Soru

Zorluk: Çok zor1980 Sonrası Neoliberal Kentleşme Dinamikleri

Türkiye’de 19801980 sonrasında benimsenen neoliberal politikaların kentsel mekân üzerindeki yansımaları ve bu dönemde şekillenen yeni kentleşme dinamikleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    19841984 yılında 30303030 sayılı Kanun ile büyükşehir belediye modeline geçilmesi, imar yetkilerinin yerelleşmesini ve kentsel rantın yerel yönetimler eliyle organize edilmesini sağlamıştır.
  2. B
    19841984 yılında çıkarılan 29812981 sayılı İmar Affı Kanunu, gecekonduları barınma odaklı yapılar olmaktan çıkarıp, 'apartmanlaşma' süreciyle piyasada alınıp satılabilen ticari birer mülke dönüştürmüştür.
  3. C
    19801980 öncesindeki 'ithal ikameci' döneme hakim olan kentleşme mantığı, 19801980 sonrasında yerini kentsel mekânın bir 'değişim değeri' olarak görüldüğü metalaşma sürecine bırakmıştır.
  4. D
    Soylulaştırma (gentrification) projeleri, kentsel merkezdeki eski yapı stokunun yenilenmesini sağlarken, bölgenin sosyo-ekonomik yapısını değiştirerek düşük gelirli grupların yerinden edilmesine neden olmuştur.
  5. 19841984 yılında kurulan Toplu Konut İdaresi (TOKİ), kuruluşundan itibaren merkezi bir planlama otoritesi olarak tüm belediyelerin imar planı yapma yetkisini devralmış ve konut üretimini bizzat üstlenmiştir.Cevap

Cevap

Toplu Konut İdaresi'nin (TOKİ) kuruluşundan itibaren merkezi bir planlama otoritesi olduğu ve konut üretimini bizzat üstlendiği ifadesi yanlıştır.
Toplu Konut İdaresi'nin (19841984) kuruluşundan itibaren merkezi bir planlama otoritesi olduğu ve belediye yetkilerini devraldığı yönündeki ifade yanlıştır. Kurum, 19801980'li ve 9090'lı yıllarda daha çok finansman ve kredi odaklı bir rol üstlenmiş; belediyelerin imar yetkilerini devralma, resen plan yapma ve geniş kapsamlı kentsel dönüşüm uygulama yetkilerini 20032003-20122012 yılları arasında yapılan yasal düzenlemelerle kazanmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
19801980 sonrası Türkiye kentleşmesindeki yapısal dönüşümü analiz et.
İthal ikameci modelden dışa açık neoliberal modele geçiş, kentin 'kullanım değeri'nden 'değişim değeri'ne (metalaşma) evrilmesine yol açmıştır.
Sürecin temel ekonomik mantığını anlamak için bu ayrım gereklidir.
2
19841984 yılındaki kurumsal ve yasal değişiklikleri değerlendir.
30303030 sayılı Kanun ile büyükşehir belediyelerinin kurulması planlamada yerelleşmeyi, 29812981 sayılı Kanun (imar affı) ise gecekondu stokunun piyasalaşmasını sağlamıştır.
Kurumsal aktörlerin rollerindeki değişimi saptamak için bu adımlar kritiktir.
3
Toplu Konut İdaresi'nin (TOKİ) tarihsel gelişimini incele.
TOKİ 19841984 yılında kurulmuş olsa da, kuruluş aşamasında fon yönetimi ve kredi sağlayıcı bir yapıdaydı; merkezi bir otorite olarak doğrudan inşaat ve planlama yetkilerini 20032003 yılından itibaren almıştır.
Kurumun yetki gelişimindeki kronolojik fark, neoliberal dönem içindeki farklılaşmaları gösterir.

Anahtar Kavram

Neoliberal Kentleşme ve Kurumsal Dönüşüm
Bu soruyu puanla