Examkin

Soru

Zorluk: OrtaABC Analizi ve Stok Sınıflandırma Yöntemleri

Bir kamu hastanesinin malzeme kaynak yönetimi birimi, deposunda bulunan binlerce farklı tıbbi sarf malzemesi ve ilacın yönetimini optimize etmek amacıyla Pareto Prensibi'ne (80/20 kuralı) dayanan ABC analizini uygulamıştır. Bu analiz sonucunda stok kalemleri yıllık kullanım değerlerine (tüketim miktarı ×\times birim fiyat) göre A, B ve C sınıflarına ayrılmıştır.

Buna göre, hastane yönetiminin bu stok sınıfları için uygulayacağı aşağıdaki politikalardan hangisi ABC analizi ilkelerine aykırıdır?

  1. C sınıfı malzemelerde stokta bulundurma maliyetini en aza indirmek amacıyla tedarikçilerden çok sık ve küçük partiler hâlinde sipariş verilmesiCevap
  2. B
    A sınıfı kalemler için güvenlik stoğu seviyelerinin mümkün olduğunca düşük tutulması ve siparişlerin sık aralıklarla verilmesi
  3. C
    Toplam stok kalemlerinin miktar olarak büyük bir kısmını oluşturan C sınıfı kalemler için fiziksel sayım işlemlerinin daha uzun aralıklarla yapılması
  4. D
    A sınıfı stokların tedarik süreçlerinde yaşanabilecek gecikmelere karşı tedarikçilerle stratejik, yakın ve sürekli bir iletişim geliştirilmesi
  5. E
    B sınıfı kalemler için yönetimsel kontrol seviyesinin, A sınıfına göre daha esnek, C sınıfına göre ise daha sıkı olacak şekilde orta düzeyde belirlenmesi

Cevap

C sınıfı malzemeler için stok bulundurma maliyetini düşürmek amacıyla çok sık ve küçük partiler halinde sipariş verilmesi politikası ABC analiziyle aykırıdır.
ABC analizinde C sınıfı kalemler, toplam stok miktarının yaklaşık %50'sini oluşturmasına rağmen toplam kullanım değerinin sadece %5-10'luk kısmını kapsar. Bu kalemlerin birim değerleri çok düşüktür. Dolayısıyla, C sınıfı kalemler için stokta bulundurma maliyeti önemsiz bir düzeydedir. Bu kalemler için asıl maliyet unsuru, her seferinde yeniden sipariş açmak, onaylatmak, mal kabulü yapmak gibi işlemleri içeren 'sipariş verme maliyeti'dir. Bu nedenle C sınıfı stoklar sık sık değil, aksine uzun aralıklarla (örneğin 6 aylık veya yıllık) ve büyük partiler halinde toptan sipariş edilmelidir. Bu seçenek ABC mantığıyla tamamen çelişmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
ABC analizi sınıflarının özelliklerini hatırlama
A sınıfı yüksek değerli/düşük miktarlı, B sınıfı orta değerli/orta miktarlı, C sınıfı düşük değerli/yüksek miktarlı kalemlerdir.
Yönetim politikaları kalemlerin finansal önem derecesine göre belirlenir.
2
A sınıfı stoklar için doğru politikayı belirleme
A sınıfı stoklar sıkı kontrol edilir, siparişler sık ve küçük partiler halinde verilir, güvenlik stokları düşük tutulur.
Yüksek değerli kalemlerin elde bulundurma maliyeti çok yüksektir, sermaye bağlanmak istenmez.
3
C sınıfı stoklar için doğru politikayı belirleme
C sınıfı stoklar gevşek kontrol edilir, siparişler seyrek ve büyük partiler halinde (toptan) verilir, gerekirse güvenlik stokları yüksek tutulur.
Değeri çok düşük kalemler için sürekli sipariş verip idari işlem maliyeti (sipariş maliyeti) yaratmak mantıksızdır. Bolca alınıp depoya atılması toplam maliyeti minimize eder.
4
Seçenekleri analiz etme
C sınıfı malzemeler için 'çok sık ve küçük partiler halinde sipariş verilmesi' ifadesi A sınıfına ait bir politikanın C sınıfına uyarlanmış halidir ve yanlıştır.
C sınıfı için asıl amaç sipariş verme maliyetini (kırtasiye, onay, nakliye) düşürmektir, elde bulundurma maliyetini değil.

Anahtar Kavram

ABC Analizinde Sınıflara Göre Stok Politikaları
Bu soruyu puanla

Konular

ABC Analizi ve Stok Sınıflandırma Yöntemleri

Bu konudan daha fazla soru