Soru

Zorluk: OrtaÖrgütleme Süreci ve Temel İlkeleri

Bir kamu bankasının yeniden yapılandırma çalışmaları kapsamında, şubeler ile genel müdürlük arasındaki bilgi akışının yavaşladığı ve hizmet süreçlerinin aksadığı tespit edilmiştir. Bu hantallığı gidermek amacıyla yönetim kurulu, aradaki "bölge koordinatörlüğü" ve "grup müdürlüğü" gibi ara kademeleri organizasyon şemasından çıkarma kararı almıştır. Bu değişiklikle birlikte, üst yönetime doğrudan rapor veren şube sayısı belirgin bir şekilde artmıştır.

Örgütleme ilkeleri dikkate alındığında, söz konusu bankanın organizasyon yapısında meydana gelen bu değişimle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. A
    Her bir üst yöneticiye bağlı ast sayısı arttığı için yöneticilerin yönetim alanı daralmış ve örgütün dikey uzantısı artmıştır.
  2. B
    Ara kademelerin kaldırılmasıyla kurmay birimlerin emir-komuta zinciri üzerindeki doğrudan yetki kullanımı ve bağlayıcılığı artmıştır.
  3. C
    Astların doğrudan üst yönetime bağlanması, istisna ilkesi gereğince rutin operasyonel kararların da tepe yönetimce alınmasını zorunlu kılmıştır.
  4. Hiyerarşik kademe sayısı azaldığı için örgüt yapısı basık hale gelmiş ve yöneticilerin yönetim alanı (kontrol alanı) genişlemiştir.Cevap
  5. E
    Bölge koordinatörlüklerinin iptal edilmesiyle hiyerarşi (skaler zincir) ilkesi tamamen terk edilerek şebeke örgüt yapısına geçilmiştir.

Cevap

Doğru cevap, hiyerarşik kademe sayısının azaldığı için örgüt yapısının basık hale geldiğini ve yöneticilerin kontrol alanının genişlediğini ifade eden seçenektir.
Örgütleme ilkelerine göre 'yönetim alanı' (kontrol alanı), bir yöneticiye doğrudan bağlı ast sayısını ifade eder. 'Hiyerarşik kademe' ise örgütün tepe noktasından en alt basamağına kadar uzanan dikey otorite seviyeleridir. Vaka metninde bankanın bölge koordinatörlüğü gibi ara kademeleri kaldırması, hiyerarşik kademe sayısının azaldığını ve örgütün dikey eksende kısalarak 'basık' (yatay) bir yapıya dönüştüğünü gösterir. Aynı zamanda, üst yöneticiye bağlanan şube sayısının artması, bir yöneticinin kontrol ettiği ast sayısının arttığını, yani yönetim alanının genişlediğini kanıtlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Vakada uygulanan yapısal değişikliği analiz etmek
Banka yönetiminin ara kademeleri kaldırdığı ve her yöneticiye bağlı şube (ast) sayısının arttığı tespit edilir.
Değişimin örgüt yapısı üzerindeki fiziksel ve yönetsel etkilerini belirlemek için.
2
Ara kademelerin kaldırılmasının sonucunu değerlendirmek
Hiyerarşik kademelerin azalması, örgütün dikey eksenini kısaltır ve yapıyı 'basık' (yatay) bir konuma getirir.
Örgütün dikey uzunluğu ile hiyerarşik kademe sayısı doğru orantılıdır.
3
Ast sayısındaki artışın yönetim alanına (kontrol alanına) etkisini değerlendirmek
Bir yöneticiye doğrudan bağlı ast sayısının artması, o yöneticinin yönetim (kontrol) alanının genişlediğini ifade eder.
Yönetim alanı kavramı, bir yöneticinin etkili biçimde denetleyebileceği ast sayısını tanımlar.
4
Seçenekleri bu iki temel kavram çerçevesinde eşleştirmek
Örgüt yapısının basıklaştığı ve yönetim alanının genişlediği ifadesinin bir arada sunulduğu seçenek doğru olarak belirlenir.
Diğer seçeneklerdeki kurmay yetki, istisna ilkesi ve şebeke örgüt gibi kavramlar vaka ile uyumlu değildir.

Anahtar Kavram

Yönetim Alanı (Kontrol Alanı) ve Örgütsel Kademeleşme İlişkisi
Bu soruyu puanla