Examkin

Soru

Zorluk: ZorKolluk Yetkisinin Sınırları ve Yarışması

Bir liman sahasında gümrük muhafaza ekiplerinin (özel kolluk) kaçakçılıkla mücadele kapsamında yürüttüğü denetimler ve aldığı güvenlik önlemleri sürerken, aynı sahada genel asayişin ve kamu düzeninin ciddi şekilde bozulması tehlikesinin ortaya çıkması üzerine mülki idare amiri (genel kolluk) tarafından ek yasaklar getirilmesi istenmektedir. İdare hukuku ilkeleri ve kolluk yetkilerinin yarışması çerçevesinde bu durumla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Genel kolluk makamı, özel kolluğun yetki alanına giren bu konuda kamu düzenini korumak amacıyla özel kolluğun aldığı tedbirleri ağırlaştırabilir; ancak özel kolluğun koyduğu bir yasaklama kararını hafifletemez veya ortadan kaldıramaz.Cevap
  2. B
    Özel kolluk yetkisinin kanunla belirli bir coğrafi alana veya uzmanlık konusuna özgülenmiş olması, o alanda genel kolluk yetkisinin tamamen sona erdiği anlamına gelir; mülki idare amirinin müdahalesi yetki tecavüzü teşkil eder.
  3. C
    Genel kolluk makamları ile özel kolluk makamları arasında hiyerarşi ilişkisi bulunduğundan, mülki idare amiri özel kolluğun işlemlerini yerindelik yönünden denetleyerek uygun görmediği her kararı doğrudan iptal edebilir.
  4. D
    Özel kolluk makamları, kendi uzmanlık alanlarına giren konularda genel kolluk makamlarının aldığı kısıtlayıcı kararları, hizmetin gereklerini gerekçe göstererek yumuşatma veya geçersiz kılma yetkisine sahiptir.
  5. E
    Kolluk yetkilerinin yarışması durumunda hangi makamın kararının öncelikli olduğu, idari işlemin maksat unsuru uyarınca 'yetki saptırması' denetimine tabi tutularak her olayda ayrı ayrı yargı organınca belirlenir.

Cevap

Genel kolluk makamı, özel kolluğun yetki alanına giren bir konuda kamu düzenini korumak amacıyla özel kolluğun aldığı tedbirleri ağırlaştırabilir; ancak bu tedbirleri hafifletemez veya ortadan kaldıramaz.
İdare hukukunda genel kolluk ile özel kolluk yetkilerinin çakıştığı durumlarda 'ağırlaştırma' (agglavation) kuralı esastır. Bu kurala göre, genel kolluk makamları, kamu düzenini koruma amacıyla özel kolluğun yetki alanına müdahale edebilir. Ancak bu müdahale, mevcut yasakları ve önlemleri ancak daha sıkı hale getirme (ağırlaştırma) şeklinde olabilir. Genel kolluk, özel kolluğun aldığı bir kısıtlamayı kaldıramaz veya gevşetemez; çünkü daha hafif olan tedbir kamu düzenini korumada yetersiz kalabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Kolluk türlerini tanımlama
Liman sahasındaki gümrük muhafaza 'özel kolluk', mülki idare amiri (vali/kaymakam) ise 'genel kolluk' makamıdır.
Yetki çatışmasının (yarışmasının) türünü belirlemek için makamların niteliği bilinmelidir.
2
Yarışma ilkelerini uygulama
Özel kolluk yetkisinin bulunması genel kolluğun yetkisini engellemez. Kamu düzeninin korunması öncelikli olduğundan genel kolluğun müdahale hakkı saklıdır.
İdarenin bütünlüğü ve kamu düzeninin bölünmezliği ilkesi gereği genel kolluk her zaman yetkilidir.
3
Ağırlaştırma kuralını kontrol etme
Genel kolluk, özel kolluğun kararlarını daha sıkı hale getirebilir (örneğin giriş-çıkış saatlerini daha da kısıtlayabilir) ancak özel kolluğun koyduğu bir yasağı kaldıramaz (yumuşatamaz).
Hukuk düzeninde kamu yararının ve asayişin maksimize edilmesi hedeflenir; bu nedenle daha kısıtlayıcı olan kural geçerlilik kazanır.

Anahtar Kavram

Kolluk Yetkilerinin Yarışması ve Ağırlaştırma İlkesi
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Kolluk Yetkisinin Sınırları ve Yarışması

Bu konudan daha fazla soru