Soru

Zorluk: OrtaHukuk Devleti İlkesi ve Gerekleri

Hukuk devleti ilkesi, yönetenlerin keyfiliğini önleyen ve yönetilenlerin hukuk güvenliğini sağlayan bir temel niteliktir. 19821982 Anayasası’na göre bu ilkenin varlığından söz edebilmek için belirli kurumların ve hukuki prensiplerin sistemde yerleşik olması zorunludur. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi hukuk devleti ilkesinin zorunlu gereklerinden biri olarak değerlendirilemez?

  1. A
    İdarenin faaliyetlerinin yargı yoluyla denetlenmesi ve idari işlemlere karşı dava açılabilmesi
  2. B
    Suç ve cezaların kanuniliği ile temel hakların anayasal güvenceye bağlanması
  3. Sosyal barışı ve adaleti sağlamak amacıyla devletin iktisadi hayata müdahale ederek planlama yapmasıCevap
  4. D
    Hukuki belirlilik ilkesi uyarınca kanunların açık, anlaşılır ve öngörülebilir olması
  5. E
    Mahkemelerin bağımsızlığı ile hiç kimsenin tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaması

Cevap

Sosyal barışı ve adaleti sağlamak amacıyla devletin iktisadi hayata müdahale ederek planlama yapması ifadesi, Sosyal Devlet ilkesinin bir gereğidir.
Hukuk devleti ilkesi, devlet organlarının hukukla sınırlanmasını ve bireylere hukuk güvenliği sağlanmasını hedefler. Bu doğrultuda idarenin yargısal denetimi, mahkemelerin bağımsızlığı ve yasaların öngörülebilirliği (belirlilik) bu ilkenin zorunlu gerekleridir. Ancak sosyal adaleti sağlamak, gelir dağılımını düzenlemek ve iktisadi hayata müdahale etmek, 19821982 Anayasası’nın 22. maddesinde belirtilen 'Sosyal Devlet' ilkesinin gereğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Hukuk devleti kavramının kapsamını ve zorunlu unsurlarını belirlemek.
Hukuk devletinin; idarenin yargısal denetimi, mahkemelerin bağımsızlığı, kanuni hâkim güvencesi, yasaların geriye yürümemesi ve hukuki belirlilik gibi teknik-hukuksal güvenceleri kapsadığı saptanır.
Sorunun temelinde yatan kavramın sınırlarını çizmek ve sosyal devlet ile olan ayrımını netleştirmek için gereklidir.
2
Seçeneklerdeki ifadeleri 'Hukuk Devleti' ve 'Sosyal Devlet' ayrımına göre analiz etmek.
İdarenin denetimi, kanunilik, hukuki belirlilik ve yargı bağımsızlığına dair seçeneklerin hukuk devletiyle doğrudan ilişkili olduğu; ancak ekonomik müdahale ve sosyal adalet vurgusunun farklı bir anayasal ilkeye ait olduğu görülür.
Hukuk devletinin biçimsel ve hukuksal gerekleri ile sosyal devletin içeriksel ve amaçsal gereklerini birbirinden ayırt etmek için uygulanır.

Anahtar Kavram

Hukuk Devleti ile Sosyal Devlet İlkelerinin Ayrımı
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla