Artık (Residual) Temettü Politikası Alıştırma Soruları — KPSS İşletme

Soru 1Soru →

Bir sanayi işletmesi, yeni yatırımlarını finanse ederken 'artık (residual) temettü politikasını' benimsemektedir. İşletmenin hedef sermaye yapısı $\%40$ yabancı kaynak ve $\%60$ özkaynaktan oluşmaktadır.

İşletmenin birbirini izleyen iki yıla ait finansal verileri aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Veriler	1. Yıl	2. Yıl
Net Kâr	$10.000.000$ TL	$8.000.000$ TL
Toplam Yatırım Bütçesi	$12.000.000$ TL	$15.000.000$ TL

Bu bilgilere göre, işletmenin 1. Yıl ve 2. Yıl için uygulayacağı temettü ödeme oranları sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

\%0

ve

\%0

\%28

ve

\%25

\%28

ve

\%0

\%52

ve

\%0

\%52

ve

\%25

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $\%28$ ve $\%0$

Cevap

İşletmenin temettü ödeme oranları sırasıyla 1. Yıl için %28, 2. Yıl için %0 olarak hesaplanmalıdır.

Artık temettü politikasında, yatırım bütçesinin hedef özkaynak oranına isabet eden kısmı net kârdan düşülür ve sadece kalan (artık) miktar temettü olarak dağıtılır. 1. Yılda 12 milyon TL'lik yatırımın %60'ı olan 7.2 milyon TL net kârdan düşüldüğünde 2.8 milyon TL temettü (10 milyon TL kârın %28'i) dağıtılır. 2. Yılda ise 15 milyon TL'lik yatırımın %60'ı olan 9 milyon TL'lik özkaynak ihtiyacı, o yılın 8 milyon TL'lik net kârını aştığı için elde hiç 'artık' fon kalmaz ve temettü ödenmez (%0).

Adım Adım Çözüm

1

1. Yıl için özkaynak ihtiyacının hesaplanması.

12.000.000 \text{ TL} \times 0,60 = 7.200.000 \text{ TL}

Artık temettü politikasına göre, yeni yatırımların finansmanında öncelikle hedef özkaynak yapısı oranında oto-finansman (dağıtılmamış kârlar) kullanılmalıdır.

2

1. Yıl için dağıtılacak temettü tutarının ve ödeme oranının bulunması.

Dağıtılabilir Temettü =

10.000.000 - 7.200.000 = 2.800.000 \text{ TL}

. Ödeme Oranı =

2.800.000 / 10.000.000 = \%28

.

Net kârdan işletmede bırakılması gereken özkaynak ihtiyacı çıkarıldıktan sonra kalan tutar (artık) temettü olarak dağıtılır. Ödeme oranı ise dağıtılan temettünün net kâra bölünmesiyle bulunur.

3

2. Yıl için özkaynak ihtiyacının hesaplanması.

15.000.000 \text{ TL} \times 0,60 = 9.000.000 \text{ TL}

2. Yılın yatırım bütçesi daha yüksek olduğundan, hedef sermaye yapısını korumak için gereken özkaynak tutarı da artmıştır.

4

2. Yıl için dağıtılacak temettü tutarının ve ödeme oranının bulunması.

İhtiyaç (

9.000.000 \text{ TL}

) > Net Kâr (

8.000.000 \text{ TL}

) olduğundan Dağıtılabilir Temettü =

0 \text{ TL}

. Ödeme Oranı =

\%0

.

İhtiyaç duyulan özkaynak tutarı net kârdan fazla ise, mevcut kârın tamamı işletmede bırakılır ve temettü dağıtılmaz (kalan eksik kısım dışarıdan yeni pay ihracı ile sağlanır).

Anahtar Kavram

Artık (Residual) Temettü Politikasına Göre Dağıtılabilir Kârın Hesaplanması

Soru 2Soru →

Enerji ve lojistik sektöründe faaliyet gösteren Kuzey Lojistik A.Ş., yeni yatırımlarını finanse ederken tavizsiz bir şekilde 'artık (residual) temettü politikasını' uygulamaktadır. İşletmenin optimal sermaye yapısı $\%30$ yabancı kaynak ve $\%70$ özkaynaktan oluşmaktadır.

İşletme, içinde bulunduğu faaliyet döneminde $4.000.000 \text{ TL}$ net kâr elde etmiştir. Gelecek dönem için kabul edilen ve pozitif net bugünkü değere sahip projelerin toplam yatırım bütçesi ise $5.000.000 \text{ TL}$ olarak belirlenmiştir.

Buna göre, Kuzey Lojistik A.Ş.'nin ortaklarına dağıtacağı toplam temettü tutarı kaç TL olmalıdır?

0 \text{ TL}

1.200.000 \text{ TL}

500.000 \text{ TL}

1.500.000 \text{ TL}

2.500.000 \text{ TL}

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $500.000 \text{ TL}$

Cevap

İşletmenin dağıtması gereken toplam temettü tutarı

500.000 \text{ TL}

olmalıdır.

Artık (residual) temettü teorisine göre işletme, dağıtacağı temettüyü belirlerken öncelikle net kârını yeni yatırımların özkaynak ihtiyacını karşılamak için kullanır. Yatırım bütçesi

5.000.000 \text{ TL}

ve sermaye yapısındaki özkaynak oranı

\%70

olduğuna göre, işletmenin kârdan ayırması gereken tutar

3.500.000 \text{ TL}

'dir (

5.000.000 \times 0,70

). Elde edilen

4.000.000 \text{ TL}

net kârdan bu ihtiyaç düşüldüğünde geriye kalan dağıtılabilir tutar

500.000 \text{ TL}

olur.

Adım Adım Çözüm

1

Yeni yatırımlar için gereken özkaynak finansman tutarının hesaplanması

5.000.000 \text{ TL} \times \%70 = 3.500.000 \text{ TL}

Artık temettü politikasına göre yeni yatırımlar, işletmenin hedef sermaye yapısındaki oranlara sadık kalınarak finanse edilmelidir. Hedef özkaynak oranı

\%70

'tir.

2

Dağıtılabilir (artık) temettü tutarının bulunması

4.000.000 \text{ TL} - 3.500.000 \text{ TL} = 500.000 \text{ TL}

Elde edilen net kârdan, yatırımlar için gereken özkaynak payı ayrılır. Kalan tutar (artık değer) ortaklara temettü olarak dağıtılır.

Anahtar Kavram

Artık (Residual) Temettü Politikası ve Özkaynak İhtiyacı

Soru 3Soru →

Ulusal çapta perakende zinciri işleten bir anonim şirket, büyüme stratejisi doğrultusunda önümüzdeki faaliyet dönemi için $80.000.000 \text{ TL}$ tutarında yeni mağaza yatırımı planlamaktadır. Şirketin hedef sermaye yapısında yabancı kaynakların pasif toplamı içindeki payı $\%25$ olarak belirlenmiştir.

Yeni yatırımlarının finansmanında 'artık (residual) temettü politikasını' tavizsiz bir şekilde uygulayan şirketin, içinde bulunulan dönem sonunda elde ettiği dağıtılabilir net kâr $100.000.000 \text{ TL}$ 'dir.

Buna göre, şirketin bu dönem için ortaklarına dağıtacağı nakit temettünün net kâra oranı (temettü ödeme oranı) aşağıdakilerden hangisidir?

\%20

\%25

\%40

\%80

\%100

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $\%40$

Cevap

Şirketin dağıtacağı nakit temettünün net kâra oranı

\%40

'tır.

Artık temettü yaklaşımı çerçevesinde firma,

80.000.000 \text{ TL}

değerindeki yatırım bütçesinin

\%75

'ini (hedef özkaynak oranını) kârdan karşılamak zorundadır. Bu tutar

60.000.000 \text{ TL}

yapmaktadır. Şirketin

100.000.000 \text{ TL}

kârından bu yatırım fonu ayrıldığında geriye hissedarlara dağıtılacak

40.000.000 \text{ TL}

kalmaktadır. Bu rakamın toplam net kâra bölünmesiyle

\%40

ödeme oranına ulaşılmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Hedef sermaye yapısındaki özkaynak oranının tespit edilmesi.

Pasif toplamı içindeki yabancı kaynak oranı

\%25

ise, özkaynak oranı

1 - 0,25 = 0,75

(

\$75

) olarak belirlenir.

Artık temettü politikasında yeni yatırımların finansmanı için gereken özkaynak ihtiyacı, hedef sermaye yapısı oranlarına göre hesaplanmalıdır.

2

Planlanan yatırım bütçesi için gerekli özkaynak tutarının hesaplanması.

80.000.000 \text{ TL} \times 0,75 = 60.000.000 \text{ TL}

özkaynak ihtiyacı hesaplanır.

Yatırımın hedef sermaye yapısına uygun şekilde finanse edilmesi için kârın bu kısmının şirket içinde tutulması (otofinansman) zorunludur.

3

Dağıtılabilir nakit temettü tutarının bulunması.

100.000.000 \text{ TL} - 60.000.000 \text{ TL} = 40.000.000 \text{ TL}

artık temettü tutarı bulunur.

Artık temettü politikasına göre, yalnızca yatırımlar için gereken özkaynak ayrıldıktan sonra geriye kalan kâr ortaklara dağıtılır.

4

Temettü ödeme oranının hesaplanması.

40.000.000 \text{ TL} / 100.000.000 \text{ TL} = 0,40

(

\$40

) oranı elde edilir.

Soru bizden temettü tutarının net kâra oranını istemektedir.

Anahtar Kavram

Artık (Residual) Temettü Politikası ve Sermaye Yapısı Uyumlaştırması

Soru 4Soru →

ABC A.Ş., hedef sermaye yapısını $\%40$ yabancı kaynak ve $\%60$ özkaynak olarak belirlemiştir. Şirket, elde ettiği net kârın dağıtımında 'artık (residual) temettü politikasını' benimsemektedir.

Gelecek yıl için planlanan toplam yatırım bütçesi $2.500.000 \text{ TL}$ olan şirketin, bu dönemde elde ettiği net kâr $2.000.000 \text{ TL}$ 'dir.

Buna göre, şirketin bu dönemki temettü ödeme oranı yüzde kaçtır?

0

25

50

60

75

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 25

Cevap

Şirketin bu dönemki temettü ödeme oranı

\%25

'tir.

Artık temettü politikasına göre işletme, kârlı projelerini finanse ederken hedef sermaye yapısını (

\%40

borç,

\%60

özkaynak) korumalıdır.

2.500.000 \text{ TL}

'lik yatırımın

\%60

'ı olan

1.500.000 \text{ TL}

işletme kârından karşılanmalıdır. Toplam

2.000.000 \text{ TL}

net kârdan bu ihtiyaç düşüldüğünde, dağıtılabilir artık temettü

500.000 \text{ TL}

olarak bulunur. Bunun net kâra oranı ise

500.000 / 2.000.000 = \%25

olur.

Adım Adım Çözüm

1

Yatırım bütçesi için gereken özkaynak tutarını hesapla.

Özkaynak İhtiyacı =

2.500.000 \times 0,60 = 1.500.000 \text{ TL}

Artık temettü politikasında yeni yatırımlar öncelikle hedef sermaye yapısına uygun olarak kârdan (özkaynaktan) finanse edilir.

2

Dağıtılabilir (artık) temettü tutarını bul.

Dağıtılabilir Temettü =

2.000.000 - 1.500.000 = 500.000 \text{ TL}

Net kârdan işletme içinde tutulması gereken özkaynak ihtiyacı çıkarıldığında pay sahiplerine ödenecek temettü bulunur.

3

Temettü ödeme oranını hesapla.

Temettü Ödeme Oranı =

\frac{500.000}{2.000.000} = 0,25

(Yani

\%25

)

Temettü ödeme oranı, dağıtılan toplam temettünün elde edilen net kâra bölünmesiyle elde edilir.

Anahtar Kavram

Artık (Residual) Temettü Politikası

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 5Soru →

Borsa İstanbul'da işlem gören ve teknoloji perakendeciliği alanında faaliyet gösteren Omega A.Ş., büyüme fırsatlarını değerlendirmek amacıyla önümüzdeki faaliyet dönemi için $40.000.000 \text{ TL}$ tutarında yeni bir yatırım planlamıştır. Şirketin optimum hedef sermaye yapısı $\%20$ yabancı kaynak ve $\%80$ özkaynak bileşeninden oluşmaktadır.

Omega A.Ş.'nin ilgili döneme ait net kârı $50.000.000 \text{ TL}$ olarak gerçekleşmiştir. Şirket yönetimi, finansman kararlarında 'artık (residual) temettü politikasını' harfiyen uygulamaktadır.

Buna göre, işletmenin bu döneme ait temettü ödeme oranı aşağıdakilerden hangisidir?

\%0

\%20

\%36

\%64

\%84

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $\%36$

Cevap

İşletmenin bu döneme ait temettü ödeme oranı

\%36

'dır.

Artık temettü politikasına göre, şirket öncelikle kârlı yatırımlarını hedef sermaye yapısına uygun olarak finanse eder ve yalnızca geriye kalan (artık) kârı temettü olarak dağıtır. Şirketin hedef özkaynak oranı

\%80

olduğundan,

40.000.000 \text{ TL}

tutarındaki yeni yatırımın

32.000.000 \text{ TL}

'lik kısmı (

40.000.000 \times 0,80

) net kârdan karşılanmalıdır. Dağıtılabilir temettü tutarı, dönem kârından bu zorunlu oto-finansman ihtiyacının çıkarılmasıyla

18.000.000 \text{ TL}

(

50.000.000 - 32.000.000

) olarak bulunur. Temettü ödeme oranı ise dağıtılacak bu tutarın toplam net kâra bölünmesiyle elde edilir:

18.000.000 / 50.000.000 = 0,36

(

\text{Yani } \%36

).

Adım Adım Çözüm

1

Yeni yatırım için gerekli olan özkaynak (oto-finansman) tutarını belirleme

40.000.000 \times 0,80 = 32.000.000 \text{ TL}

Artık temettü politikasına göre yeni yatırımlar, öncelikle hedef sermaye yapısındaki özkaynak ağırlığı dikkate alınarak dağıtılmamış kârlardan finanse edilmelidir.

2

Dağıtılabilir (artık) temettü tutarını hesaplama

50.000.000 - 32.000.000 = 18.000.000 \text{ TL}

Net kârın, yatırım için gereken özkaynak ihtiyacını aşan (artık) kısmı ortaklara temettü olarak dağıtılır.

3

Temettü ödeme oranını bulma

18.000.000 / 50.000.000 = 0,36

(

\text{Yani } \%36

)

Temettü ödeme oranı, hesaplanan nakit temettü tutarının o döneme ait toplam net kâra bölünmesiyle bulunur.

Anahtar Kavram

Artık (Residual) Temettü Politikası ve Dağıtım Oranları

Soru 6Soru →

İhracat odaklı üretim yapan bir tekstil firması, kapasite artırımı amacıyla önümüzdeki yıl için $50.000.000 \text{ TL}$ tutarında yeni bir yatırım planlamaktadır. İşletmenin hedef sermaye yapısı $\%55$ yabancı kaynak ve $\%45$ özkaynak şeklinde belirlenmiştir. Cari dönemde işletmenin elde ettiği net kâr $32.000.000 \text{ TL}$ 'dir.

İşletme, kâr dağıtım kararlarında 'artık (residual) temettü politikasını' tavizsiz bir biçimde uyguladığına göre, ortaklarına dağıtacağı toplam temettü tutarı aşağıdakilerden hangisidir?

0 \text{ TL}

4.500.000 \text{ TL}

9.500.000 \text{ TL}

22.500.000 \text{ TL}

32.000.000 \text{ TL}

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $9.500.000 \text{ TL}$

Cevap

İşletmenin dağıtacağı toplam temettü tutarı

9.500.000 \text{ TL}

olmalıdır.

Artık (residual) temettü teorisine göre, işletme öncelikle yapacağı yatırımları hedef sermaye yapısına uygun bir şekilde içeride tuttuğu kârlar ile finanse etmeli, ardından arta kalan bir tutar olursa bunu temettü olarak dağıtmalıdır. İşletmenin

50.000.000 \text{ TL}

'lik yatırım bütçesinin hedef sermaye yapısına göre

\%45

'lik kısmı özkaynaklarla karşılanmalıdır. Bu da

22.500.000 \text{ TL}

'lik bir özkaynak (dağıtılmayan kâr) ihtiyacı doğurur. İşletmenin elde ettiği

32.000.000 \text{ TL}

net kârdan, yatırım için gereken

22.500.000 \text{ TL}

ayrıldığında, geriye dağıtılabilecek

9.500.000 \text{ TL}

artık temettü kalır.

Adım Adım Çözüm

1

Planlanan yatırım bütçesinin özkaynak ile finanse edilecek kısmını hesaplayın.

50.000.000 \text{ TL} \times \%45 = 22.500.000 \text{ TL}

Artık temettü politikasına göre, yeni yatırımlar öncelikle hedef sermaye yapısına uygun olarak dağıtılmayan kârlarla (özkaynaklarla) finanse edilmelidir.

2

Net kârdan, yatırım için ayrılması gereken özkaynak tutarını çıkararak dağıtılabilir artık (residual) temettü tutarını bulun.

32.000.000 \text{ TL} - 22.500.000 \text{ TL} = 9.500.000 \text{ TL}

Yatırımın özkaynak ihtiyacı karşılandıktan sonra geriye kalan (artan) kâr tutarı, ortaklara temettü olarak dağıtılır.

Anahtar Kavram

Artık (Residual) Temettü Politikası ve Hedef Sermaye Yapısı

Soru 7Soru →

Hızlı tüketim malları sektöründe faaliyet gösteren bir gıda işletmesinin ilgili yıla ait net kârı $10.000.000 \text{ TL}$ 'dir. İşletme yönetimi, önümüzdeki yıl için toplam $12.000.000 \text{ TL}$ tutarında yeni bir yatırım bütçesi planlamaktadır. İşletmenin hedef sermaye yapısı $\%40$ yabancı kaynak ve $\%60$ özkaynaktan oluşmaktadır.

İşletmenin yatırımlarını finanse ederken artık (residual) temettü politikasını benimsediği varsayıldığında, ortaklarına dağıtacağı toplam temettü tutarı aşağıdakilerden hangisidir?

0 \text{ TL}

2.800.000 \text{ TL}

4.000.000 \text{ TL}

5.200.000 \text{ TL}

7.200.000 \text{ TL}

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $2.800.000 \text{ TL}$

Cevap

İşletmenin dağıtacağı temettü tutarı

2.800.000 \text{ TL}

olmalıdır.

Artık (residual) temettü politikasına göre, işletme yeni yatırımlarını finanse ederken öncelikle hedef sermaye yapısına uymalıdır. Yatırım bütçesi

12.000.000 \text{ TL}

ve hedef özkaynak oranı

\%60

olduğuna göre, yatırımların özkaynakla karşılanması gereken kısmı

12.000.000 \times 0,60 = 7.200.000 \text{ TL}

'dir. İşletmenin

10.000.000 \text{ TL}

net kârı bulunduğundan, bu kârdan ilgili özkaynak ihtiyacı düşüldüğünde geriye kalan

10.000.000 - 7.200.000 = 2.800.000 \text{ TL}

ortaklara temettü olarak dağıtılır.

Adım Adım Çözüm

1

Özkaynak ile finanse edilecek yatırım tutarının hesaplanması

12.000.000 \times \%60 = 7.200.000 \text{ TL}

Artık (residual) temettü politikasına göre, yeni yatırımların öncelikle hedef sermaye yapısındaki oranlara uygun olarak işletme içi fonlarla (özkaynak) finanse edilmesi gerekir.

2

Dağıtılabilir temettü tutarının bulunması

10.000.000 - 7.200.000 = 2.800.000 \text{ TL}

Net kârdan, yatırımlar için gereken özkaynak payı düşüldükten sonra kalan (artık) tutar ortaklara temettü olarak dağıtılır.

Anahtar Kavram

Artık (Residual) Temettü Politikasına Göre Temettü Hesaplaması

Artık (Residual) Temettü Politikası

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar