İleri teknoloji tıbbi cihazlar üreten bir işletme, "Görüntüleme Ünitesi" (A) ve "Analiz Mo… — KPSS İşletme

İleri teknoloji tıbbi cihazlar üreten bir işletme, "Görüntüleme Ünitesi" (A) ve "Analiz Modülü" (B) olmak üzere iki ana ürün üretmektedir. Her iki ana ürünün montajında da aynı "Lazer Sensör Kartı" (C) bileşeni kullanılmaktadır. İşletmenin MRP sistemindeki güncel veriler aşağıda verilmiştir:

Veri Türü	A Ürünü (Ana Ürün)	B Ürünü (Ana Ürün)	C Bileşeni (Alt Parça)
Teslim Süresi (Lead Time)	$1$ hafta	$2$ hafta	$2$ hafta
Ürün Ağacı (BOM) Katsayısı	$1$ adet A için $2$ adet C	$1$ adet B için $3$ adet C	-
Ana Üretim Programı (MPS)	$5.$ haftada $120$ adet teslim	$6.$ haftada $80$ adet teslim	-

C Bileşeni Stok ve Sipariş Parametreleri:
- Eldeki Stok: $150$ adet
- Güvenlik Stoğu: $30$ adet (Net ihtiyaç hesaplamasında kesinlikle kullanılamaz)
- Planlanmış Teslimat (Scheduled Receipt): $3.$ haftanın başında teslim alınacak $100$ adet
- Sipariş Parti Büyüklüğü: $200$ adet ve katları (Sabit Sipariş Miktarı)

Buna göre, MRP mantığı çerçevesinde C bileşeni için planlanan sipariş verme (planned order release) işlemi hangi haftada ve toplam kaç adet olarak gerçekleştirilmelidir?

$2.$ Hafta, $400$ adetCevap
B
$2.$ Hafta, $260$ adet
C
$4.$ Hafta, $400$ adet
D
$2.$ Hafta, $230$ adet
E
$3.$ Hafta $200$ adet ve $4.$ Hafta $200$ adet

Cevap

Doğru yanıt, siparişin 2. haftada 400 adet verilmesi gerektiğini belirten seçenektir.

Soruda öncelikle ana ürünlerin montaja başlama haftaları bulunmalıdır. A ürünü 5. haftada teslim edilecek ve teslim süresi 1 hafta olduğu için montaja 4. haftada başlanmalıdır (

120 \times 2 = 240

adet C ihtiyacı). B ürünü 6. haftada teslim edilecek ve teslim süresi 2 hafta olduğu için onun da montajına 4. haftada başlanmalıdır (

80 \times 3 = 240

adet C ihtiyacı). Böylece 4. haftada toplam 480 adet C brüt ihtiyacı doğar. Kullanılabilir stok hesaplanırken eldeki 150 adetten 30 adetlik güvenlik stoğu çıkarılır ve 3. haftadaki 100 adetlik planlanan teslimat eklenir (

150 - 30 + 100 = 220

adet). Net ihtiyaç

480 - 220 = 260

adet olur. Parti büyüklüğü 200'ün katları olduğu için sipariş miktarı 400 adete tamamlanmalıdır. C'nin tedarik süresi 2 hafta olduğundan, bu sipariş 4. haftadan 2 hafta geriye gidilerek 2. haftada verilmelidir.

Adım Adım Çözüm

Ana ürünlerin (A ve B) teslim sürelerini dikkate alarak C bileşeninin hangi haftalarda brüt olarak talep edileceğini bulma

A ürünü: Teslimat 5. Hafta, Teslim Süresi 1 Hafta -> 4. Haftada üretime başlanmalı. C ihtiyacı: 120 * 2 = 240 adet.
B ürünü: Teslimat 6. Hafta, Teslim Süresi 2 Hafta -> 4. Haftada üretime başlanmalı. C ihtiyacı: 80 * 3 = 240 adet.
Toplam Brüt İhtiyaç: 4. Haftada 480 adet.

Bağımlı talep yapısında bileşenlerin ihtiyaç zamanı, ana ürünün montaja başlama tarihine (sipariş verme tarihine) göre belirlenir.

C bileşeni için 4. hafta başındaki kullanılabilir stoku hesaplama

Kullanılabilir Stok = (Eldeki Stok - Güvenlik Stoğu) + Planlanmış Teslimat
Kullanılabilir Stok = (150 - 30) + 100 = 220 adet.

Güvenlik stoğu üretimde kullanılamaz, bu nedenle eldeki stoktan düşülmelidir. 3. haftada gelen planlanmış teslimat 4. haftadaki ihtiyaç için kullanılabilir.

C bileşeninin net ihtiyacını bulma ve sipariş parti büyüklüğünü uygulama

Net İhtiyaç = Brüt İhtiyaç - Kullanılabilir Stok -> 480 - 220 = 260 adet.
Parti büyüklüğü 200'ün katları olmak zorunda olduğu için, 260 adetlik ihtiyacı karşılayacak en yakın kat 400 adettir. (Planlanan Sipariş Teslim Alınması = 400 adet)

Net ihtiyaç hesaplandıktan sonra işletmenin tedarik/üretim politikası olan parti büyüklüğü kuralı uygulanmalıdır.

C bileşeni için Planlanan Sipariş Verme zamanını bulma

İhtiyaç zamanı 4. Hafta, C'nin teslim süresi 2 Hafta -> 4 - 2 = 2. Haftada sipariş verilmelidir. Miktar: 400 adet.

Bileşenin tedarik edilebilmesi için ihtiyaç duyulan haftadan kendi teslim süresi kadar geriye gidilmelidir.

Anahtar Kavram

Malzeme İhtiyaç Planlamasında (MRP) Zaman Kaydırma (Offsetting) ve Net İhtiyaç Hesaplama

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru