Examkin

Soru

Zorluk: ZorÖrgütleme Süreci ve Temel İlkeleri

Ulusal İklim Araştırmaları Enstitüsü yönetimi, artan proje sayısıyla birlikte enstitü müdürüne doğrudan bağlı çalışan birim yöneticisi sayısının on sekize çıkması ve süreçlerin tıkanması üzerine yeni bir yapılanmaya gitmiştir. Bu kapsamda, araya üç yeni 'Direktörlük' kademesi eklenmiş ve müdüre doğrudan rapor veren kişi sayısı üçe düşürülmüştür. Ayrıca müdür, acil alım onayları gibi bazı karar yetkilerini de bu yeni direktörlere aktarmıştır. Ancak uygulamaya geçildikten bir süre sonra, alt kademede çalışan uzmanların hem kendi birim yöneticilerinden hem de bir üst kademedeki yeni direktörlerden aynı iş için farklı yönergeler aldıkları ve kimin talimatını uygulayacakları konusunda kargaşa yaşadıkları tespit edilmiştir.

Buna göre vakada sırasıyla;
I. Müdüre bağlı kişi sayısının on sekizden üçe düşürülmesi,
II. Karar onay haklarının bir kısmının alt kademelere aktarılması,
III. Uzman personelin birden fazla yöneticiden talimat alması

durumları aşağıdaki örgütleme ilkelerinden hangileriyle (veya ihlaliyle) kavramsal olarak eşleşmektedir?

  1. Yönetim alanı – Yetki devri – Emir-komuta birliğiCevap
  2. B
    Bölümlere ayırma – İstisna ilkesi – Yöneltme birliği
  3. C
    Basamaklar sırası – Merkezileşme – Kurmay yetki
  4. D
    Fonksiyonel yapılanma – Sorumluluk denkliği – Çapraz ilişkiler
  5. E
    İş bölümü – Fonksiyonel yetki – Amaç birliği

Cevap

Doğru seçenek; sırasıyla 'Yönetim alanı', 'Yetki devri' ve 'Emir-komuta birliği' kavramlarını içeren seçenektir.
Vakadaki üç durum klasik örgütleme ilkeleriyle eksiksiz olarak örtüşmektedir. Birinci durum, bir yöneticiye doğrudan bağlı ast sayısını sınırlandıran 'yönetim alanı' kavramıyla; ikinci durum, yetkilerin alt kademelere aktarılması olan 'yetki devri' kavramıyla; üçüncü durum ise her astın sadece tek bir amirden emir alması kuralını ifade eden 'emir-komuta birliği' ilkesinin ihlaliyle (çift başlılık yaşanmasıyla) doğrudan açıklanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Vakadaki birinci durumu (Müdüre bağlı kişi sayısının 18'den 3'e düşürülmesi) analiz etme.
Bu durum 'Yönetim Alanı' (Kontrol alanı) ilkesiyle eşleşir.
Yönetim alanı, bir yöneticinin doğrudan ve etkili bir biçimde denetleyebileceği ast sayısını ifade eder. Ast sayısının azaltılması yönetim alanının daraltılmasıdır.
2
Vakadaki ikinci durumu (Karar onay haklarının direktörlere aktarılması) analiz etme.
Bu durum 'Yetki Devri' ilkesiyle eşleşir.
Yöneticinin sahip olduğu karar verme ve eyleme geçme hakkını (yetkisini) kendi isteğiyle alt kademelere aktarması örgütlemede yetki devri olarak tanımlanır.
3
Vakadaki üçüncü durumu (Uzmanların birden fazla yöneticiden talimat alması) analiz etme.
Bu durum 'Emir-Komuta Birliği' ilkesinin ihlaliyle eşleşir.
Klasik örgütleme ilkelerine göre her astın sadece tek bir amirden emir alması ve ona rapor vermesi kuralı emir-komuta birliğidir. Çift başlılık bu ilkeyi bozar.

Anahtar Kavram

Örgütleme İlkeleri (Yönetim Alanı, Yetki Devri, Emir-Komuta Birliği)

Alternatif Yöntem

Vakadaki sorunları basit bir hiyerarşi (organizasyon) şeması çizerek görselleştirmek, ilkelerin hangi noktalarda ihlal edildiğini veya uygulandığını tespit etmeyi büyük ölçüde kolaylaştırır. Oklardaki çift başlılık doğrudan emir-komuta kargaşasını gösterir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Örgütleme Süreci ve Temel İlkeleri

Bu konudan daha fazla soru