Soru

Zorluk: OrtaÖrgütleme Süreci ve Temel İlkeleri

Bir bakanlığın taşra teşkilatında, sahada karşılaşılan acil bir sorunun çözümü için memur düzeyindeki bir personelin hazırladığı durum raporunun; sırasıyla şef, şube müdürü, il müdür yardımcısı ve nihayetinde il müdürünün onayından geçmesi zorunludur. Tüm iletişim ve evrak akışının istisnasız olarak bu dikey hattı takip etmesi nedeniyle bürokratik zaman kayıpları yaşanmakta ve acil müdahale gerektiren durumlarda hizmetler aksamaktadır. Bu sorunu aşmak amacıyla kurum, aynı veya farklı birimlerdeki eş düzey personelin, üst amirlerine bilgi vermek koşuluyla doğrudan yatay iletişim kurmasına (Fayol Köprüsü) imkân tanıyacak bir idari düzenlemeye gitmiştir.

Buna göre kurumda yatay iletişim kanallarının açılarak "Fayol Köprüsü"nün devreye sokulmasıyla, aşağıdaki örgütleme ilkelerinden hangisinin aşırı katı uygulamasından kaynaklanan olumsuzlukların giderilmesi hedeflenmiştir?

  1. A
    Komuta birliği ilkesi
  2. B
    İstisna ilkesi
  3. Basamaklar sırası (Hiyerarşi) ilkesiCevap
  4. D
    Kontrol alanı ilkesi
  5. E
    Yetki ve sorumluluk denkliği ilkesi

Cevap

Kurumda hedeflenen durum, çok kademeli dikey iletişim zincirini esneterek iletişimi hızlandırmak olduğu için doğru cevap Basamaklar sırası (Hiyerarşi) ilkesidir.
Doğru cevap olan basamaklar sırası (hiyerarşi) ilkesi, bir örgütte en üst yöneticiden en alt kademedeki çalışana kadar uzanan kesintisiz yetki ve iletişim zincirini ifade eder. Katı bürokratik yapılarda resmi iletişimin sadece bu zincir üzerinden, tüm kademelerden tek tek geçerek yapılması zorunludur ve bu durum süreçleri oldukça yavaşlatır. Klasik yönetim düşünürlerinden Henri Fayol, hiyerarşinin katı uygulanmasından doğan bu gecikmeleri önlemek amacıyla aynı düzeydeki astların amirlerine bilgi vermek şartıyla doğrudan görüşebilmesini sağlayan 'Fayol Köprüsü' kavramını geliştirmiştir. Soruda bahsedilen onay zincirinden kaynaklanan zaman kayıpları ve sonrasında yatay iletişimle bunun esnetilmesi durumu, basamaklar sırası ilkesiyle ilgilidir.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki temel sorunun ve bu soruna karşı uygulanan idari çözümün tespit edilmesi.
Temel sorun evrakların çok sayıda dikey kademeden sırayla geçmesi nedeniyle oluşan gecikmedir. Uygulanan çözüm ise hiyerarşiyi esneterek 'Fayol Köprüsü' (yatay iletişim) yöntemini kullanmaktır.
Sorunun hangi yönetimsel boyuta odaklandığını belirlemek için olay örgüsünü kavramak gereklidir.
2
Gecikmeye neden olan dikey onay ve komuta zincirinin uygun örgütleme ilkesiyle eşleştirilmesi.
Örgütte en üstten en alta kadar uzanan ve her türlü dikey iletişimin adım adım izlemesi gereken yetki zincirine 'basamaklar sırası (hiyerarşi) ilkesi' denir.
Teorik bilginin pratik vaka senaryosu ile birleştirilmesi.
3
Çeldirici kavramların elenerek doğru ilkenin doğrulanması.
Komuta birliği tek amire bağlılık, kontrol alanı bir yöneticiye bağlı ast sayısı, istisna ilkesi ise rutin-olağandışı iş ayrımıdır. Hiçbiri doğrudan zincirin oluşturduğu dikey gecikme süreciyle ilişkili değildir.
Benzer kavramların yaratabileceği kafa karışıklığını ortadan kaldırarak cevaptan emin olmak.

Anahtar Kavram

Basamaklar Sırası (Hiyerarşi) İlkesi ve Fayol Köprüsü
Bu soruyu puanla