Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorBüyükşehir Belediyesine Bağlı Kuruluşlar ve Şirketler

Büyükşehir belediyesi idari teşkilat yapısı içerisinde yer alan 'bağlı kuruluşlar' (su ve kanalizasyon idareleri, ulaşım kuruluşları vb.) ile belediyelerin sermayesine katıldığı 'belediye şirketleri'nin hukuki statüleri, mali rejimleri ve personel yapıları karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Bağlı kuruluşlar kanunla veya kanunun verdiği açık yetkiyle kurulan kamu tüzel kişileri iken; belediye şirketleri Türk Ticaret Kanunu hükümlerine tabi özel hukuk tüzel kişileridir.
  2. B
    Bağlı kuruluşların bütçeleri büyükşehir belediye meclisinde görüşülüp onaylanan 'özel bütçe' niteliğindeyken; belediye şirketlerinin bütçeleri kendi yönetim kurullarınca hazırlanır ve şirket organlarınca onaylanır.
  3. C
    Bağlı kuruluşlarda çalışan memurlar hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümleri uygulanırken; belediye şirketlerinde istihdam edilen personel kural olarak 4857 sayılı İş Kanunu hükümlerine tabidir.
  4. D
    Bağlı kuruluşların mülkiyetindeki taşınmazlar 'kamu malı' statüsünde olup kural olarak haczedilemezken; belediye şirketlerinin mal varlığı, sermayesinin tamamı belediyeye ait olsa dahi özel hukuk hükümlerine tabi olup hacze kabildir.
  5. Belediye şirketleri, sundukları kamu hizmetlerinden kaynaklanan bedel alacaklarını (otopark, sosyal tesis ücreti vb.), bağlı kuruluşlarda olduğu gibi 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında cebren tahsil etme yetkisine sahiptirler.Cevap

Cevap

Belediye şirketlerinin alacaklarını 6183 sayılı Kanun kapsamında tahsil edebileceğini savunan ifade yanlıştır; bu yetki sadece kamu tüzel kişiliğine sahip bağlı kuruluşlara aittir.
Belediye şirketleri, sermayelerinin tamamı belediyeye ait olsa dahi Türk Ticaret Kanunu'na göre kurulan özel hukuk tüzel kişileridir. Bu nedenle, kamu tüzel kişiliğine sahip olan bağlı kuruluşların (su ve kanalizasyon idareleri gibi) sahip olduğu 6183 sayılı Kanun kapsamında ödeme emri düzenleme ve cebren tahsilat yapma gibi 'kamu gücü' ayrıcalıklarını kullanamazlar. Alacaklarını ancak genel mahkemelerde dava açarak veya İcra ve İflas Kanunu kapsamında genel haciz yoluyla takip edebilirler.

Adım Adım Çözüm

1
Bağlı kuruluşlar ve belediye şirketlerinin hukuki kişiliklerini analiz et.
Bağlı kuruluşlar (İSKİ, EGO vb.) kamu tüzel kişisidir; belediye şirketleri (BİT) ise özel hukuk tüzel kişisidir.
Yetki ve sorumlulukların sınırını belirleyen temel unsur tüzel kişilik tipidir.
2
6183 sayılı Kanun'un uygulama kapsamını değerlendir.
6183 sayılı Kanun, devlete ve kamu tüzel kişilerine ait amme alacaklarını kapsar.
Özel hukuk tüzel kişileri, kamu gücü ayrıcalığına sahip olmadıkları için idari icra yoluna başvuramazlar.
3
Şirketlerin alacak tahsil usulünü belirle.
Belediye şirketleri, alacakları için genel icra daireleri aracılığıyla İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre takip yapmalıdır.
Şirket işlemleri kural olarak özel hukuk sözleşmelerine dayalıdır.

Anahtar Kavram

Bağlı kuruluşlar (kamu tüzel kişiliği) ile belediye şirketleri (özel hukuk tüzel kişiliği) arasındaki yetki farkı ve kamu gücü kullanımı.

Daha Fazla Pratik

Büyükşehir belediye meclisinin 'Genel Kurul' sıfatıyla toplandığı durumları ve bu toplantıların usulünü inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Büyükşehir Belediyesine Bağlı Kuruluşlar ve Şirketler

Bu konudan daha fazla soru