Soru

Zorluk: OrtaCarroll'ın Sosyal Sorumluluk Piramidi

Bir tekstil işletmesi, faaliyetlerini kârlı bir şekilde sürdürürken yürürlükteki mevzuattan doğan tüm yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirmektedir. İşletme yönetimi son aldığı bir kararla, yasal olarak kullanımında herhangi bir yasak veya kısıtlama bulunmamasına rağmen, üretim sürecinde yararlandığı bazı kimyasal maddelerin uzun vadede çevreye ve insan sağlığına zarar verebileceği endişesiyle bu maddelerin kullanımını tamamen durdurmuş; maliyeti daha yüksek olan ancak zarar riski bulunmayan alternatiflere yönelmiştir.

Carroll'ın Sosyal Sorumluluk Piramidi dikkate alındığında, işletmenin kimyasal maddelerin kullanımını durdurma kararı aşağıdaki sorumluluk türlerinden hangisinin kapsamında değerlendirilir?

  1. A
    Ekonomik sorumluluklar
  2. B
    Yasal sorumluluklar
  3. Etik sorumluluklarCevap
  4. D
    Hayırseverlik (Gönüllü) sorumlulukları
  5. E
    Süreklilik ve hayatta kalma amacı

Cevap

Etik sorumluluklar
Carroll'ın Sosyal Sorumluluk Piramidi'nde Etik Sorumluluklar, işletmelerin kanunlarda açıkça yazılı olmasa bile toplumun normlarına, inançlarına ve ahlaki kurallarına uygun hareket etmesi, paydaşlara zarar verecek eylemlerden kaçınmasıdır. Metindeki işletmenin, kullanımında yasal bir engel bulunmayan ancak sağlığa ve çevreye zararlı olabilecek bir kimyasaldan, salt doğru olanı yapmak adına maliyet artışını da üstlenerek vazgeçmesi tam olarak etik sorumluluk bilincini yansıtmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Metinde verilen işletme kararlarını analiz et.
İşletme kârlıdır (Ekonomik) ve kanunlara uymaktadır (Yasal). Ancak asıl odaklanılan karar, yasal bir kısıtlama olmamasına rağmen zararlı olabilecek bir maddenin kullanımının durdurulmasıdır.
Carroll'ın piramidindeki hangi basamağın test edildiğini belirlemek için temel motivasyonu tespit etmek gerekir.
2
Alınan kararı Carroll'ın Sosyal Sorumluluk Piramidi'nin dört basamağı (Ekonomik, Yasal, Etik, Hayırseverlik) ile eşleştir.
Kanunların ötesine geçerek 'doğru olanı yapma' ve 'zarar vermekten kaçınma' ilkesiyle hareket edilmesi, piramidin üçüncü basamağı olan etik sorumluluklara karşılık gelir.
Yasal zorunluluk dışındaki toplumsal doğru-yanlış normlarına uyum, doğrudan etik sorumlulukların tanımıdır.
3
Etik sorumluluklar ile Hayırseverlik sorumlulukları arasındaki farkı doğrula.
İşletme dışarıya bir bağış veya proaktif bir sosyal yardım (hayırseverlik) yapmamakta; kendi operasyonel sürecinde adil ve zararsız olma prensibini (etik) uygulamaktadır.
Sıklıkla karıştırılan bu iki basamağın ayrımının netleştirilmesi doğru cevabı teyit eder.

Anahtar Kavram

İşletmelerin hukuki zorunlulukların ötesine geçerek, toplumun adalet ve doğruluk beklentilerine uygun davranması, Carroll'ın piramidinde 'Etik Sorumluluklar' basamağında yer alır.
Bu soruyu puanla