Soru

Zorluk: ZorMahalli İdareler: Köy İdaresi ve Mahalle

5393 sayılı Belediye Kanunu ile 442 sayılı Köy Kanunu hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; mahalle yönetimi ile köy idaresinin teşkilat yapısı, mali imkânları ve hukuki statüleri arasındaki farklara ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Köy, Anayasa'nın 127. maddesinde belirtilen mahalli idare birimleri arasında yer alıp kamu tüzel kişiliğine sahipken; mahalle, belediye idari teşkilatının bir birimi olup müstakil bir kamu tüzel kişiliği bulunmamaktadır.
  2. B
    Köyün kurulması, kaldırılması veya sınırlarının değiştirilmesi İçişleri Bakanlığı kararıyla gerçekleşirken; mahalle kurulması, belediye meclisi kararı ve kaymakam görüşü üzerine valinin onayıyla gerçekleşir.
  3. C
    Köy ihtiyar meclisinde köy öğretmeni ve imamı 'tabii üye' sıfatıyla kanun gereği yer alırken; mahalle ihtiyar heyetinde okul müdürü veya benzeri görevliler için tanımlanmış bir tabii üyelik statüsü bulunmamaktadır.
  4. D
    Köy muhtarı, temsil ettiği köy tüzel kişiliği adına sözleşme yapma ve dava açma yetkisine sahipken; mahalle muhtarının mahalle sakinlerini temsil etme görevi olsa da mahalle adına hukuki işlem yapma veya dava açma yetkisi yoktur.
  5. Köy idaresinde köyün tüm seçmenlerinden oluşan ve muhtarı seçen 'Köy Derneği' yasal bir organ olarak tanımlanmışken; mahallede yaşayan tüm seçmenlerin oluşturduğu 'Mahalle Derneği' adında, mahalle bütçesini onaylayan bir organ bulunmaktadır.Cevap

Cevap

Köy idaresinde Köy Derneği yasal bir organ iken, mahallede 'Mahalle Derneği' adında bütçe onaylama yetkisi olan bir organın bulunduğu ifadesi yanlıştır.
Köy idaresinde, o köydeki tüm seçmenlerin bir araya gelmesiyle oluşan 'Köy Derneği' (442 sayılı Köy Kanunu m. 12) yasal bir organ olarak tanımlanmış ve muhtarı seçmek, köyün isteğe bağlı işlerini zorunlu hale getirmek gibi yetkilerle donatılmıştır. Buna karşın mahalle yönetiminde (5393 sayılı Belediye Kanunu m. 9), mahalle sakinlerinin oluşturduğu 'Mahalle Derneği' adında bir organ bulunmamaktadır. Ayrıca mahallenin kamu tüzel kişiliği olmadığı için kendine ait bağımsız bir bütçesi de yoktur; giderleri bağlı olduğu belediye tarafından karşılanır. Dolayısıyla mahallede bütçe onaylayan bir dernek yapısı bulunması hukuken mümkün değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Köy ve mahallenin kamu tüzel kişiliği durumunu incele.
Köy kamu tüzel kişisidir; mahalle ise belediyeye bağlı bir birim olup tüzel kişiliği yoktur.
Bu temel fark, bütçe ve temsil yetkisi gibi diğer tüm hukuki sonuçları doğurur.
2
Köy ve mahallenin organlarını karşılaştır.
Köy organları: Muhtar, İhtiyar Meclisi, Köy Derneği. Mahalle organları: Muhtar, İhtiyar Heyeti.
Köy Derneği seçmenlerden oluşan yasal bir organ iken, mahalle sakinlerinin oluşturduğu yasal bir dernek veya meclis organı mevzuatta yoktur.
3
Kuruluş usullerini kontrol et.
Köy İçişleri Bakanlığı kararıyla, mahalle ise Vali onayıyla kurulur.
Makamların yetki paylaşımı KPSS'de sıkça sorulan bir ayrım noktasıdır.
4
Mali yapı ve bütçe yetkisini analiz et.
Köyün bütçesi vardır ve Köy Derneği karar organıdır; mahallenin bütçesi yoktur, giderleri belediyece karşılanır.
Mahallede bütçe onaylayan bir 'Mahalle Derneği'nin varlığı iddiası hukuki dayanaktan yoksundur.

Anahtar Kavram

Mahalle ve Köy İdaresinin Hukuki Statü ve Organ Farklılıkları

Daha Fazla Pratik

İl özel idaresi organları ile köy idaresi organlarını karşılaştıran soruları inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla