Soru

Zorluk: Çok zorPlanlama Süreci ve Plan Türleri

Bir ülkenin yenilenebilir enerji altyapısını yöneten merkezi otorite, "2030 yılına kadar rüzgâr enerjisi kapasitesini iki katına çıkarma" hedefini ilan etmiştir. Bu doğrultuda kurum içinde yürütülen bazı çalışmalar şunlardır:

I. Strateji Geliştirme Dairesinin, rüzgâr türbini ithalatında yaşanabilecek olası gümrük vergisi değişimleri ve küresel tedarik darboğazlarına yönelik senaryolar üretmesi,
II. İnsan Kaynakları Dairesinin, yeni kurulacak santrallerde görev alacak teknisyenlerin 6 aylık işbaşı eğitim programlarının takvimini ve içeriklerini detaylandırması,
III. Bölge müdürlüklerinin, geçmiş rüzgâr ölçüm verilerini baz alarak kurulum yapılabilecek en verimli sahaları alternatifler halinde listeleyip yönetim kuruluna sunması.

Bu eylemlerin planlama süreci aşamaları ve plan türleri açısından analiziyle ilgili aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

  1. I numaralı eylem planlama sürecinin varsayımlar (öncüller) geliştirme aşamasına karşılık gelirken; II numaralı eylem kısa vadeli ve dar kapsamlı bir operasyonel planı yansıtmaktadır.Cevap
  2. B
    III numaralı eylem planlama sürecinde amaç ve hedeflerin belirlenmesi aşamasını ifade ederken; I numaralı eylem oluşturulan stratejik planın uygulanması aşamasıdır.
  3. C
    Metindeki ana hedef kurumun genel misyonunu tanımlamakta olup; I, II ve III numaralı eylemlerin tamamı bu temel misyonu gerçekleştirmeye yönelik stratejik planlar seviyesinde yer almaktadır.
  4. D
    I numaralı eylem eldeki alternatiflerin seçimi aşamasını örneklendirirken, III numaralı eylem gelecekteki çevresel belirsizliklere karşı varsayımların oluşturulması aşamasını göstermektedir.
  5. E
    I numaralı eylem kurumun kapasitesini ölçmeye yönelik bir iç çevre analizi çalışması iken, II numaralı eylem organizasyon genelini kapsayan taktik planlamadır.

Cevap

Doğru seçenek, I numaralı eylemin varsayımlar geliştirme aşamasına, II numaralı eylemin ise operasyonel plana karşılık geldiğini ifade eden seçenektir.
Verilen senaryoda I numaralı eylem, kurumun hedefine ulaşmasını etkileyebilecek dış çevre faktörlerine yönelik tahmin ve öngörüleri içerdiğinden planlama sürecindeki 'varsayımların (öncüllerin) oluşturulması' aşamasıdır. II numaralı eylem ise organizasyonun sadece spesifik bir bölümüne (yeni teknisyenler) hitap eden, kısa süreli (6 aylık) ve oldukça ayrıntılı eylemleri barındırdığı için bir 'operasyonel plan' örneğidir. Doğru seçenek bu iki tespiti kusursuz biçimde bir araya getirmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Metinde verilen genel hedefin ve I numaralı eylemin niteliğini analiz etmek.
Genel hedef bir 'vizyon' niteliği taşır. I numaralı eylemdeki gümrük vergisi ve küresel tedarik senaryoları üretme işi, planlamanın geleceğe yönelik tahmin yürütme adımı olan 'varsayımların (öncüllerin) oluşturulması' aşamasıdır.
Planlama sürecinde amaçlar belirlendikten sonra, gelecekte karılaşılabilecek çevresel koşullara (fırsat ve tehditlere) yönelik senaryo ve öngörüler geliştirilir.
2
II numaralı eylemin yönetim hiyerarşisindeki yerini ve plan türünü belirlemek.
İnsan Kaynaklarının 6 aylık işbaşı eğitim takvimini detaylandırması, alt kademe için hazırlanan, dar kapsamlı ve spesifik bir 'operasyonel (eylemsel) plan'dır.
Stratejik planlar organizasyonun bütününü ve uzun vadeyi kapsarken, operasyonel planlar spesifik birimleri ve daha çok günlük/aylık/kısa vadeli eylemleri kapsar.
3
III numaralı eylemin planlama süreci içindeki yerini tanımlamak.
Sahaların alternatifler halinde listelenmesi, hedefe giden farklı yolların ortaya konduğu 'alternatiflerin belirlenmesi ve değerlendirilmesi' aşamasıdır.
Varsayımlar netleştikten sonra hedefe ulaşmak için izlenebilecek tüm yollar tespit edilmelidir.
4
Elde edilen sonuçları seçeneklerle eşleştirerek doğru yargıya varmak.
Yalnızca I numaralı eylemi varsayım oluşturma, II numaralı eylemi ise operasyonel plan olarak doğru nitelendiren ifadenin kesin olarak doğru olduğu tespit edilmiştir.
Diğer seçeneklerde misyon/vizyon kavramları karıştırılmış, dış çevre faktörleri iç çevre ile değiştirilmiş veya planlama aşamaları sıralamasında hata yapılmıştır.

Anahtar Kavram

Planlama Sürecinin Aşamaları ve Planların Hiyerarşik Sınıflandırılması
Bu soruyu puanla