Examkin

Soru

Zorluk: Ortaİdari Yargılama Usulü ve İspat

Bir kamu görevlisi, hakkında tesis edilen disiplin cezasının haksız olduğunu ve fiili işlemediğini ileri sürerek idare mahkemesinde iptal davası açmıştır. Ancak davacı, dava dilekçesinde iddiasını ispatlayacak nitelikte herhangi bir delil veya belge sunmamıştır.

İdari yargılama usulüne hakim olan ilkeler, ispat yükü ve delillerin toplanması kuralları dikkate alındığında, mahkemenin izleyeceği yöntemle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. İdari yargıda yazılılık esası ve re'sen araştırma ilkesi geçerli olduğundan; mahkeme, tarafların iddia ve delilleriyle bağlı olmaksızın, maddi gerçeğin ortaya çıkarılması için lüzum gördüğü her türlü bilgi ve belgeyi ilgili yerlerden kendiliğinden isteyebilir.Cevap
  2. B
    Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) uyarınca geçerli olan kesin süreler idari yargıda da esas olduğundan, davacı ispat vasıtası olan tüm delillerini 60 günlük dava açma süresi içinde sunmazsa davası ispatlanamadığı gerekçesiyle doğrudan reddedilir.
  3. C
    Mahkemenin re'sen delil toplama ve araştırma yetkisi sadece maddi zararların tazmininin talep edildiği tam yargı davalarında mevcut olup, iptal davalarında mahkeme yalnızca dosyadaki mevcut delillerle hukuka uygunluk denetimi yapar.
  4. D
    Mahkemenin idareden işlemle ilgili delil ve dosya isteyebilmesi için, idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması ve telafisi güç zararların doğması şartlarının kümülatif olarak gerçekleşmesi ve yürütmenin durdurulması kararı verilmesi gerekir.
  5. E
    Mahkemece uyuşmazlığın çözümü için idareden istenen bilgi ve belgeler, idari yargı kararlarının uygulanması için öngörülen azami 30 günlük süre içinde gönderilmezse, davacının iddiaları doğru kabul edilerek işlem iptal edilir.

Cevap

İdari yargıda yazılılık esası ve re'sen araştırma ilkesi geçerli olduğundan; mahkeme, tarafların iddia ve delilleriyle bağlı olmaksızın, maddi gerçeğin ortaya çıkarılması için lüzum gördüğü her türlü bilgi ve belgeyi ilgili yerlerden kendiliğinden isteyebilir.
İdari yargıda, kamu gücünü elinde bulunduran idare karşısında zayıf konumda olan bireyi korumak ve idari işlemlerin hukuka uygunluğunu eksiksiz denetleyebilmek amacıyla İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (İYUK) 20. maddesiyle 're'sen araştırma ilkesi' benimsenmiştir. Bu ilke gereği idari yargı yerleri, bakmakta oldukları davalara ait her çeşit incelemeleri kendiliklerinden yaparlar; tarafların sunduğu iddia ve delillerle sınırlı kalmaksızın lüzum gördükleri evrak ve işlem dosyasını idareden ve diğer ilgili yerlerden bizzat isterler.

Adım Adım Çözüm

1
İdari yargılama usulündeki ispat ve delil kurallarının temel ilkesini tespit etmek.
İdari yargıda HMK'dan farklı olarak 're'sen araştırma ilkesi' ve 'yazılılık esası' temel kuraldır.
İdare ile birey arasındaki güç eşitsizliğini dengelemek ve işlemin kamu düzenine uygunluğunu objektif olarak denetlemek hedeflenir.
2
Davacının dava dilekçesinde iddialarını destekleyici belge sunmamasının hukuki sonucunu değerlendirmek.
Davacı delil sunmasa bile mahkeme davayı doğrudan ispat yokluğundan reddetmez. İdarenin savunmasını ve idari işlemin tesisine dayanak olan işlem dosyasını idareden kendiliğinden talep eder.
İdari yargı hakimi, sadece tarafların getirdiği iddia ve evraklarla bağlı olmayıp uyuşmazlığı aydınlatacak belgeleri re'sen toplar.
3
Çeldiricilerde yer alan özel hukuk (HMK) süreleri ve diğer idare hukuku kurumlarını ayıklamak.
HMK'daki katı delil sunma sürelerinin idari yargıya taşınması, iptal ile tam yargı davası arasına asılsız ispat farkı konulması ve yürütmenin durdurulması şartlarının delil toplamaya ön koşul yapılması gibi hatalar tespit edilerek elenir.
İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) ispat ve re'sen araştırma hususunda kendine özgü kurallara (m.20) sahiptir.

Anahtar Kavram

Re'sen Araştırma İlkesi ve İspat
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

İdari Yargılama Usulü ve İspat

Bu konudan daha fazla soru