Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Finansal Yönetim

Bir makro serbest fon analisti, Amerikan Doları (USD) ve Türk Lirası (TL) piyasalarındaki fiyatlamaları değerlendirirken Faiz Oranı Paritesi (IRP) modelini kullanmaktadır.

Analistin dikkate aldığı güncel piyasa verileri şöyledir:
• Spot döviz kuru (SS): 1 USD=25,00 TL1 \text{ USD} = 25,00 \text{ TL}
• TL cinsinden risksiz yıllık nominal faiz oranı: %42,4\%42,4
• USD cinsinden risksiz yıllık nominal faiz oranı: %2,0\%2,0
• Beklenen işlem vadesi: 6 ay6 \text{ ay}

Piyasalarda tam sermaye hareketliliği ve faiz oranı paritesinin geçerli olduğu varsayımı altında, analistin hesaplaması gereken 6 ay vadeli (forward) teorik döviz kuru aşağıdakilerden hangisidir? (Hesaplamalarda faiz oranlarının vadeye basit orantı ile dönüştürüleceği varsayılacaktır.)

  1. A
    20,83
  2. 30,00Cevap
  3. C
    30,05
  4. D
    30,30
  5. E
    34,90

Cevap

Doğru cevap 30,00 değeridir.
Faiz oranı paritesi (IRP) teorisine göre vadeli (forward) kur, spot kur ile ülkeler arasındaki faiz farklılıklarının matematiksel ilişkisine dayanır. Formül: F=S×1+iyerli1+iyabanciF = S \times \frac{1 + i_{yerli}}{1 + i_{yabanci}} şeklindedir. İşlem vadesi 6 ay olduğu için öncelikle yıllık nominal faizler 6 aylık döneme çevrilmelidir (iTL=0,424/2=0,212i_{TL} = 0,424 / 2 = 0,212 ve iUSD=0,02/2=0,01i_{USD} = 0,02 / 2 = 0,01). Bu değerler IRP formülünde yerine konulduğunda; F=25,00×1+0,2121+0,01=25,00×1,2121,01=25,00×1,2=30,00F = 25,00 \times \frac{1 + 0,212}{1 + 0,01} = 25,00 \times \frac{1,212}{1,01} = 25,00 \times 1,2 = 30,00 sonucu elde edilir.

Adım Adım Çözüm

1
6 aylık işlem vadesine uygun olarak TL ve USD faiz oranlarının dönemlik (altı aylık) değerlerini hesaplamak.
TL dönem faizi: %42,4/2=%21,2\%42,4 / 2 = \%21,2 (0,2120,212). USD dönem faizi: %2,0/2=%1,0\%2,0 / 2 = \%1,0 (0,010,01).
Verilen faiz oranları yıllıktır, ancak işlem vadesi 6 ay olduğundan oranların 6 aylık basit döneme dönüştürülmesi gerekir.
2
Faiz oranı paritesi (IRP) formülünü matematiksel olarak kurmak.
F=25,00×1+0,2121+0,01F = 25,00 \times \frac{1 + 0,212}{1 + 0,01}
Teorik vadeli (forward) döviz kuru, spot kurun yerel ve yabancı para birimlerinin faiz oranları rasyosuyla düzeltilmesi (F=S×1+iyerli1+iyabanciF = S \times \frac{1 + i_{yerli}}{1 + i_{yabanci}}) aracılığıyla bulunur.
3
Kesirli işlemi tamamlayarak nihai forward kurunu hesaplamak.
F=25,00×1,2121,01=25,00×1,2=30,00 TLF = 25,00 \times \frac{1,212}{1,01} = 25,00 \times 1,2 = 30,00 \text{ TL}
Formüldeki bölme işlemi (1,212/1,01=1,21,212 / 1,01 = 1,2) gerçekleştirilip spot kur ile çarpılarak kesin teorik fiyata ulaşılır.

Anahtar Kavram

Faiz Oranı Paritesi (Interest Rate Parity - IRP) ve Forward Kur Hesaplaması
Bu soruyu puanla