Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorKamu Malları Kavramı ve Kriterleri

Türk İdare Hukuku doktrini ve Danıştay içtihatları çerçevesinde bir malın 'kamu malı' (kamu mülkiyeti) statüsünde kabul edilerek kamu hukuku rejiminin sağladığı özel korumalardan (haczedilemezlik, zamanaşımı ile kazanılamama, devredilemezlik vb.) yararlanabilmesi için mülkiyetinin 'münhasıran' bir kamu tüzel kişisine ait olması ve kamu yararına (hizmet veya orta malı olarak) tahsis edilmiş olması gerekir.

Buna göre, aşağıda belirtilen taşınmazlardan hangisi, mülkiyet yapısındaki özellik nedeniyle doktrin uyarınca bir 'kamu malı' olarak nitelendirilemez?

  1. A
    Mülkiyeti Hazine'ye ait olan ancak bir belediyeye 'hizmet binası' olarak kullanılmak üzere süresiz olarak tahsis edilmiş bulunan taşınmaz.
  2. Bir belediye ile özel bir vakfın paylı mülkiyetinde (müşterek mülkiyet) bulunan ve bir bölümü belediye kütüphanesi olarak kullanılan bina.Cevap
  3. C
    Birden fazla yerel yönetim birimi tarafından kurulan bir mahalli idare birliğinin mülkiyetinde olan ve katı atık bertaraf tesisi olarak kullanılan arazi.
  4. D
    Bir devlet üniversitesi adına tescilli olan ve kampüs içerisinde öğrencilere eğitim-öğretim ve araştırma hizmeti veren merkezi laboratuvar binası.
  5. E
    Köy tüzel kişiliğine ait olan ve köy halkının ortaklaşa yararlanmasına sunulmuş bulunan köy meydanı ve park alanı.

Cevap

Belediye ve özel bir vakfın paylı mülkiyetinde bulunan bina, mülkiyet kriterinin tam olarak karşılanmaması nedeniyle kamu malı sayılamaz.
İdare hukukunda bir malın kamu malı sayılabilmesi için mülkiyetinin tam ve münhasıran bir veya birden fazla kamu tüzel kişisine ait olması şarttır. Bir belediye ile özel bir vakfın paylı mülkiyetinde (müşterek mülkiyet) bulunan taşınmazlar, mülkiyetin bir kısmı özel hukuk kişisine ait olduğu için kamu malı statüsü kazanamaz. Bu tür taşınmazlar, bir bölümünde kamu hizmeti yürütülse dahi, mülkiyet birliği ve rejim bütünlüğü sağlanamadığı için Türk Medeni Kanunu'ndaki özel hukuk hükümlerine ve paylı mülkiyet kurallarına tabi olmaya devam eder.

Adım Adım Çözüm

1
Kamu malı sayılabilme kriterlerini belirle.
Bir malın kamu malı olması için mülkiyetinin bir kamu tüzel kişisine ait olması (mülkiyet kriteri) ve kamu yararına tahsis edilmiş olması (tahsis kriteri) gerekir.
Bu iki kriter kümülatif olarak (birlikte) gerçekleşmelidir.
2
Seçeneklerdeki mülkiyet yapılarını analiz et.
Hazine, belediye, mahalli idare birliği, devlet üniversitesi ve köy tüzel kişiliği birer kamu tüzel kişisidir. Ancak paylı mülkiyette özel bir vakıf da mülkiyet ortağıdır.
Mülkiyet kriteri, malın 'münhasıran' (sadece) kamu tüzel kişisine veya kişilerine ait olmasını gerektirir.
3
Paylı mülkiyetin hukuki rejimini değerlendir.
Özel hukuk kişisi (şahıs, vakıf, şirket vb.) ile bir kamu tüzel kişisinin paylı mülkiyetinde olan taşınmazlar Türk Medeni Kanunu'na tabidir.
Kamu hukuku rejiminin sağladığı dokunulmazlıklar (haczedilemezlik vb.), bir özel hukuk kişisinin mülkiyet payı üzerinde uygulanamayacağından bu mallar kamu malı sayılamaz.
4
Doğru seçeneği teyit et.
Belediye ve vakıf ortaklığındaki binanın mülkiyeti tam olarak idareye ait olmadığı için kamu malı statüsüne girmez.
Faaliyet kütüphane hizmeti olsa bile mülkiyet yapısı engeli söz konusudur.

Anahtar Kavram

Kamu Mallarında Münhasır Mülkiyet İlkesi
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Kamu Malları Kavramı ve Kriterleri

Bu konudan daha fazla soru