Bir yerel yönetim, kentin ana meydanının yeniden düzenlenmesi sürecinde farklı sivil toplum kuruluşları ve esnaf temsilcileriyle bir araya gelmiştir. Toplantıda taraflar, kendi öncelikli çıkarlarından taviz vermeksizin ve mevcut siyasal tercihlerini değiştirmeksizin, karşılıklı ödünler (pazarlık) yoluyla bir uzlaşıya varmışlardır. Alınan karar, katılımcıların çoğunluğu tarafından onaylanmış ve mevcut yasal prosedürlere uygun şekilde yürürlüğe konulmuştur.
Jürgen Habermas'ın "iletişimsel eylem" kuramı temelinde şekillenen müzakereci (deliberatif) demokrasi anlayışı açısından, bu sürecin demokratik meşruiyetine yöneltilecek en temel eleştiri aşağıdakilerden hangisidir?
- Sürecin, rasyonel bir tartışma ortamında özneler arası bir anlayış birliği hedeflemek yerine, aktörlerin sabit çıkarlarını koruduğu stratejik eylemlere dayanmasıCevap
- BKarar alma sürecinin, doğrudan demokrasi ilkeleri gereği tüm kent halkının katıldığı bir referandum mekanizmasıyla sonuçlandırılmamış olması
- CAlınan kararın yasal prosedürlere uygun olmasına rağmen, anayasal temel hak ve özgürlükleri güvence altına alan hukuki denetimden geçmemiş olması
- DFarklı çıkar gruplarının sürece dahil edilmesinin, kamu bürokrasisinin tarafsız karar alma yetkisini zayıflatarak otorite krizine yol açması
- ESürecin, toplumun ortak çıkarını temsil eden yekpare ve homojen bir kamuoyu iradesi oluşturmak yerine grup çıkarlarını kurumsallaştırması
Cevap
Sürecin, rasyonel bir tartışma ortamında özneler arası bir anlayış birliği hedeflemek yerine, aktörlerin sabit çıkarlarını koruduğu stratejik eylemlere dayanması
Doğru yanıt olan ifade doğrudur çünkü Habermas'ın müzakereci demokrasi modelinde meşruiyetin kaynağı, aktörlerin kendi dar çıkarları için yürüttükleri pazarlıklar (stratejik eylem) değil, kamusal alanda yürütülen ve tarafların birbirini ikna ederek anlayış birliğine (consensus) ulaştığı iletişimsel eylemlerdir. Senaryoda tarafların tercihlerinin sabit kalması ve sadece ödün verilmesi, sürecin müzakereci değil, toplamacı (pazarlıkçı) bir mantıkla işlediğini gösterir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İletişimsel Eylem ve Stratejik Eylem Ayrımı