Cumhuriyet’in ilk yıllarından itibaren uygulanan nüfus politikaları, ’lı yılların başında "Planlı Kalkınma" paradigmasının benimsenmesiyle köklü bir revizyona uğramıştır. Bu dönemde hazırlanan strateji belgelerinde, mevcut demografik eğilimlerin iktisadi rasyonaliteyle çeliştiği vurgulanmış ve devletin müdahaleci rolü "doğumu teşvikten" "bilinçli aile planlamasına" evrilmiştir. Planlı Kalkınma Dönemi'nin ilk yıllarında gerçekleşen bu köklü politika değişikliğinin, toplumsal yapının modernleşme stratejisiyle ilişkilendirilen temel sosyo-ekonomik gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
- Hızlı nüfus artışının yarattığı bağımlı nüfus oranının, toplam tasarruf hacmini daraltarak sanayileşme için gereken iç sermaye birikimini ve üretken yatırımları sekteye uğratmasıCevap
- BTarımda makineleşmenin kırsal işgücü ihtiyacını tamamen ortadan kaldırması nedeniyle, kentlerdeki işsizlik oranını düşürmek için nüfusun doğal azalışının zorunlu görülmesi
- CNATO savunma konseptine geçişle birlikte, ordu yapısının sayısal üstünlükten ziyade teknolojik donanıma odaklanması sonucu nüfus miktarının stratejik önemini yitirmesi
- DGeleneksel geniş aile yapısının kentsel modernleşme önünde bir engel olarak görülmesi ve çekirdek aile formuna geçişin yasal bir zorunluluk haline getirilmek istenmesi
- EDış göçün (özellikle Avrupa'ya işçi göçü) başlamasıyla birlikte ülke içinde oluşabilecek işgücü açığının, nüfusun niteliği artırılarak dengelenmesi stratejisi
Cevap
Hızlı nüfus artışının bağımlı nüfus oranını artırarak tasarrufları azaltması ve kalkınma için gereken sermaye birikimini engellemesi
Doğru cevapta belirtilen gerekçe, 1960 sonrası planlı kalkınma döneminin temel paradigmasıdır. Bu dönemde nüfus artış hızı, 'demografik yatırım yükü' (yol, okul, hastane gibi üretken olmayan kamu harcamaları) yarattığı için eleştirilmiştir. Eğer nüfus çok hızlı artarsa, devlet sermayesini yeni fabrikalar kurmak (üretken yatırım) yerine mevcut nüfusun temel ihtiyaçlarını karşılamaya harcamak zorunda kalır. Bu da iç tasarrufları eriterek sanayileşmeyi yavaşlatır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Demografik Yatırım ve Sermaye Birikimi İlişkisi
Daha Fazla Pratik
1923-1965 arası uygulanan pronatalist politikaların dayanağı olan 1930 tarihli Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'nu inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s