Soru

Zorluk: OrtaTolerans (Pay) Belirleme ve Standart Zaman Hesaplama

Bir üretim işletmesinde montaj hattındaki bir iş elemanı için zaman etüdü yapılmış ve ortalama gözlenen zaman (fiili zaman) 1515 dakika/adet olarak ölçülmüştür. İşçinin çalışma temposu (performans derecesi) %120\%120 olarak değerlendirilmiştir.

İşletme yönetimi, bu işlem için toleransları (payları) normal zamanın bir yüzdesi olarak şu şekilde belirlemiştir:
- Kişisel ihtiyaç payı: %5\%5
- Yorgunluk payı: %8\%8
- Kaçınılmaz gecikme payı: %7\%7

Bu verilere göre, söz konusu montaj işlemi için hesaplanan standart zaman kaç dakika/adettir?

  1. A
    18,0
  2. B
    18,75
  3. C
    21,0
  4. 21,6Cevap
  5. E
    22,5

Cevap

Standart zaman 21,6 dakika/adet olarak hesaplanır.
Zaman etüdünde standart zaman hesaplamasının ilk aşaması, normal zamanı bulmaktır. Normal Zaman = Gözlenen Zaman × Tempo formülünden 15×1,20=1815 \times 1,20 = 18 dakika bulunur. Soruda toleransların 'normal zamanın yüzdesi' olarak ekleneceği belirtilmiştir. Toplam tolerans payı %5+%8+%7=%20\%5 + \%8 + \%7 = \%20 olduğu için; Standart Zaman = 18×(1+0,20)=21,618 \times (1 + 0,20) = 21,6 dakika olarak bulunur.

Adım Adım Çözüm

1
Öncelikle Normal Zaman (NT) hesaplanır.
Normal Zaman = Gözlenen Zaman × Tempo = 15×1,20=1815 \times 1,20 = 18 dakika/adet.
Zaman etüdünde standart zamana ulaşmak için önce işçinin performansı dikkate alınarak temel süre (normal zaman) bulunmalıdır.
2
İşleme eklenecek toplam tolerans (pay) oranı belirlenir.
Toplam Tolerans Oranı = %5 (Kis¸isel)+%8 (Yorgunluk)+%7 (Gecikme)=%20\%5 \text{ (Kişisel)} + \%8 \text{ (Yorgunluk)} + \%7 \text{ (Gecikme)} = \%20.
Tüm toleranslar toplanarak işleme ilave edilecek bütünleşik pay elde edilir.
3
Toleransların 'normal zamanın yüzdesi' olduğu bilgisiyle Standart Zaman (ST) formülü uygulanır.
Standart Zaman = Normal Zaman × (1+Tolerans Oranı)=18×(1+0,20)=18×1,20=21,6(1 + \text{Tolerans Oranı}) = 18 \times (1 + 0,20) = 18 \times 1,20 = 21,6 dakika/adet.
Soruda payların normal zamanın yüzdesi olarak ekleneceği açıkça belirtildiği için çarpım formülü kullanılır.

Anahtar Kavram

Standart Zaman ve Tolerans Hesaplamaları
Bu soruyu puanla