Soru

Zorluk: OrtaKamu Malları Kavramı ve Kriterleri

Türk idare hukuku doktrininde idarenin sahip olduğu mallar, tabi oldukları hukuki rejime göre "kamu malları" ve "idarenin özel malları" olarak ikiye ayrılmaktadır. Bir malın idarenin özel malı statüsünde olmayıp kamu hukuku rejimine tabi bir "kamu malı" olarak nitelendirilmesi için mülkiyetin bir kamu tüzel kişisine ait olmasının yanı sıra aranan temel kriter aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Malın bir kamu hizmetine veya kamunun doğrudan kullanımına tahsis edilmiş olmasıCevap
  2. B
    Malın idare tarafından üçüncü kişilere kiralanarak düzenli gelir elde edilmesi amacıyla kullanılması
  3. C
    Malın mutlaka tapu siciline "kamu orta malı" şerhi düşülerek tescil edilmiş olması
  4. D
    Malın piyasa değerinin idarenin bütçe kanununda belirlenen limitlerin üzerinde olması
  5. E
    Malın sadece kamulaştırma (istimlak) yoluyla edinilmiş bir taşınmaz olması

Cevap

Bir malın kamu malı sayılabilmesi için mülkiyetin bir kamu tüzel kişisine ait olmasının yanı sıra o malın bir kamu hizmetine veya kamunun doğrudan kullanımına tahsis edilmiş olması gerekir.
Türk İdare Hukuku doktrinine göre bir malın 'kamu malı' sayılabilmesi için kümülatif olarak iki şart aranır: Malın mülkiyeti bir kamu tüzel kişisine (devlet, belediye, köy vb.) ait olmalı ve mal bir kamu yararına, yani ya bir kamu hizmetinin görülmesine (hizmet malı) ya da halkın doğrudan istifadesine (orta malı) tahsis edilmiş olmalıdır. Bu tahsis unsuru, malı idarenin özel mallarından ayıran temel ölçüttür.

Adım Adım Çözüm

1
İdarenin mallarının sınıflandırılmasını incele.
İdarenin malları; kamu malları (kamu hukuku rejimi) ve özel mallar (özel hukuk rejimi) olarak ikiye ayrılır.
Hangi malın hangi rejime tabi olduğunu belirlemek için ayrım kriterlerini bilmek gerekir.
2
Kamu malı kavramının unsurlarını belirle.
Unsurlar: 1. Mülkiyetin bir kamu tüzel kişisine ait olması, 2. Tahsis (kamu hizmetine veya kamunun kullanımına ayrılmış olma).
Mülkiyet tek başına yeterli değildir, çünkü idarenin özel malları da kamu tüzel kişilerine aittir.
3
Tahsis kriterini seçeneklerle karşılaştır.
Seçeneklerde yer alan 'kamu hizmetine veya kamunun doğrudan kullanımına tahsis' ifadesi doktrindeki belirleyici kriterdir.
Tahsis, bir malı özel hukuk rejiminden çıkarıp kamu hukuku rejimine sokan hukuki işlemdir.

Anahtar Kavram

Tahsis (Allocation)

İpuçları

1
İdarenin lojmanları ile bir devlet hastanesi binası arasındaki farkı düşünün; her ikisi de devlete aittir ancak kullanım amaçları farklıdır.
2
Bir malın idarenin özel malı değil de kamu malı olması için, o malın mutlaka bir 'kamu yararına ayrılmış' olması gerekir.
3
Bu ayrımda kullanılan teknik terim 'tahsis' (allocation) kavramıdır.

Daha Fazla Pratik

Kamu mallarının haczedilemezliği ve zamanaşımı ile kazanılamaması gibi hukuki özelliklerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla