Soru

Zorluk: OrtaKlasik ve Normatif Demokrasi Yaklaşımları

Erken dönem kapitalist piyasa toplumunun dinamikleri bağlamında şekillenen bu demokrasi modelinde birey, temelde kendi çıkarını maksimize etmeye çalışan rasyonel bir aktör olarak tasavvur edilir. Siyasal katılımın özünde ahlaki veya pedagojik bir değeri yoktur; katılım, sadece işlevsel bir amaca hizmet eder. Evrensel oy hakkı, gizli oy ve periyodik seçimler gibi kurumsal mekanizmaların temel amacı, yöneticilerin yetki aşımını engellemek ve vatandaşların kazanımlarını devletin keyfiliğine karşı güvence altına almaktır.

Yukarıda temel özellikleri ve ontolojik varsayımları açıklanan normatif demokrasi yaklaşımı ile bu yaklaşımın önde gelen temsilcileri aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

  1. Koruyucu Demokrasi – Jeremy Bentham ve James MillCevap
  2. B
    Geliştirici Demokrasi – John Stuart Mill ve Jean-Jacques Rousseau
  3. C
    Elitist Demokrasi – Joseph Schumpeter ve Gaetano Mosca
  4. D
    Çoğulcu Demokrasi – Robert Dahl ve Arthur Bentley
  5. E
    Klasik Demokrasi – Aristoteles ve Perikles

Cevap

Doğru eşleştirme, bireysel kazanımları ve hakları devlete karşı korumayı merkeze alan ve Jeremy Bentham ile James Mill tarafından kavramsallaştırılan 'Koruyucu Demokrasi' seçeneğidir.
Koruyucu demokrasi modeli, klasik liberalizmin devlet-birey ilişkisi anlayışına dayanır. Faydacı (utilitarian) ekolün önde gelen isimleri Jeremy Bentham ve James Mill, yöneticilerin de bencil doğaları gereği iktidarı kötüye kullanacaklarını savunmuştur. Bu nedenle demokrasi; seçimler, gizli oy ve kuvvetler ayrılığı gibi mekanizmalar aracılığıyla vatandaşların kazanımlarını ve özgürlüklerini koruyan araçsal bir sistem olarak kurgulanmıştır. Metinde tasvir edilen özellikler doğrudan bu yaklaşıma aittir.

Adım Adım Çözüm

1
Soru metnindeki kavramsal ipuçlarını analiz etme
Modelin bireyi kendi çıkarını düşünen rasyonel aktör olarak gördüğü, katılımı sadece araçsal saydığı ve temel amacın vatandaşları devlete karşı korumak olduğu tespit edilmiştir.
Demokrasi teorilerini birbirinden ayıran temel ontolojik kabulleri ve işlevleri belirlemek.
2
Tespit edilen özellikleri ilgili normatif modellerle karşılaştırma
Ahlaki/pedagojik değeri reddedip araçsallığa vurgu yapan ve devleti sınırlandırmaya odaklanan modelin Koruyucu (Protective) Demokrasi olduğu anlaşılmıştır.
Geliştirici model katılımın ahlaki değerini savunurken, koruyucu model bunu reddeder.
3
Modelin kuramsal temsilcilerini teyit etme
Erken dönem faydacı düşünürler Jeremy Bentham ve James Mill'in bu modelin kurucuları olduğu doğrulanmıştır.
Soruda hem yaklaşımın adının hem de temsilcilerinin bir arada doğru verilmesi istenmektedir.

Anahtar Kavram

Koruyucu Demokrasi (Protective Democracy)
Tahmini Süre:1m 10s
Bu soruyu puanla