Examkin

Soru

Zorluk: ZorPlanlama Süreci ve Plan Türleri

Bir altyapı ve ulaştırma kurumunun stratejik planlama daire başkanı, artan lojistik taleplerini karşılamak üzere kurumun önündeki fırsatları analiz etmiş ve "bölgesel demir yolu ağını genişletme" temel amacını belirlemiştir. Başkan; gelecekteki ekonomik, yasal ve demografik koşullara dair varsayımları (öncülleri) oluşturduktan sonra, bu amaca ulaşmak için izlenebilecek farklı güzergâh ve teknoloji alternatiflerini tespit etmiştir. Tespit edilen alternatifleri maliyet, fayda ve çevresel etki ekseninde değerlendirerek en rasyonel olan "hibrit lokomotif ağlı doğu koridoru" alternatifini seçmiştir. Ancak daire başkanı, seçilen bu ana alternatifi (planı) doğrudan sahada uygulamaya geçirmeye çalışmış; bunun sonucunda insan kaynağı temini, malzeme tedariki ve ödenek tahsisi gibi konularda yaşanan yetki karmaşası ve belirsizlikler nedeniyle süreç henüz başlarken tıkanmıştır.

Bilimsel planlama sürecinin aşamaları dikkate alındığında, daire başkanının en uygun alternatifi seçtikten sonra uygulamaya geçmeden önce sırasıyla tamamlaması gereken iki kritik aşama aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

  1. Yardımcı (alt) planların oluşturulması ve planların bütçelendirilerek sayısallaştırılmasıCevap
  2. B
    Varsayımların (öncüllerin) test edilmesi ve dış çevre fırsatlarının analiz edilmesi
  3. C
    İç ve dış çevre analizinin yapılması ve örgüt misyonunun yeniden tanımlanması
  4. D
    Karar kısıtlarının belirlenmesi ve düzeltici denetim standartlarının oluşturulması
  5. E
    Stratejik vizyonun güncellenmesi ve emir-komuta yetkisinin devredilmesi

Cevap

Yardımcı (alt) planların oluşturulması ve planların bütçelendirilerek sayısallaştırılması
Doğru seçenekte belirtilen iki adım, bilimsel planlama sürecinin uygulama öncesindeki son aşamalarıdır. Geleneksel yönetim literatürüne göre (Koontz vd.) planlama süreci; fırsatların analizi, amaçların belirlenmesi, varsayımların (öncüllerin) oluşturulması, alternatiflerin belirlenmesi, değerlendirilmesi ve bir alternatifin seçilmesiyle devam eder. Ancak seçim yapılması (karar verilmesi) planlamanın bittiği anlamına gelmez. Seçilen ana planın uygulanabilmesi için onu destekleyecek personel alımı, malzeme tedariki gibi faaliyetleri kapsayan 'yardımcı (alt) planların' oluşturulması ve nihayetinde tüm bu faaliyetlerin finansal bir dile çevrildiği 'bütçeleme' (sayısallaştırma) işleminin yapılması şarttır. Senaryoda ödenek tahsisi ve kaynak yetersizliği yaşanması, doğrudan bütçeleme ve alt planların atlanmasının bir sonucudur.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryoda planlama sürecinin hangi aşamasına kadar gelindiğini tespit et.
Başkan sırasıyla fırsatları analiz etmiş, amacı belirlemiş, varsayımları (öncülleri) oluşturmuş, alternatifleri tespit edip değerlendirmiş ve 'en rasyonel alternatifi seçerek' karar verme aşamasını tamamlamıştır.
Sürecin nerede koptuğunu bulmak için mevcut ilerlemeyi adım adım haritalandırmak gerekir.
2
Koontz ve Weihrich'in genel kabul gören bilimsel planlama süreci aşamalarını sırasıyla hatırla.
1. Fırsatların Farkına Varma -> 2. Amaçların Belirlenmesi -> 3. Öncüllerin Oluşturulması -> 4. Alternatiflerin Belirlenmesi -> 5. Alternatiflerin Değerlendirilmesi -> 6. Seçim Yapma (Karar Verme) -> 7. Yardımcı Planların Hazırlanması -> 8. Bütçeleme.
Yönetim bilimi literatüründeki kesin sıralamayı bilmek, eksik adımları hatasız tespit etmeyi sağlar.
3
Senaryodaki eksik adımları literatür sıralamasıyla eşleştir.
6. aşama olan 'Alternatifin seçilmesi' tamamlanmış ancak doğrudan uygulamaya geçilmeye çalışılmıştır. Arada atlanan 7. ve 8. aşamalar 'Yardımcı planların hazırlanması' ve 'Planların bütçelenmesi'dir.
Senaryoda vurgulanan malzeme tedariki ve ödenek tahsisi sorunları da doğrudan yardımcı planlama ve bütçeleme eksikliğine işaret etmektedir.

Anahtar Kavram

Bilimsel Planlama Sürecinin Aşamaları
Bu soruyu puanla

Konular

Planlama Süreci ve Plan Türleri

Bu konudan daha fazla soru