Examkin

Soru

Zorluk: OrtaRobert K. Merton'un Bürokrasi Modeli

Robert K. Merton’un yapısal-işlevselci bir bakış açısıyla geliştirdiği bürokrasi modeline göre; örgüt yönetiminin personelden beklediği yüksek düzeydeki "güvenilirlik" (reliability) ve denetim talebi, personelin kurallara aşırı bağlılık (over-conformity) göstermesine yol açar. Merton’un bu süreci açıklarken Thorstein Veblen’den ödünç alarak kullandığı ve bireyin geçmişteki eğitim ve alışkanlıklarının yeni/değişen durumlar karşısında esnekliğini yitirerek yanlış tepkiler vermesine neden olduğunu ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Eğitilmiş yetersizlikCevap
  2. B
    Amaçların yer değiştirmesi
  3. C
    Kooptasyon
  4. D
    Yapmacık bürokrasi
  5. E
    Temsili bürokrasi

Cevap

Merton'un bürokratik yapının bireyler üzerinde yarattığı esneklik kaybını ve değişen koşullara uyum sağlayamama durumunu ifade etmek için kullandığı kavram eğitilmiş yetersizliktir.
Doğru cevap olan ifade, Merton'un Thorstein Veblen'den ödünç aldığı ve personelin kurallara aşırı odaklanması sonucunda değişen durumlara tepki veremez hale gelmesini betimleyen özgün kavramdır. Bu durum, bürokrasinin rasyonel bir yapı olmaktan çıkıp disfonksiyonel bir yapıya dönüşmesinin temel göstergelerinden biridir.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen kuramsal çerçeveyi ve anahtar kelimeleri analiz et.
Robert K. Merton, güvenilirlik talebi, Thorstein Veblen atfı ve değişen koşullara uyumsuzluk kavramları tespit edildi.
Merton'un modelini diğer kuramcıların modellerinden (Gouldner, Selznick) ayırt etmek için bu ipuçları kritiktir.
2
Bürokrasinin disfonksiyonları (işlev bozuklukları) arasındaki farkları belirle.
Araçların amaca dönüşmesi 'amaçların yer değiştirmesi', alışkanlıkların yeni durumlara engel olması ise 'eğitilmiş yetersizlik' olarak tanımlanır.
Merton'un kendi kavramları arasındaki nüansları anlamak doğru seçeneğe yönlendirir.
3
Veblen atfı ve esneklik kaybı vurgusu üzerinden sonuca ulaş.
Trained Incapacity (Eğitilmiş Yetersizlik) kavramının tanımına ulaşıldı.
Merton bu kavramı özellikle uzmanlaşmanın ve kuralcılığın kör noktalarını açıklamak için kullanmıştır.

Anahtar Kavram

Robert K. Merton'un Bürokrasi Modelinde Eğitilmiş Yetersizlik

Daha Fazla Pratik

Merton'un 'amaçların yer değiştirmesi' (goal displacement) kavramını, Selznick'in örgüt içi birimlerin özerklik talebiyle nasıl ilişkilendirdiğini karşılaştırarak çalışabilirsiniz.
Tahmini Süre:55s
Bu soruyu puanla

Konular

Robert K. Merton'un Bürokrasi Modeli

Bu konudan daha fazla soru