Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorArtırımcı Model

Kamu politikası analizinde Charles Lindblom tarafından geliştirilen Artırımcı Model (Incremental Model), rasyonel-kapsamlı modelin "amaç-araç analizi" (means-ends analysis) yaklaşımına temel bir eleştiri getirir. Lindblom'a göre, karmaşık politika sorunlarında amaçlar ile araçların belirlenmesi süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi bu modelin temel mantığını yansıtmaktadır?

  1. Politika amaçları ile bunları gerçekleştirecek araçlar birbirinden bağımsız değildir; aksine, uygun araçların seçimi ile amaçların belirlenmesi eş zamanlı ve birbirini etkileyen bir süreçtir.Cevap
  2. B
    Politika yapıcılar önce toplumsal değerler hiyerarşisine göre amaçları netleştirir, ardından bu amaçlara en düşük maliyetle ulaşacak araçları teknik analizlerle belirler.
  3. C
    Temel stratejik kararlarda rasyonel analiz yapılırken, operasyonel detaylarda mevcut durumdaki küçük değişikliklerle yetinilerek kaynak tasarrufu sağlanır.
  4. D
    Büyük çaplı kriz anlarında mevcut politikaların yetersizliği görüldüğünde, sistemin çökmemesi için radikal ve köklü politika araçları hızla devreye alınır.
  5. E
    Politika amaçları toplumun genelinden ziyade, karar alma mekanizmasını kontrol eden baskı grupları arasındaki güç dengesine göre şekillenir.

Cevap

Politika amaçları ile araçlarının birbirini etkileyen eş zamanlı bir süreç olduğunu belirten seçenek doğrudur.
Artırımcı Model'de Charles Lindblom, rasyonel modelin aksine amaçlar ile araçların birbirinden ayrılamayacağını savunur. Karar vericiler, sınırlı rasyonellikleri ve kaynakları doğrultusunda hangi araçların uygulanabilir olduğunu gördüklerinde, aslında neyi amaçladıklarını da eş zamanlı olarak tanımlarlar. Bu duruma "amaç-araç analizi yerine amaç-araç sentezi" denir. Politikanın doğruluğu, teknik bir optimizasyonla değil, farklı değerlere sahip analizcilerin seçilen araç üzerinde uzlaşması (consensus) ile ölçülür.

Adım Adım Çözüm

1
Modelin epistemolojik temelini analiz etme
Artırımcı modelde sınırlı rasyonellik nedeniyle amaçların önceden tam olarak belirlenemeyeceği anlaşıldı.
Lindblom'a göre rasyonel modelin aksine, değerler ve amaçlar üzerinde bir uzlaşı yoktur.
2
Amaç-araç ilişkisini değerlendirme
Amaçlar ve araçların birbirinden ayrı kompartımanlar değil, bir bütün olduğu belirlendi.
Karar verici, eldeki kısıtlı araçlarla neyi başarabileceğini gördüğünde amacı da ona göre şekillendirir (ardışık sınırlı karşılaştırmalar).
3
Doğru kararın ölçütünü saptama
Doğru kararın ölçütünün 'hedeflere ulaşma' değil, 'analistler arası uzlaşı' olduğu sonucuna varıldı.
Artırımcı modelde 'iyi' politika, üzerinde en çok paydaşın anlaştığı politikadır.

Anahtar Kavram

Amaç-Araç Sentezi ve Ardışık Sınırlı Karşılaştırmalar

Daha Fazla Pratik

Lindblom'un 'Partizan Karşılıklı Düzenleme' (Partisan Mutual Adjustment) kavramını ve bunun artırımcı modeldeki meşruiyet rolünü inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Artırımcı Model

Bu konudan daha fazla soru