Examkin

Soru

Zorluk: OrtaBaşkent Teşkilatına Yardımcı Kuruluşlar

Merkezi idarenin eylem ve işlemlerinin hukuka uygunluğunun sağlanması, idari kararların teknik ve mali açıdan denetlenmesi veya temel devlet politikalarında yürütme organına uzmanlık desteği sunulması amacıyla 'başkent teşkilatına yardımcı kuruluşlar' öngörülmüştür. 1982 Anayasası sistematiğinde Danıştay, Sayıştay, Millî Güvenlik Kurulu ile Ekonomik ve Sosyal Konsey bu kapsamda değerlendirilen temel kurumlardır.

Bu kuruluşların Türk idare hukuku içindeki statüleri ve görevleriyle ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Danıştay, idari yargılamada en üst derece mahkemesi olmasının yanı sıra, kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmeleri hakkında düşünce bildirerek yürütmeye yardımcı olur.
  2. B
    Sayıştay, merkezi yönetim bütçesi kapsamındaki kamu idareleri ile sosyal güvenlik kurumlarının ve mahalli idarelerin gelir, gider ve mallarını Türkiye Büyük Millet Meclisi adına denetlemekle görevlidir.
  3. Başkent teşkilatına yardımcı kuruluşlar, yürüttükleri danışma ve denetim faaliyetlerinin tarafsızlığını sağlamak amacıyla ayrı birer kamu tüzel kişiliğine sahip olarak devlet tüzel kişiliğinin dışında örgütlenmişlerdir.Cevap
  4. D
    Millî Güvenlik Kurulu, devletin millî güvenlik siyasetinin tayini ve uygulamasıyla ilgili aldığı kararları Cumhurbaşkanına bildirir, ancak bu kararlar yürütme organı açısından tavsiye niteliğindedir.
  5. E
    Ekonomik ve Sosyal Konsey, ekonomik ve sosyal politikaların oluşturulmasında Cumhurbaşkanına istişari nitelikte görüş bildirmek üzere faaliyet gösteren anayasal bir danışma organıdır.

Cevap

Yardımcı kuruluşların tarafsızlık amacıyla ayrı birer kamu tüzel kişiliğine sahip olduklarını ifade eden seçenek yanlıştır. Bu kuruluşlar Devlet tüzel kişiliği içerisinde yer alır.
Doğru yanıt olan ifadede yardımcı kuruluşların ayrı kamu tüzel kişiliğine sahip olduğu belirtilmektedir. Oysa Danıştay, Sayıştay, Millî Güvenlik Kurulu ve Ekonomik ve Sosyal Konsey gibi başkent teşkilatına yardımcı kuruluşların bağımsız veya özerk bir çalışma düzenleri olmakla birlikte, kendilerine ait ayrı bir kamu tüzel kişilikleri yoktur. Bu kurumlar merkezi idarenin (Devlet tüzel kişiliğinin) içerisinde yapılandırılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen başkent teşkilatına yardımcı kuruluşların (Danıştay, Sayıştay, MGK, ESK) temel özelliklerini ve Anayasa'daki işlevlerini hatırlamak.
Bu kuruluşların yürütmeye danışmanlık, denetim ve inceleme konularında yardımcı olan, kararları genellikle istişari nitelikteki kurumlar olduğu tespit edilir.
Seçeneklerdeki görev ve yetki tanımlamalarının doğruluğunu teyit etmek için kurumların temel işlevleri bilinmelidir.
2
Yardımcı kuruluşların Türk idare teşkilatındaki yapısal konumunu ve tüzel kişilik durumlarını analiz etmek.
Bu kuruluşların görevlerinde bağımsız veya özerk olmalarına rağmen, idarenin bütünlüğü ilkesi gereği kendi başlarına ayrı bir kamu tüzel kişilikleri bulunmadığı, Devlet tüzel kişiliğini temsil ettikleri belirlenir.
Bağımsızlık kavramı ile kamu tüzel kişiliğine sahip olma kavramı idare hukukunda birbirinden farklıdır.
3
Seçeneklerdeki ifadeleri elde edilen hukuki bilgilerle karşılaştırmak.
Yardımcı kuruluşların 'ayrı birer kamu tüzel kişiliğine sahip olarak devlet tüzel kişiliğinin dışında örgütlendikleri' yönündeki ifadenin hukuken yanlış olduğu sonucuna ulaşılır.
Soru metni açıkça 'hangisi yanlıştır' diye sorduğundan, idare hukuku prensiplerine aykırı olan bu seçenek işaretlenmelidir.

Anahtar Kavram

Başkent teşkilatına yardımcı kuruluşların statüsü ve Devlet tüzel kişiliği
Bu soruyu puanla

Konular

Başkent Teşkilatına Yardımcı Kuruluşlar

Bu konudan daha fazla soru