Soru

Zorluk: ZorSatışların Yüzdesi Yöntemi ve Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ)

Medikal cihaz üretimi sektöründe faaliyet gösteren Akdeniz Sağlık Teknolojileri A.Ş.'nin 2025 yılı net satışları 1.200.000.000 TL1.200.000.000 \text{ TL} olarak gerçekleşmiştir. İşletme, üretimde tam kapasite ile çalışmakta olup, 2026 yılında satışlarının %25\%25 oranında artmasını planlamaktadır.

İşletmenin 2025 yılı sonu bilançosunda yer alan temel kalemler aşağıdadır:

Bilanço KalemleriTutar (TL)
Dönen Varlıklar720.000.000720.000.000
Maddi Duran Varlıklar240.000.000240.000.000
Toplam Aktif**960.000.000960.000.000**
Ticari Borçlar130.000.000130.000.000
Ödenecek Vergi ve Fonlar50.000.00050.000.000
Kısa Vadeli Banka Kredileri80.000.00080.000.000
Uzun Vadeli Banka Kredileri300.000.000300.000.000
Özkaynaklar400.000.000400.000.000
Toplam Pasif**960.000.000960.000.000**

İşletmenin net kâr marjı %10\%10'dur ve elde ettiği kârın %40\%40'ını ortaklarına nakit temettü olarak dağıtma politikası izlemektedir. İşletme tam kapasite ile çalıştığı için tüm varlık kalemlerinin satışlarla orantılı olarak artacağı öngörülmektedir.

Buna göre, satışların yüzdesi yöntemi kullanılarak hesaplandığında işletmenin 2026 yılı için Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 105.000.000105.000.000Cevap
  2. B
    135.000.000135.000.000
  3. C
    45.000.00045.000.000
  4. D
    85.000.00085.000.000
  5. E
    123.000.000123.000.000

Cevap

İşletmenin 2026 yılı Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) 105.000.000105.000.000 TL'dir.
Satışların yüzdesi yönteminde Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ), gereken varlık artışından, kendiliğinden oluşan pasif artışları ve işletmede alıkonulan kârın çıkarılmasıyla bulunur. Tam kapasite sebebiyle tüm aktifler (960960 milyon TL) artışa tabidir (960/1200=0,80960/1200 = 0,80). Kendiliğinden artan pasifler ise banka kredileri hariç tutularak sadece ticari borçlar ve vergi/fonlardır (180/1200=0,15180/1200 = 0,15). Beklenen satış (1.5001.500 milyon TL) üzerinden hesaplanan net kârın %60\%60'ı (dağıtılmayan kısım) da 9090 milyon TL'dir. İhtiyaç: (0,80×300)(0,15×300)90=105(0,80 \times 300) - (0,15 \times 300) - 90 = 105 milyon TL olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Satışlardaki artış tutarının (ΔS) ve yeni dönem satışlarının (S1) hesaplanması.
ΔS=1.200.000.000×0,25=300.000.000 TL\Delta S = 1.200.000.000 \times 0,25 = 300.000.000 \text{ TL} ve S1=1.500.000.000 TLS_1 = 1.500.000.000 \text{ TL}
Gerekli varlık ve kaynak artışlarını bulmak için mutlak satış artışına, yaratılacak iç kaynağı bulmak için ise gelecek dönemin beklenen satış hacmine ulaşılması gerekir.
2
Satışlara bağlı olarak kendiliğinden artacak varlık (A*) ve pasif (L*) kalemlerinin belirlenerek baz oranların bulunması.
Varlık oranı: A/S0=960.000.000/1.200.000.000=0,80A^* / S_0 = 960.000.000 / 1.200.000.000 = 0,80. Pasif oranı (Sadece ticari borçlar ve vergiler): L/S0=(130.000.000+50.000.000)/1.200.000.000=180.000.000/1.200.000.000=0,15L^* / S_0 = (130.000.000 + 50.000.000) / 1.200.000.000 = 180.000.000 / 1.200.000.000 = 0,15.
Tam kapasite çalışıldığı için tüm aktifler kendiliğinden artış gösterir. Pasiflerde ise banka kredileri müzakereye dayalıdır; yalnızca ticari borçlar ve ödenecek vergi/fonlar faaliyet hacmine göre kendiliğinden artar.
3
Dönem içinde yaratılacak otofinansman (dağıtılmayan kâr) tutarının hesaplanması.
Otofinansman = S1×p×(1d)=1.500.000.000×0,10×(10,40)=150.000.000×0,60=90.000.000 TLS_1 \times p \times (1 - d) = 1.500.000.000 \times 0,10 \times (1 - 0,40) = 150.000.000 \times 0,60 = 90.000.000 \text{ TL}
Elde edilen net kârın temettü olarak dağıtılmayan kısmı işletme içinde bırakılarak özkaynakları artırır ve dış kaynak ihtiyacını azaltır.
4
Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) formülünün uygulanması.
DKİ =(0,80×300.000.000)(0,15×300.000.000)90.000.000=240.000.00045.000.00090.000.000=105.000.000 TL= (0,80 \times 300.000.000) - (0,15 \times 300.000.000) - 90.000.000 = 240.000.000 - 45.000.000 - 90.000.000 = 105.000.000 \text{ TL}
İhtiyaç duyulan toplam varlık tutarından, faaliyetlerden kendiliğinden doğan pasif artışları ve iç kaynak niteliğindeki dağıtılmayan kârın çıkarılmasıyla net ihtiyaç bulunur.

Anahtar Kavram

Tam kapasitede Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) ve kendiliğinden oluşan pasiflerin doğru sınıflandırılması
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla