Soru

Zorluk: OrtaKapasite Kullanım Oranı ve Verimlilik Ölçümü

Bir otomotiv yan sanayi işletmesinde, plastik enjeksiyon makinesinin hiçbir kesinti veya duruş olmadan ulaşabileceği maksimum üretim miktarı haftalık 10.00010.000 parça olarak belirlenmiştir. Ancak makinenin planlı bakımları, kalıp değişim süreleri ve olağan personel molaları dikkate alındığında, ulaşılabilir normal (pratik) kapasitesi haftalık 8.0008.000 parçadır.

İlgili haftada yaşanan geçici bir hammadde tedarik sorunu nedeniyle fiili olarak 6.4006.400 parça üretim gerçekleştirilebilmiştir. Bu üretim miktarını elde etmek için ilgili haftada toplam 160160 işçilik saati harcanmıştır.

Buna göre, işletmenin bu haftadaki kapasite kullanım oranı ve işgücü verimliliği aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla ve doğru olarak verilmiştir?

  1. %80\%80 ve 4040 parça/saatCevap
  2. B
    %64\%64 ve 4040 parça/saat
  3. C
    %80\%80 ve 5050 parça/saat
  4. D
    %125\%125 ve 4040 parça/saat
  5. E
    %64\%64 ve 5050 parça/saat

Cevap

İşletmenin kapasite kullanım oranı %80\%80 ve işgücü verimliliği 4040 parça/saat olarak hesaplanmalıdır.
Doğru hesaplama için kavramların tanımlarına dikkat edilmelidir. İşletmenin kapasite kullanım oranı, gerçekleşen (fiili) üretimin işletmenin ulaşılabilir olan pratik (normal) kapasitesine oranlanmasıyla (6.400/8.000=%806.400 / 8.000 = \%80) bulunur. İşgücü verimliliği ise, elde edilen nihai somut çıktının (fiili üretim), bunu elde etmek için harcanan kaynak miktarına (işçilik saati) bölünmesiyle (6.400/160=406.400 / 160 = 40 parça/saat) elde edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen kapasite, üretim ve girdi değerlerini ayrıştır.
Teorik Kapasite = 10.000, Pratik (Normal) Kapasite = 8.000, Fiili (Gerçekleşen) Üretim = 6.400, Harcanan Girdi (İşçilik Saati) = 160
Hesaplamalarda kullanılacak doğru verileri tespit etmek ve hata yapmamak için.
2
Kapasite kullanım oranını (çalışma derecesi) hesapla.
Kapasite Kullanım Oranı = (Fiili Üretim / Pratik Kapasite) x 100 = (6.400 / 8.000) x 100 = %80
Kapasite kullanım oranı, işletmenin gerçekten ulaşılabilir olan kapasitesinin (pratik kapasite) ne kadarını kullanabildiğini gösterir.
3
İşgücü verimliliğini hesapla.
İşgücü Verimliliği = Fiili Üretim (Çıktı) / İşçilik Saati (Girdi) = 6.400 / 160 = 40 parça/saat
Verimlilik, her zaman işletmenin elde ettiği gerçek (fiili) çıktının bu çıktıyı elde etmek için harcanan girdiye oranlanmasıyla hesaplanır.

Anahtar Kavram

Üretim sistemlerinde kapasite türlerinin (teorik, pratik, fiili) ayırt edilmesi ve doğru performans göstergelerinin (kapasite kullanım oranı ve verimlilik) hesaplanması.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla