kalan kısmı kısa vadeli banka kredileridir. İşletmenin net kâr marjı %8 ve kâr dağıtım oranı %30'dur.

İşletme yönetimi, 2026 yılında satışların 5.000.000 TL5.000.000 \text{ TL}'ye ulaşacağını öngörmektedir.

Kâr marjı ve kâr dağıtım politikasının değişmeyeceği varsayımıyla, Satışların Yüzdesi Yöntemi'ne göre işletmenin 2026 yılı Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) kaç TL'dir?

  1. A
    20.00020.000
  2. 120.000120.000Cevap
  3. C
    176.000176.000
  4. D
    280.000280.000
  5. E
    420.000420.000

Cevap

İşletmenin 2026 yılı için Dış Kaynak İhtiyacı 120.000 TL120.000 \text{ TL}'dir.
Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) hesaplanırken öncelikle işletmenin kapasite durumu dikkate alınır. İşletme %80 kapasite ile çalıştığından tam kapasite satış hacmi 4.000.000/0,80=5.000.000 TL4.000.000 / 0,80 = 5.000.000 \text{ TL}'dir. Gelecek yıl öngörülen satışlar da tam bu seviyede olduğundan duran varlıklarda bir artış gerekmez, sadece dönen varlıklar kendiliğinden artar (2.000.000/4.000.000=0,502.000.000 / 4.000.000 = 0,50). Benzer şekilde pasif kalemlerden sadece satıcı kredileri ve ödenecek giderler satışlarla kendiliğinden artar (400.000/4.000.000=0,10400.000 / 4.000.000 = 0,10). Banka kredileri otonom (bağımsız) bir karardır. Satış artışı olan 1.000.000 TL1.000.000 \text{ TL} üzerinden brüt fon ihtiyacı 500.000 TL500.000 \text{ TL}, kendiliğinden oluşan fon 100.000 TL100.000 \text{ TL}'dir. Elde edilecek net kâr 5.000.000×0,08=400.000 TL5.000.000 \times 0,08 = 400.000 \text{ TL} olup, kâr dağıtım oranı %30 olduğundan şirkette bırakılan tutar (otofinansman) 400.000×0,70=280.000 TL400.000 \times 0,70 = 280.000 \text{ TL} olur. DKİ = 500.000100.000280.000=120.000 TL500.000 - 100.000 - 280.000 = 120.000 \text{ TL} olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Duran varlıkların kapasite kullanımını analiz etme
Tam kapasite satış hacmi = 4.000.000/0,80=5.000.000 TL4.000.000 / 0,80 = 5.000.000 \text{ TL}
Hedeflenen satış hacminin mevcut duran varlık kapasitesini aşıp aşmadığını belirlemek için.
2
Kendiliğinden değişen aktif (AA^*) ve pasif (LL^*) oranlarını hesaplama
A/S0=2.000.000/4.000.000=0,50A^* / S_0 = 2.000.000 / 4.000.000 = 0,50 ve L/S0=400.000/4.000.000=0,10L^* / S_0 = 400.000 / 4.000.000 = 0,10
Kapasite aşılmadığı için duran varlıklar sabit kalır. Pasif tarafında ise banka kredileri hariç tutularak sadece ticari borçlar/giderler orana dahil edilir.
3
Fon ihtiyacını ve kendiliğinden sağlanan fonları belirleme
Gereken Ek Varlık = 0,50×1.000.000=500.000 TL0,50 \times 1.000.000 = 500.000 \text{ TL}; Ek Pasif = 0,10×1.000.000=100.000 TL0,10 \times 1.000.000 = 100.000 \text{ TL}
Satışlardaki ΔS=1.000.000 TL\Delta S = 1.000.000 \text{ TL}'lik artışın bilançoda yaratacağı varlık ve kaynak değişimlerini bulmak için.
4
İçsel finansman (otofinansman) tutarını hesaplama
Otofinansman = 5.000.000×0,08×(10,30)=280.000 TL5.000.000 \times 0,08 \times (1 - 0,30) = 280.000 \text{ TL}
Yeni yılda elde edilecek kârın şirket içinde bırakılan kısmını bulmak için.
5
Dış Kaynak İhtiyacını (DKİ) hesaplama
DKİ = 500.000100.000280.000=120.000 TL500.000 - 100.000 - 280.000 = 120.000 \text{ TL}
Gereken toplam fondan, kendiliğinden sağlanan fonları ve iç kaynakları çıkararak dışarıdan bulunması gereken net tutarı belirlemek için.

Anahtar Kavram

Satışların Yüzdesi Yönteminde Kapasite Kullanımı ve Fon İhtiyacının Hesaplanması
Bu soruyu puanla