Soru

Zorluk: OrtaNormal (Pratik) Kapasite

Bir ilaç üretim tesisinde, yeni kurulan şurup şişeleme hattının mühendislik verilerine göre hiçbir arıza veya kesinti yaşanmaksızın saatte ulaşabileceği en yüksek üretim düzeyi saptanmıştır. Ancak tesis yöneticisi, üretim planlamasını yaparken makinelerin zorunlu periyodik sterilizasyon işlemleri, personelin yasal dinlenme süreleri, vardiya değişimleri ve kalite kontrol numune alım süreçleri için geçen zamanı hesaba katarak hedeflenen üretim hacmini yeniden belirlemiştir.

Tesis yöneticisinin olağan duraklamaları ve zorunlu kesintileri dikkate alarak hesapladığı bu kapasite türü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Normal (pratik) kapasiteCevap
  2. B
    Teorik (maksimum) kapasite
  3. C
    Fiilî (gerçek) kapasite
  4. D
    Atıl (boş) kapasite
  5. E
    Optimum kapasite

Cevap

Doğru cevap, olağan duraklamaların dikkate alınmasıyla hesaplanan 'Normal (pratik) kapasite' seçeneğidir.
Normal (pratik) kapasite, bir işletmenin teorik kapasitesinden olağan duraklamalar, yasal dinlenme süreleri, zorunlu bakımlar gibi kaçınılmaz gecikmelerin çıkarılmasıyla elde edilen ulaşılabilir kapasitedir. Tesis yöneticisinin hesaplaması tam olarak bu tanıma uymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Sorudaki ilk veri olan 'hiçbir arıza veya kesinti yaşanmaksızın hesaplanan üretim düzeyi' kavramının tespit edilmesi.
Bu durumun 'Teorik (maksimum) kapasite' olduğu belirlenir.
Teorik kapasite ideal ve kesintisiz şartları ifade eder.
2
Tesis yöneticisinin yaptığı ayarlamaların (sterilizasyon, dinlenme, vardiya değişimi vb.) niteliğinin incelenmesi.
Bu ayarlamaların üretimdeki kaçınılmaz ve olağan duraklamalar olduğu tespit edilir.
İşletmecilikte bu tür gerçekçi ve olağan kesintiler hesaplamalara dâhil edilmelidir.
3
Teorik kapasiteden olağan duraklamaların çıkarılmasıyla ulaşılan kapasite türünün tanımlanması.
Bu tanımlamanın 'Normal (pratik) kapasite' kavramına karşılık geldiği sonucuna varılır.
Normal kapasite, ulaşılabilir en yüksek üretim miktarını gösterir.

Anahtar Kavram

İşletmelerde üretim planlaması yapılırken ideal şartları gösteren teorik kapasite yerine, olağan kesintileri hesaba katan normal (pratik) kapasitenin kullanılması.
Bu soruyu puanla