Examkin

Soru

Zorluk: ZorOrta Malları

İdare hukukunda; mülkiyeti devlete veya bir kamu tüzel kişisine ait olan, ancak yararlanması kadimden beri veya tahsis yoluyla bir veya birkaç köy veya belediye halkına bırakılan mera, yaylak, kışlak ve harman yeri gibi taşınmazlar 'orta malları' olarak adlandırılmaktadır.

Buna göre, orta mallarının tabi olduğu hukuki rejimle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Bu mallar üzerinde yararlanma hakkına sahip olan topluluk üyelerinin bu yetkisi, hukuki niteliği itibarıyla idari yargıda korunabilen bir 'subjektif kamu hakkı' mahiyetindedir.
  2. B
    Orta malları kural olarak tapu kütüğünün mülkiyet sütununa tescil edilmezler; ancak mera ve yaylak gibi yerler özel kanunları uyarınca tutulan özel sicillere kaydedilirler.
  3. Bu mallar kamu yararına tahsis edildikleri için, idarenin rızası olsa dahi özel hukuk hükümlerine göre rehne konu edilebilir veya üzerlerinde intifa hakkı kurulabilir.Cevap
  4. D
    Bir taşınmazın orta malı niteliğini kaybedip idarenin özel malı statüsüne geçebilmesi için yetkili merci tarafından usulüne uygun bir 'tahsisin kaldırılması' kararı alınması zorunludur.
  5. E
    Orta malları, sahipsiz mallardan (denizler, kıyılar vb.) farklı olarak; kural olarak bir kamu tüzel kişisinin mülkiyetinde bulunan mallar olarak kabul edilirler.

Cevap

Orta malları üzerinde özel hukuk hükümlerine göre rehin veya intifa gibi sınırlı ayni hakların kurulabileceğini savunan seçenek yanlıştır; çünkü bu mallar özel hukuk işlemlerine tamamen kapalıdır.
Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü orta malları dahil olmak üzere tüm kamu malları, özel hukuktaki mülkiyet rejiminin dışındadır. Bu mallar üzerinde rehin, ipotek veya intifa gibi mülkiyetin el değiştirmesine veya özel hukuk kişilerine devrine yol açabilecek sınırlı ayni haklar tesis edilemez. Bu tür haklar ancak malın kamu malı statüsü (tahsisi) kaldırılıp 'idarenin özel malı' haline gelmesinden sonra mümkün olabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Orta mallarının temel hukuki özelliklerini belirle.
Bu malların 'kamu malı' statüsünde olduğu ve özel hukuk işlemlerinin (alış, satış, rehin vb.) dışında kaldığı sonucuna varılır.
Kamu malları 'extra commercium' (ticaret dışı) varlıklardır ve kamu yararına tahsis edilmişlerdir.
2
Sınırlı ayni hakların (rehin, intifa, irtifak) niteliğini değerlendir.
Bu hakların özel mülkiyete konu taşınmazlar üzerinde kurulabileceği, kamu mallarının ise bu tür bir mülkiyet değişimine veya kısıtlamasına izin vermediği anlaşılır.
Bir malın rehnedilebilmesi veya üzerinde intifa hakkı kurulabilmesi, o malın özel hukuk rejimine tabi olmasını gerektirir.
3
Seçeneklerdeki diğer teknik kavramları (subjektif kamu hakkı, tescil usulü) doğrula.
Orta mallarının tescil edilmediği (özel sicil tutulduğu) ve yararlanma hakkının bir kamu hakkı olduğu bilgilerinin doğru olduğu teyit edilir.
Doktrin ve yargı kararları, topluluk üyelerinin mera ve yaylaklardan yararlanma yetkisini korunması gereken bir subjektif kamu hakkı olarak tanımlar.

Anahtar Kavram

Orta Mallarının Hukuki Rejimi ve Sınırlı Ayni Hak Yasağı

Daha Fazla Pratik

İdarenin özel malları ile kamu malları arasındaki haczedilebilirlik ve zamanaşımı farklarını incelemek bu konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Orta Malları

Bu konudan daha fazla soru