Soru

Zorluk: ZorTolerans (Pay) Belirleme ve Standart Zaman Hesaplama

Orman Genel Müdürlüğü (OGM) fidanlık şefliğinde, standart bir çam fidanının tüplenmesi (torbalanması) işlemi için kronometraj (zaman etüdü) çalışması yapılmıştır. Yapılan ölçümler sonucunda bir fidanın tüplenmesi için ortalama gözlenen zaman 4040 saniye olarak tespit edilmiştir. İşçinin çalışma temposu (performans değerlendirme faktörü) %115\%115 olarak takdir edilmiştir.

İşletmede belirlenen tolerans (pay) oranları toplam mesai süresi dikkate alınarak (toplam mesai süresinin bir yüzdesi olarak) şu şekilde saptanmıştır:
- Kişisel ihtiyaç payı: %5\%5
- Yorgunluk payı: %7\%7
- Kaçınılmaz gecikme payı: %8\%8

Buna göre, bir çam fidanının tüplenmesi işlemi için belirlenmesi gereken standart zaman kaç saniyedir?

  1. A
    46,0
  2. B
    48,0
  3. C
    50,0
  4. D
    55,2
  5. 57,5Cevap

Cevap

Doğru yanıt 57,557,5 saniyedir.
Standart zaman hesaplamasında ilk adım normal zamanın bulunmasıdır. Normal zaman, ortalama gözlenen zamanın performans faktörüyle çarpılmasıyla elde edilir (40×1,15=4640 \times 1,15 = 46 saniye). İkinci adımda, standart zamana eklenecek tolerans payları dikkate alınır. Soruda tolerans oranlarının toplam mesai süresinin bir yüzdesi olduğu açıkça belirtilmiştir. Toplam tolerans oranı %5+%7+%8=%20\%5 + \%7 + \%8 = \%20'dir. Toleranslar toplam mesai süresi üzerinden hesaplandığında Standart Zaman=Normal Zaman1Tolerans Oranı\text{Standart Zaman} = \frac{\text{Normal Zaman}}{1 - \text{Tolerans Oranı}} formülü kullanılır. Buradan Standart Zaman =4610,20=460,80=57,5= \frac{46}{1 - 0,20} = \frac{46}{0,80} = 57,5 saniye olarak hesaplanır. Toleransın normal zamanın yüzdesi olarak verilmesi durumunda çarpma işlemi (46×1,2046 \times 1,20) kullanılırdı, bu sorudaki en büyük analitik ayrım budur.

Adım Adım Çözüm

1
Normal zamanın hesaplanması.
Normal Zaman =40×1,15=46= 40 \times 1,15 = 46 saniye.
İşçinin standart tempoya göre ne kadar sürede işi tamamladığını bulmak için gözlenen zaman ile temposunun çarpılması gerekir.
2
Toplam tolerans (pay) oranının belirlenmesi.
Toplam Tolerans =%5+%7+%8=%20= \%5 + \%7 + \%8 = \%20 (veya 0,200,20).
İşçinin tüm vardiya boyunca karşılaşacağı olağan kesintilerin toplam oranını belirlemek için alt paylar toplanır.
3
Standart zamanın hesaplanması.
Standart Zaman =4610,20=460,80=57,5= \frac{46}{1 - 0,20} = \frac{46}{0,80} = 57,5 saniye.
Toleranslar toplam mesai süresi üzerinden ifade edildiğinde, standart zaman içindeki çalışılan süre oranı (1Tolerans Oranı)(1 - \text{Tolerans Oranı}) kadardır. Bu nedenle standart zaman bölme formülüyle bulunur.

Anahtar Kavram

Standart Zaman ve Tolerans Hesaplama Yöntemleri
Bu soruyu puanla