Examkin

Soru

Zorluk: ZorKlasik ve Normatif Demokrasi Yaklaşımları

Siyaset bilimi literatüründe normatif demokrasi yaklaşımları, siyasal iktidarın meşruiyeti ve yurttaşın devletle ilişkisi bağlamında farklı ontolojik temellere dayanır. Bu bağlamda öne çıkan iki farklı gelenek şu şekilde özetlenebilir:

I. Gelenek: Bireyi, kendi çıkarlarını maksimize etmeye çalışan rasyonel ve bencil bir aktör olarak kabul eder. Siyasal katılım ve evrensel oy hakkı, sivil toplumdaki serbest piyasa ilişkilerini korumak ve yöneticilerin tiranlaşarak yönetilenleri sömürmesini engellemek için kurumsal bir güvencedir. 'Sınırlı devlet' vurgusu ön plandadır.

II. Gelenek: Siyasal katılımı yalnızca iktidarı sınırlandıran araçsal bir mekanizma olarak değil, bireyin dar ve bencil çıkarlarını aşıp kamusal aklı içselleştirmesini sağlayan pedagojik bir süreç olarak görür. 'Halk egemenliği' ve aktif katılım, yurttaşın 'ahlaki öz-gelişimini' tamamlaması için zorunlu bir koşul kabul edilir.

Yukarıda temel varsayımları verilen normatif demokrasi gelenekleri ve bu geleneklerin kuramsal arka planıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Birinci gelenek, Jeremy Bentham'ın faydacı felsefesiyle şekillenen 'Koruyucu Demokrasi' modelini yansıtırken; ikinci gelenek Jean-Jacques Rousseau'nun radikal katılım anlayışı ve J. S. Mill'in vizyonuyla sentezlenen 'Geliştirici Demokrasi' idealine işaret eder.Cevap
  2. B
    Birinci gelenek, Joseph Schumpeter'in rekabetçi liderlik anlayışını benimseyerek, demokratik sistemlerin salt elit tahakkümünden ibaret antidemokratik ve otoriter bir yapıda olması gerektiğini savunur.
  3. C
    İkinci gelenek, Robert Dahl'ın 'Poliarşi' kuramından beslenerek, ahlaki öz-gelişimin ancak sivil toplumdaki baskı gruplarının serbest rekabeti ve çoğunlukçu bir tahakküm mekanizmasıyla sağlanacağını ileri sürer.
  4. D
    Birinci gelenek, iktidarın sınırlandırılması hedefini klasik liberalizmin negatif özgürlük anlayışından çıkarıp, modern liberalizmin refah devleti ve sosyo-ekonomik müdahale ilkeleri üzerine inşa eder.
  5. E
    İkinci geleneğin temelindeki halk egemenliği ilkesi, modern anayasal devletteki evrensel insan hakları güvencelerini reddederek mutlak, keyfi ve sınırsız bir devlet otoritesinin gerekliliğine vurgu yapar.

Cevap

Birinci gelenek Jeremy Bentham öncülüğündeki Koruyucu Demokrasiyi, ikinci gelenek ise Rousseau ve J.S. Mill'in savunduğu Geliştirici Demokrasiyi ifade eden seçenektir.
Metinde verilen I. Gelenek, insan doğasını bencil ve rasyonel fayda maksimizasyoncusu olarak gören, devletin sınırlandırılmasını savunan Jeremy Bentham ve James Mill'in 'Koruyucu Demokrasi' anlayışıdır. II. Gelenek ise demokratik katılımın bir okul gibi işlev görerek yurttaşı eğittiğini ve ahlaki öz-gelişim sağladığını savunan, temellerini Rousseau'dan alan ve J.S. Mill tarafından geliştirilen 'Geliştirici Demokrasi' modelidir. Doğru seçenek bu iki modeli ve düşünürlerini eksiksiz şekilde eşleştirmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki I. Geleneğin temel kavramlarını analiz et.
Birey rasyonel ve bencildir. Katılımın amacı yöneticilerin tiranlaşmasını engellemektir. Sınırlı devlet ve piyasa güvencesi vurgulanmaktadır.
Bu özellikler, Jeremy Bentham ve James Mill tarafından formüle edilen ve demokrasiyi bir 'araç' olarak gören 'Koruyucu Demokrasi' (Protective Democracy) modelinin yapıtaşlarıdır.
2
Metindeki II. Geleneğin temel kavramlarını analiz et.
Katılım pedagojik bir süreçtir. Birey dar çıkarlarını aşarak kamusal aklı benimser. 'Ahlaki öz-gelişim' (moral self-development) esastır.
Bu özellikler, Jean-Jacques Rousseau'nun radikal halk egemenliği ile J.S. Mill'in demokratik katılımın eğitici işlevine yaptığı vurgudan doğan 'Geliştirici Demokrasi' (Developmental Democracy) modeline aittir.
3
Seçenekleri kuramsal eşleştirmeler ve kavramsal yanılgılar açısından değerlendir.
Koruyucu ve Geliştirici demokrasi modellerini öncü düşünürleri ile birlikte eksiksiz ve doğru bir şekilde tanımlayan tek bir seçenek bulunmaktadır.
Diğer seçeneklerde klasik/sosyal liberalizm karmaşası, çoğulcu/çoğunlukçu sistem yanılgısı ve elitist teorinin otoriterliğe indirgenmesi gibi teorik hatalar barındıran çeldiriciler kullanılmıştır.

Anahtar Kavram

Koruyucu ve Geliştirici Demokrasi Modelleri Arasındaki Farklar
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Klasik ve Normatif Demokrasi Yaklaşımları

Bu konudan daha fazla soru