Robert K. Merton, Max Weber'in bürokrasi modelini eleştirirken yapının işleyişi sırasında ortaya çıkan ve başlangıçta öngörülmeyen olumsuz sonuçlar (disfonksiyonlar) üzerinde durmuştur. Merton'a göre bürokratik yapıda kurallara aşırı bağlılık ve hiyerarşik denetim, memurların davranışlarında katılığı (rigidity) beraberinde getirir. Bu durumun bir sonucu olarak, başlangıçta örgütün hedeflerine ulaşmak için birer 'araç' olan kurallar, zamanla personelin zihninde 'amaç' haline gelmekte ve kurumun asıl hizmet gayesi geri planda kalmaktadır. Robert K. Merton'un bürokrasi modelinde tanımlanan bu durum aşağıdakilerden hangisidir?
- Amaçların yer değiştirmesiCevap
- BKooptasyon
- CTemsili bürokrasi
- DYapay bürokrasi
- Eİdeal tip bürokrasi
Cevap
Merton'un modelinde araçların amaç haline gelmesi durumu 'Amaçların yer değiştirmesi' (goal displacement) olarak adlandırılır.
Robert K. Merton'un bürokrasi analizinde en önemli katkılardan biri 'amaçların yer değiştirmesi' kavramıdır. Bu kavrama göre, bürokratik yapı içindeki disiplin ve kurallara aşırı bağlılık, memurların kuralları birer araç olarak görmekten vazgeçip onları başlı başına bir amaç (end-in-itself) olarak görmelerine neden olur. Bu durum örgütün asıl hedeflerinden sapmasına yol açar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Amaçların yer değiştirmesi (Goal Displacement)
Daha Fazla Pratik
Merton'un 'eğitilmiş yetersizlik' (trained incapacity) kavramı ile Veblen'in düşünceleri arasındaki ilişkiyi incelemek, bürokratik davranışın sınırlarını anlamak açısından faydalı olacaktır.
Tahmini Süre:1m 15s